అమ్మతో కాసేపు   గోరుముద్దలు - గోరింటాకులు, పాల బుగ్గలు - పట్టుపావడాలు, చందమామ కథలు - చద్దిఅన్నాలు ఇలా చెప్పుకుంటూ పోతే అమ్మ మనకిచ్చే తీపి జ్ఞాపకాలు ఎన్నో లెక్కకి కూడా అందవు. మనసు వాకిటిని తడితే చాలు దొర్లుకుంటూ వచ్చే తల్లి తలపులకు ఆనకట్ట వెయ్యటం కొంచెం కష్టమే. స్కూల్ నుంచి వచ్చాకా అక్కడ జరిగినవన్నీ అమ్మకి చెప్పకపోతే  నిద్ర పట్టదు. మనం సైకిల్ తొక్కినా అమ్మ చూడాలి, చెట్టెక్కి గెంతాలన్నా అమ్మే చూడాలి. మొత్తానికి మనం ఏం చేసినా అమ్మ పక్కనే ఉండాలి. మనతో ఇంతలా అల్లుకుపోయిన అమ్మని విడిచి దూరంగా వెళ్ళాల్సి వస్తే మన ప్రాణాలని ఎవరో తెలియకుండా లాగేసుకుంటునట్టు ఉండదూ. ఎన్నేళ్ళు వచ్చినా మనం ఇంకొకరికి అమ్మ అయినా మన అమ్మ మీదున్న ప్రేమ ఇసుమంతైనా తగ్గదు.   పెద్ద చదువులకి వెళ్ళాకా పెద్ద ఉద్యోగాలు వచ్చాకా అమ్మతో గడిపే సమయం కరువవుతుంటే ఏం చేయటం. నిజంగానే మీకు అమ్మతో కాసేపు గడపి ఆమెని సంతోషంగా ఉంచాలంటే  ఎలా ప్లాన్ చేసుకోవచ్చో చూద్దామా.   అమ్మకి ఇష్టమైన కాఫీని ఆమె లేచే లోపే తయారుచేసి రెడీగా ఉంచితే? లేవగానే ఒక చిరునవ్వుతో కాఫీని అందించి చూడండి. తనకోసం ఎవరెస్ట్ శిఖరాన్ని గుమ్మం ముందు తెచ్చి ఉంచితే ఎంత ఆశ్చర్యపోతుందో అంత ఆశ్చర్యాన్ని, దాని వెనక ఆనందాన్ని అమ్మ కళ్ళల్లో చూడచ్చు.     అలాగే తనకిష్టమైన ప్లేస్ ఏముందో తెలుసుకుని ఆ ప్లేస్ కి సడన్ గా తీసుకెళ్ళి ఆమె కళ్ళల్లోకి తొంగి చూడండి. ఆ రోజంతా అమ్మని అంటిపెట్టుకుని ఉండి బ్రేక్ఫాస్ట్, లంచ్, డిన్నర్ బయటనే చేసి ఇంటికి తిరిగి రండి. అంతలా తిరిగి వచ్చినా అమ్మ కళ్ళల్లో కనిపించని నీరసాన్ని చూసి మీకు నీరసం రావాలి.   అమ్మకిష్టమైన వ్యక్తులని ఇంటికి పిలిచి సర్ప్రైజ్ పార్టీ ఏర్పాటు చేసి ఆమెకి ఆనందాన్ని ఇవ్వచ్చు. ఎప్పుడూ మన పనులతో బిజీగా ఉండే ఆవిడ తనకిష్టమైన వాళ్ళతో గడిపుతూ ఎలా సేద తీరుతుందో మీ కళ్ళతో మీరే చూడచ్చు.   ఒక మంచి ఫోటో ఆల్బం కొని  అమ్మకి సంబందించిన అన్నీ ఫొటోస్ పెట్టి  దాన్ని గిఫ్ట్ గా ఇవ్వచ్చు. తనే మరిచిపోయిన ప్రపంచాన్ని తన కళ్ళ ముందు పరవచ్చు. ప్రతిక్షణం  మనకోసమే అలోచించి తన ఉనికినే మర్చిపోయే అమ్మకి ఆనందాన్ని గుర్తుచేద్దాం.   ఇలా ఒక రోజు అమ్మని ఆనందంలో ముంచెత్తి మిగిలిన రోజుల్లో తన గురించి ఆలోచించకుండా ఉండటం మాత్రం ఎంతమాత్రం సబబు కాదు. నిజంగా అమ్మంటే ప్రేముంటే ప్రతిరోజూ ఆమె గురించి ఆలోచిద్దాం. ప్రతి క్షణం ఆమెని సంతోషంగా ఉంచుదాం.   కళ్యాణి

మార్నింగ్ సిక్‌నెస్‌ మంచిదే!   మాతృత్వం గొప్ప వరమే! కానీ అదో క్లిష్టమైన ప్రయాణం కూడా. తల్లిని కాబోతున్నానని తెలిసిన క్షణం నుంచి బిడ్డను ప్రసవించేదాకా, స్త్రీని రకరకాల సమస్యలు చుట్టుముడతాయి. వాటిలో ‘మార్నింగ్‌ సిక్‌నెస్‌’ ఒకటి. అయితే ఈ మార్నింగ్‌ సిక్‌నెస్‌ విషయమై జరిగిన ఓ పరిశోధనతో... ఈ సమస్య వల్ల లాభమే కానీ నష్టం లేదని తెలుస్తోంది. ఈ వివరాలు ఇవీ... ఏమిటీ మార్నింగ్‌ సిక్‌నెస్‌! గర్భవతిగా ఉన్నప్పుడు వాంతులు, వికారంతో కూడిన ఇబ్బందినే మార్నింగ్‌ సిక్‌నెస్‌ అంటారు. ఈ సమస్య సాధారణంగా ఉదయం వేళల్లో మొదలై, రోజు గడిచేకొద్దీ సర్దుకుంటుంది కనుక ఆ పేరు వచ్చింది. గర్భవతులుగా ఉన్న స్త్రీలలో కనీసం 80 శాతం మందిలో ఈ పరిస్థితి కనిపిస్తుంది. కాబట్టి దీనిని ఓ తప్పనిసరి పరిస్థితిగానే భావిస్తుంటారు.   ఇంతకీ ఈ మార్నింగ్‌ సిక్‌నెస్‌ ఎందుకు వస్తుందన్నదానిమీద ఇప్పటివరకూ ఓ స్పష్టత లేదు. గర్భధారణ సమయంలో తల్లి శరీరంలోని హార్మోనులలో వచ్చే మార్పుల కారణంగానే మార్నింగ్ సిక్‌నెస్‌ వస్తుందని మాత్రం ఊహిస్తున్నారు. మార్నింగ్ సిక్‌నెస్‌ వల్ల తీవ్రమైన ఆరోగ్య సమస్యలు తలెత్తనప్పటికీ... చిన్నా చితకా ఇబ్బందులు మాత్రం తప్పవు. మనసంతా అలజడిగా, పనులు చేసుకునేందుకు అడ్డంకిగా ఉండే ఈ సమస్య ఎప్పుడు తగ్గుతుందా అని ఎదురుచూడటం తప్ప మందులు కూడా అంతగా ఉపయోగం ఉండవు.   మంచిదేనట! మార్నింగ్‌ సిక్‌నెస్‌ వల్ల ఇబ్బందులు ఉన్నమాట నిజమే. మరి దీని వల్ల గర్భవతులకు ఏమన్నా మేలు జరుగుతోందా అని పరిశీలించే ప్రయత్నం చేశారు కొందరు పరిశోధకులు. ఇందుకోసం గర్భం దాల్చిన ఓ 797 మందిని ఎన్నుకొన్నారు. వారందరినీ కూడా రెండో నెల మొదలుకొని ఎనిమిదో నెల వరకూ ఒక డైరీని రాస్తూ ఉండమన్నారు. అందులో తమ ఆరోగ్యం సమస్యలను నమోదు చేయమని సూచించారు.   పరిశోధన కోసం ఎన్నుకొన్న 797 మంది అభ్యర్థులలో దాదాపు 60 శాతం మంది మార్నింగ్‌ సిక్‌నెస్‌కు సంబంధించిన ఇబ్బందులను ఎదుర్కొన్నారని తేలింది. ఆశ్చర్యకరంగా వీరిలో గర్భస్రావం మాత్రం చాలా తక్కువగా నమోదైంది. మార్నింగ్ సిక్‌నెస్‌ ఇబ్బంది పడని స్త్రీలతో పోల్చుకుంటే, ఆ సమస్యను ఎదుర్కొన్న గర్భవతులలో గర్భస్రావం అయ్యే ప్రమాదం దాదాపు 75 శాతం తక్కువ నమోదైంది.   ఇంతకీ మార్నింగ్‌ సిక్‌నెస్‌ రావడానికీ పిండం ఆరోగ్యంగా ఉండటానికీ కారణం ఏమిటి? అన్న ప్రశ్నకు స్పష్టమైన జవాబు ఉందంటున్నారు పరిశోధకులు. గర్భవతులు తినే ఆహారంతో పాటుగా రకరకాల సూక్ష్మక్రిములు కూడా శరీరంలోకి ప్రవేశించవచ్చు. ఇవి గర్భస్థ శిశువుకి హాని చేసే ప్రమాదం లేకపోలేదు. ఆ ప్రమాదాన్ని నివారించేందుకు మన శరీరం చేసే పోరాటంలో భాగంగా కలిగే ఇబ్బందే మార్నింగ్‌ సిక్‌నెస్‌. కాబట్టి ఇకమీదట మార్నింగ్‌ సిక్‌నెస్‌ వస్తే అదేదో వ్యాధి అనుకుని బెంబేలెత్తిపోవడం మానుకుని... కడుపులో శిశువు క్షేమంగా ఉండబోతోందని తృప్తి చెందాలన్న మాట!   - నిర్జర.

  'బ్యాగుం'డాలి బాగుండాలి                     ఆడవాళ్ళకి ఎని బ్యాగులున్నా ఎక్కడికైనా బయలుదేరాలి అంటే వెంటనే ఏది పట్టికెళ్లాలో అని బ్యాగ్ కోసం వెతుకుంటారు. ఉన్న బ్యాగుల్లో ఏది సెలెక్ట్ చేసుకోవాలో అనేది మరో సందేహం. సందర్భానికి తగ్గట్టుగా బ్యాగు లేకపోతె కాస్త ఇబ్బందిగానే ఉంటుంది కదా. ఇప్పుడు మార్కెట్లోకి ఎన్నో కొత్త బ్యాగులు వచ్చాయి. అవేంటో చూసి ఎలాంటి బ్యాగులు ఎప్పుడు వాడాలో తెలుసుకుందాం.     హోబో బ్యాగ్స్ : ఇవి పొడుగ్గా ఉంటాయి. ఫ్రెండ్స్ తో షాపింగ్ కి వెళ్ళేటప్పుడు ఇలాంటివి ఎంతగానో ఉపయోగపతాయి. వెడల్పు పట్టితో చూడటానికి స్టైల్ గా కనిపించే ఈ బ్యాగ్ లో ఒకేసారి  చాలా  వస్తువులు పడతాయి. భుజానికి తగిలించుకోవటం వల్ల పెద్ద బరువుగా కూడా అనిపించదు.రేటు కాస్త ఎక్కువగా అనిపించినా అవి వేసుకుని బయటకి వెళితే అందరి కళ్ళు ఆ బ్యాగ్ ల మీదే ఉంటాయి.       టోటే బ్యాగ్స్: ఉద్యోగానికి  వెళ్ళే ఆడవాళ్ళూ వేసుకోటానికి అనువుగా ఉండి  స్టైలిష్ గా కనపడతాయి ఈ బ్యాగ్ లు. లెథర్ తయారయ్యే ఈ బ్యాగ్ అఫిషియల్ లుక్ తీసుకొస్తుంది.     సాట్చెల్ బ్యాగ్స్ : చదువుకునే అమ్మాయిలకి, ఉద్యోగం చేసే ఆడవారికి అందుబాటులో ఉన్న మరో ఆప్షన్ ఈ సాట్ చెల్ బ్యాగ్. ఒకే పట్టి ఉండి కొంచెం  పొడుగ్గా ఉండే ఈ రకం బ్యాగ్ ఇంపార్టెంట్ పేపర్స్, ఇంకా ఫైల్స్ పెట్టుకోవటానికి బాగా ఉపయోగపడుతుంది. దీనిని బండి మీద వెళ్ళేటప్పుడు అడ్డుగా కూడా తగిలించుకునే వీలుంటుంది.     బకెట్ బ్యాగ్స్: చూడటానికి బకెట్ లాగా కింద వెడల్పుగా పైకి వచ్చేసరికి సన్నగా ఉండే ఈ రకం బ్యాగులు ఫాషన్ కి పెట్టింది పేరుగా కనిపిస్తాయి. కాలేజీ లో ఫంక్షన్ టైములో మేకప్ సామగ్రిని తీసుకెళ్ళటానికి బాగుంటుంది. ఎక్కడైనా పిక్నిక్ కి వెళ్ళేటప్పుడు కూడా తీసుకెళ్లచ్చు.     క్లచ్ బ్యాగ్స్: హేండిల్ లేకుండా క్లచ్ ఉండే ఈ బ్యాగ్స్ ఈవెనింగ్ టైములో పార్టీలకి వేసుకుని వెళ్ళచ్చు. వెడల్పుగా, అందంగా కనిపించే ఇలాంటి బ్యాగులు మీకు మరింత అందాన్ని తెచ్చిపెడతాయి.     బ్యాక్ ప్యాక్ బ్యాగ్స్: ఇవి ముఖ్యంగా కాలేజీ స్టూడెంట్స్ కి చక్కగా సరిపోయే బ్యాగ్ లు. రెండు భుజాలకి తగిలించుకోవచ్చు  లేదా ఒక వైపు వేలాడతీసుకోవచ్చు. ఎన్ని వస్తువులు లేదా పుస్తకాలు పెట్టిన ఎలాంటి ఇబ్బంది లేకుండా హాయిగా హేండిల్ చెయచ్చు.     స్లింగ్ బ్యాగ్స్: తాడులు పొడుగ్గా వేలాడుతూ చిన్నగా ముద్దుగా కనిపించే ఈ టైప్ బ్యాగ్ లు ఎలాంటి సందర్భంలో అయినా వేసుకోటానికి బాగుంటాయి. హోటల్స్ కి వెళ్ళేటప్పుడు పెద్దగా తీసుకెళ్ళాల్సినవి ఉండవు కాబట్టి ఇలాంటి బ్యాగ్ లు వాడుకోవచ్చు.     రిస్ట్లేట్ బ్యాగ్స్: వీటి పేరులోనే ఉంది ఇవి మడమకి తగిలించుకునే బ్యాగ్స్ అని. హేండిల్ గాని క్లచ్ గాని కాకుండా ఎక్కువశాతం జిప్ మూమెంట్ తో సౌకర్యంగా ఉంటాయి. కేవలం డబ్బులు కార్డ్స్ పెట్టుకోవచ్చు.        ఇలా మార్కెట్ లో దొరికే ఎన్నో రకాల బ్యాగుల్లో  మన స్టైల్ కి తగ్గట్టుగా మనకి సరిపోయేవి చూసి మనం ఎంచుకోవచ్చు.                                                                                                             ...కళ్యాణి

  ఇంట్లోనే బుల్లి బొజ్జగణపతి   వినాయక చవితి వచ్చిందంటే ప్రతి ఇంట్లో ఓ బుల్లి వినాయకుడు ఉండాల్సిందే. ఇంకా వారం రోజుల టైం ఉంది కాబట్టి మనం ఇంట్లో పెట్టుకునే వినాయకుడిని బయట కెమికల్స్ వేసి తయారు చేసే వినాయకుడిని పెట్టుకోవడం కన్నా మట్టితో చేసే వినాయకుడిని పెట్టుకుంటే ఎంతో మంచిది. ఈ బుల్లి వినాయకుడిని మన ఇంట్లో ఉండే పిల్లలతోనే తయారు చేయిస్తే వారు కూడా చాలా హ్యాపీగా ఫీలవుతారు. మరి తయారుచేయడం ఏలాగో ఈ వీడియో చూస్తే మీకే అర్ధమవుతోంది...   https://www.youtube.com/watch?v=1xVBKPiMFDE    

భర్తని ఎన్నుకునే హక్కు 5 శాతం మందికే! కాలం మారిందని గొప్పగా చెప్పుకొంటున్నాం. పురుషులతో సమానమైన హక్కులను సాధించేందుకు స్త్రీలు ప్రయత్నిస్తున్నారనీ, వారి ప్రయత్నానికి సమాజం మొత్తం అండగా నిలబడిందనీ వ్యాసాలు రాస్తున్నాం. కానీ స్త్రీల పరిస్థితి ఏమాత్రమూ..... మారలేదని ఓ సర్వే తేల్చి చెబుతోంది. National Council of Applied Economic Research అనే సంస్థ University of Marylandతో కలిసి భారతీయ మహిళల స్థితిగతుల మీద ఓ సర్వేను నిర్వహించారు. ఇందుకోసం వారు 34 రాష్ట్రాలు, కేంద్రపాలిత ప్రాంతాలలోని 34 వేలమంది స్త్రీల నుంచి వివరాలను సేకరించారు. వీరంతా కూడా 15 నుంచి 81 ఏళ్ల వయసులోపు వారే! ఈ సర్వేలో తేలిన విషయాలతో సామాజికవేత్తలకి నోట మాట రాలేదు. - దాదాపు 80 శాతం మంది స్త్రీలు తాము వైద్యుడి దగ్గరకు వెళ్లాలంటే ఇంట్లోవారి అనుమతి తీసుకోక తప్పదని చెప్పారు. అది భర్తయినా కావచ్చు, అత్తమామలు అయినా కావచ్చు. మొత్తానికి అనుమతి లేనిదే ఆరోగ్యం కోసం బయటకు వెళ్లడం అసాధ్యం అన్నమాట. - వైద్యుడి దగ్గరకు వెళ్లడం సంగతి అలా ఉంచితే... ఆఖరికి ఉప్పు, పప్పుల కోసం కిరాణా దుకాణానికి వెళ్లడానికి కూడా వారికి అనుమతి కావాల్సిందే! 58 శాతం స్త్రీలు తాము పచారీల కోసం బయల్దేరేటప్పుడు కూడా ఇంటి యజమాని అనుమతి తీసుకోవాల్సిందే అని తేల్చి చెప్పారు. - ఇంట్లో ఏ వంటకం చేయాలో నిర్ణయించే అధికారం 93 శాతం స్త్రీలకి ఉంది. ఆగండాగండి! ఆ శాతాన్ని చూసి సంబరపడకండి. దాదాపు 50 శాతం సందర్భాలలో ఇంట్లో ఏ వంట చేయాలని చేసే నిర్ణయంలో భర్త కూడా పాలు పంచుకుంటాడట. - వైద్యం దగ్గర్నుంచీ వంట వరకూ పరిస్థితి ఇలా ఉంటే ఇక కుటుంబ విషయంగా భావించే పెళ్లిళ్ల సంగతి చెప్పేదేముంది! కేవలం ఐదంటే ఐదు శాతం ఆడవారికి మాత్రమే తమ భర్తలను ఎన్నుకొనే అధికారం ఉందట. - మన దేశంలో పెద్దలు కుదిర్చే పెళ్లిళ్లే అధికంగా ఉంటాయి కాబట్టి అందులో వధూవరుల పాత్ర తక్కువ కావడం అంత ఆశ్చర్యం కాకపోవచ్చు. కానీ పెళ్లి కుదిరిన తరువాత కూడా వారిద్దరి మధ్యా ఒక మాటా మంతీ జరగకపోవడం విచిత్రం. దాదాపు 65 శాతం మంది ఆడవారు పెళ్లిరోజునే తనకి కాబోయే భర్తని మొదటిసారి చూసినట్లు చెప్పారు. బీహార్లో అయితే ఇది 94 శాతంగా ఉంది. విస్మయాన్ని కలిగించే విషయం ఏమిటంటే... స్త్రీల అక్షరాస్యతతో కానీ, పురుషులతో పోలిస్తే వారి నిష్పత్తితో కానీ ఈ శాతాలలలో పెద్దగా మార్పు రాలేదు. ఉదాహరణకు స్త్రీపురుష నిష్పత్తి ఎక్కువగా ఉండే చత్తీస్‌ఘడ్‌తో పోలిస్తే, వెనకబడిన రాష్ట్రమైన మేఘాలయలలో స్త్రీల పరిస్థితులు మెరుగ్గా కనిపించాయి. ఇన్నాళ్లూ ప్రభుత్వాలు స్త్రీలలో అక్షరాస్యత పెరిగితేనో, ఆర్థికంగా వారి పరిస్థితి మెరుగుపడితేనో వారు సాధికారతని సాధిస్తారని భావిస్తూ వచ్చాయి. కానీ ఆడవారి పరిస్థితి మెరుగుపడాలంటే సామాజికంగానే మార్పులు రావాలనీ... అందుకు అనుగుణమైన ప్రయత్నాలు మొదలుపెట్టాలనీ ఈ గణాంకాలు సూచిస్తున్నాయి.                 - నిర్జర.

  అక్కడ ఆడవారికి సమాన జీతం ఇవ్వాల్సిందే!     స్త్రీ ఆకాశంలో సగం అంటారు. కానీ నేల మీద మాత్రం తగిన ప్రాముఖ్యత ఇవ్వరు. అడ్డాకూలీల దగ్గర నుంచీ ఆఫీసర్ల వరకూ ఆడవారు చేసే పనికి చాలీచాలని వేతనమే లభిస్తుంది. ఈ విషయం మన కళ్ల ముందు కనిపించేదే! ఇది నిజమని రుజువుచేసేందుకు కావల్సినన్ని పరిశోధనలు కూడా జరిగాయి. నోరు తెరిచి అడిగినా కూడా ఆడవారికీ జీతాలు పెరగవనీ, సున్నితంగా ఉండే ఆడవారి జీతాలు అస్సలు మెరుగుపడవనీ గణాంకాలు రుజువుచేస్తున్నాయి. ఈ సోత్కర్షంతా ఎందుకంటే ఐస్లాండ్లో జరిగిన ఓ విప్లవం గురించి చెప్పుకోవడం కోసం!   మిగతా దేశాలతో పోలిస్తే ఐస్లాండ్లో జీవన పరిస్థితులు మెరుగ్గానే ఉంటాయి. అందుకే సంతోషకరమైన దేశాలలో ఐస్లాండ్ ఎప్పుడూ ముందే ఉంటుంది. అక్కడ స్త్రీపురుషుల మధ్య వివక్షా తక్కువగానే ఉంటుంది. మహిళా ఉద్యోగులు, పురుష ఉద్యోగుల జీతాల మధ్య 14 శాతం మాత్రమే వ్యత్యాసం కనిపిస్తుంది. కానీ అక్కడి ఆడవారు ‘తక్కువ వ్యత్యాసం’తో సరిపెట్టుకోలేదు. అసలు వివక్షే లేని సమాజం కావాలని ఉద్యమించారు.   గత అక్టోబరులో ఐస్లాండ్లోని మహిళా ఉద్యోగులు... తమకు సమానమైన జీతాలు కావాలని డిమాండ్ చేస్తూ విధులను బహిష్కరించారు. ఆ తరువాత విధులలో చేరినా... తక్కువ జీతాలను తీసుకునేందుకు నిరాకరించారు. వీరి ఆవేదనను ప్రభుత్వం కూడా అర్థం చేసుకుంది. ఇక మీదట స్త్రీపురుషు ఉద్యోగులందరికీ సమానంగా జీతాలు ఇవ్వాలంటూ చట్టాన్ని ప్రవేశపెట్టింది. ఇకపై అక్కడ 25మంది కంటే ఎక్కువమంది ఉద్యోగులు ఉన్న ప్రతి సంస్థా... తాము సమానమైన వేతనాలను చెల్లిస్తున్నామంటూ ఒక ధృవపత్రాన్ని సమర్పించాల్సి ఉంటుంది. దీంతో చట్టబద్ధంగా సమాన వేతనాలని అమలు చేస్తున్న తొలిదేశంగా ఐస్లాండ్ చరిత్ర సృష్టించింది.   ఉద్యోగరంగంలో స్త్రీలకు తగిన ప్రాధాన్యత ఇవ్వడం ఐస్లాండ్కి కొత్తేమీ కాదు. 50 మందికి మించి ఉద్యోగులు ఉన్న సంస్థల బోర్డులో కనీసం 40 శాతం మంది మహిళా సభ్యులుండాలని ఇప్పటికే ఓ నిబంధన ఉంది. ఇలాంటి నిబంధనల వల్లే world economic forum ఐస్లాండ్లో మహిళా సాధికారత అత్యుత్తమం అంటూ కితాబు ఇచ్చింది. ఇక మహిళలకు సమాన వేతనాలతో ఐస్లాండ్ మరే దేశానికీ అందనంత ఎత్తుకి చేరుకుంది.   ఐస్లాండ్ని చూసి మన దేశం ఎంతో నేర్చుకోవాల్సి ఉంది. ఒకపక్క భారతదేశంలో స్త్రీని దేవతగా పూజిస్తారని డప్పు కొడుతూనే వీలైనంతగా అణచివేతకి గురిచేయడం కనిపిస్తుంటుంది. పార్లమెంటులో మూడోవంతు రిజర్వేషన్ కోసం రూపొందిన బిల్లు దాదాపు 20 ఏళ్లుగా దుమ్ముకొట్టుకుని ఉంది. ఇక సమాన ఉద్యోగాలు, వేతనాలు గురించి ఏమని చెప్పుకోగలం. - నిర్జర.  

నిప్పులాంటి మనిషి! ఆమెలో 'ఫైర్' ఉంది!    ఆడపిల్లవి నీకా పనులు అవసరమా అన్న మాట ఎన్నిసార్లు మన చెవిన పడుతుందో లెక్కే లేదు. హర్షిణీ కన్హేకర్ చెవిన కూడా ఆ మాట చాలాసార్లు పడింది. కానీ అది ఆమె మనసును తాకలేదు. ఆమె ఆలోచనల్ని ప్రభావితమూ చేయలేదు. చేసివుంటే... ఆమె ఎవరూ ఊహించని ఒక గొప్ప ఘనతను సాధించేది కాదు.     ఢిల్లీలోని శాస్త్రి నగర్ లో ఒక షూ ఫ్యాక్టరీకి నిప్పంటుకుంది. ఫైర్ స్టేషన్ కి కబురెళ్లింది. క్షణాల్లో సిబ్బంది వచ్చేశారు. మంటలు ఎగసిపడుతున్నాయ్. దగ్గరకు వెళ్లేందుకు కూడా అవకాశం లేదు. దాంతో అగ్నిమాపక సిబ్బంది ఎదురుగా ఉన్న ఒక భవంతి ఎక్కారు. అక్కడ్నుంచి మంటలు ఆర్పడానికి ప్రయత్నించారు. ప్రయత్నం ఫలించలేదు. పొగ కమ్ముకుంటోంది. ఏమీ కనిపించడం లేదు.         అలా అని ఆలస్యం చేస్తే ఫ్యాక్టరీ కూలిపోవచ్చు. దాంతో రిస్క్ తీసుకోక తప్పలేదు. సిబ్బంది ఫ్యాక్టరీ దగ్గరకు దూసుకెళ్లారు. ప్రాణాలొడ్డి మంటలార్పే ప్రయత్నం చేశారు. ఆరు గంటల పాటు కష్టపడి విజయం సాధించారు.            ఈ సాహసాన్ని అందరూ ఊపిరి బిగబట్టి చూశారు. అయితే వాళ్లు అలా చూడ్డానికి కారణం ఇంకొకటి కూడా ఉంది. ఆ ఆపరేషన్ మొత్తం ఓ మహిళ ఆధ్వర్యంలో జరుగుతోంది. మగవాళ్లతో పోటీపడుతూ నిప్పుతో చెలగాటమాడుతున్న ఆమెను చూసి అందరూ ఆశ్చర్యపోయారు. విజయం సాధించాక ఆమెను వేనోళ్ల పొగిడారు. ఆమె ఎవరో కాదు... హర్షిణీ కన్హేకర్. మన దేశంలో తొట్ట తొలి మహిళా ఫైర్ ఫైటర్.     ఆడపిల్లని నిప్పుతో పోలుస్తారు. నిప్పులా బతకాలంటూ బోధిస్తారు. అదే ఆడపిల్ల నిప్పుతో చెలగాటమాడతానంటే నీకేమైనా పిచ్చా అంటారు. హర్షిణిని కూడా అలానే అన్నారు. ఏదీ దొరకనట్టు అగ్నిమాపక దళంలో చేరడమేంటి అన్నారు ఇంట్లోవాళ్లు. ఈ పిల్ల అసలేమనుకుంటోంది అంటూ నొసలు చిట్లించారు బయటివాళ్లు. చివరికి అప్లికేషన్ ఇచ్చేటప్పుడు అక్కడ ఉన్నవాళ్లు కూడా ఇది ఆడవాళ్లు చేసే పని కాదు అన్నారు. అయినా వెనకడుగేయలేదు హర్షిణి. వేసివుంటే ఇంత గొప్ప విజయం దక్కేది కాదు.     నాగపూర్ లోని లేడీస్ ఎల్.ఎ.డి. కాలేజ్ లో ఇంటర్ పూర్తి చేసి, అదే కాలేజ్ లో డిగ్రీలో చేరారు హర్షిణి. చదువులో నంబర్ వన్ కాకపోయినా ఎక్స్ ట్రా కరిక్యులర్ యాక్టివిటీస్ లో మాత్రం టాప్. ఎన్నో కాంపిటీషన్లలో పాల్గొని విజేతగా నిలిచారు. అప్పుడే ఎన్.సి.సి.లో కూడా చేరారు. అది ఆమె మనసును సాహసాల వైపు మళ్లించింది. జీవితం ఎప్పుడూ చాలెంజింగ్ గా ఉండాలి అన్న భావన ఏర్పడింది. డిగ్రీ అయ్యాక ఎంబీయేలో చేరారు.     అది చదువుతూనే రకరకాల చాలెంజింగ్ కోర్సులకు అప్లై చేయడం మొదలుపెట్టారు. వాటిలో ఫైర్ ఇంజినీరింగ్ కోర్స్ కూడా ఉంది. కొన్ని రోజులకు నేషనల్ ఫైర్ సర్వీస్ కాలేజ్ నుంచి పిలుపు వచ్చింది. అయితే కోర్సులో చేయడం మాత్రం ఈజీగా అయిపోలేదు. ముప్ఫై సీట్లు మాత్రమే ఉన్నాయి. దానికి యూపీఎస్సీ స్థాయిలో పరీక్ష రాయాలి. క్వాలిఫై అయితే అబ్బాయిలతో కలిసి కఠినతరమైన శిక్షణ తీసుకోవాలి. ఇవన్నీ అధిగమించి, దేశంలో మొదటి మహిళా ఫైర్ ఫైటర్ గా రికార్డు సృష్టించారామె.      ఢిల్లీ, కొల్హాపూర్, ముంబై లాంటి నగరాల్లో ఎన్నో భయంకరమైన అగ్ని ప్రమాదాలను డీల్ చేసిన రికార్డు హర్షిణిది. పెద్ద పెద్ద భవంతులు కూలిపోయినప్పుడు, వరదలు వచ్చినప్పుడు కూడా తనదైన శైలిలో సేవలు అందించి అందరితో శభాష్ అనిపించుకున్నారు. మన దేశంలో ఫైర్ సర్వీస్ ని ఇంకా అభివృద్ధి చేయాలని, విదేశాల్లో మాదిరిగానే కొత్త కొత్త విధానాలు అవలంబించాలన్నది ఆమె ఆశయం. ఆ దిశగా అడుగులు వేస్తున్న హర్షిణి ఎందరితో ఆదర్శంగా నిలుస్తున్నారు.        ఈ సాహసవంతమైన ప్రయాణం ఎలా ఉంది అని ఎవరైనా అడిగితే... "ఆడపిల్లలు ఇవే చేయాలని అన్న అభిప్రాయాలు, నిబంధనలు నాకు నచ్చవు. అవకాశం దొరకాలే కానీ ఆడపిల్లలు మగవాళ్లకు దేనిలోనూ తీసిపోరు. అవసరమైతే వాళ్లతో సమానంగా రిస్క్ తీసుకోగలరు, సాహసాలు చేయగలరు అని నిరూపించాలనుకున్నాను. ఇప్పుడు ఈ రంగంలోకి చాలామంది ఆడపిల్లలు వస్తున్నారు. నాకు ఆనందంగా ఉంది" అంటారు హర్షిణి.     నిజమే. అవకాశం దొరకాలే కానీ ఆడపిల్లలు పులిపిల్లల్లా గర్జిస్తారు. నిప్పుతో చెలగాటమాడతారు... నింగిని అందుకుంటారు. దానికి హర్షిణి లాంటి మహిళలే నిలువెత్తు నిదర్శనం! -sameera

  వందేళ్లనాటి ఈ చిట్కాతో సంతానం ఖాయమట!     సంతానలేమి... ఇప్పుడు చాలామందిని వేధిస్తున్న సమస్య! ఈ సమస్యకు పరిష్కారం ఎక్కడ దొరుకుతుందా అని తిరగని చోటు ఉండదు. చికిత్స కోసం పెట్టే ఖర్చుకి లెక్క ఉండదు. కానీ నెదర్లాండ్స్, ఆస్ట్రేలియాకు చెందిన పరిశోధకులు దీనికో పరిష్కారాన్ని కనుగొన్నారు. వందేళ్లనాటి ఓ చిన్నపాటి చికిత్సతో సంతోనలేమికి చెక్ పెట్టవచ్చని నిరూపించారు. ఒకప్పుడు సంతానలేమి ఉన్న స్త్రీలలో, సంతానాన్ని ఉత్పత్తి చేసే భాగాలలో ఏదన్నా లోపం ఉందా అని తెలుసుకునేందుకు ఓ పరీక్ష చేసేవారట. దీన్ని hysterosalpingography (HSG) అంటారు. ఇందులో భాగంగా Fallopian tubes స్పష్టంగా కనిపించేందుకు అందులోకి ఏదన్నా ద్రవపదార్థాన్ని పంపేవారు. సాధారణంగా ఇందుకోసం గసగసాల నుంచి తీసిన నూనెని (iodised poppy seed oil) నింపేవారు. ఆశ్చర్యంగా ఇలా గసగసాల నూనెతో Fallopian tubesని శుభ్రం చేయగానే చాలామందిలో సంతానం కలుగుతుండేది. అంటే పరీక్ష కాస్తా చికిత్సగా మారిపోయిందన్నమాట! ఎప్పుడో 1914లో మొదలైన ఈ తరహా పరీక్ష క్రమేపీ మరుగునపడిపోయింది. ఇప్పుడు సంతానలేమికి కారణాలను పరీక్షించేందుకు, లోపాలను సవరించేందుకు ఆధునికమైన చికిత్సలు అందుబాటులోకి వచ్చేశాయి. కానీ ఆస్ట్రేలియాలోని అడిలైడ్ విశ్వవిద్యాలయం, నెదర్లాండ్స్లోని 27 వైద్య బృందాలతో కలిసి మళ్లీ ఆనాటి చికిత్సలోని ప్రామాణికతను గమనించే ప్రయత్నం చేశారు. ఇందుకోసం సంతానలేమితో బాధపడుతున్న 1119 మంది స్త్రీలను ఎంచుకున్నారు. ప్రయోగం కోసం ఎంచుకున్న స్త్రీలలో కొందరి Fallopian tubesని గసగసాల నూనెతో ఫ్లష్ చేశారు. మరికొందరికి కేవలం మామూలు నీటితో ఫ్లష్ చేశారు. ఆరునెలలు తిరిగేసరికి నూనెతో చికిత్స పొందినవారిలో 40 శాతం మంది సంతానాన్ని పొందారు. నీటితో ఈ చికిత్సని పొందినవారు 29 శాతం మంది మాత్రమే సంతానాన్ని పొందారు. ఈ చికిత్సలో ఎలాంటి సైడ్ ఎఫెక్ట్స్ నమోదు కాకపోవడం మరో విశేషం. ఇంతకీ ఈ చికిత్స ఇంతలా విజయవంతం కావడానికి స్పష్టమైన కారణం ఏమిటో మాత్రం పరిశోధకులు కనిపెట్టలేకపోయారు. బహుశా Fallopian tubesలో అడ్డుగా నిలిచే మలినాలను తొలగించడం వల్ల సంతానం సాధ్యపడుతూ ఉండవచ్చని మాత్రం భావిస్తున్నారు. గసగసాల నూనె వల్ల అందులో చేరిన ఇన్ఫెక్షన్లు కూడా తగ్గిపోయేందుకు ఆస్కారం లభిస్తూ ఉండవచ్చు. అదీ విషయం! ఇక మీదట సంతానం కోసం ఎవరన్నా తమ దగ్గరకు వచ్చినప్పుడు వైద్యులు ఒకేసారి IVFలాంటి ఖరీదైన చికిత్సల జోలికి పోకుండా... ముందుగా ఈ చిన్నపాటి చిట్కాను పాటించి చూడాలని పరిశోధకులు కోరుతున్నారు. సంతానం కోసం వైద్యులని సంప్రదించేవారు కూడా ఓమారు ఈ చికిత్స గురించి వైద్యుని సంప్రదించాలని సూచిస్తున్నారు. గసగసాల నుంచి తీసిన నూనె ఇప్పటికీ Lipiodol® Ultra-Fluid పేరుతో ఎలాగూ అందుబాటులోనే ఉంది. - నిర్జర.  

    చేతులున్నవారి మీద ఆమెది పైచేయి   అసలే ఆడపిల్ల! ఆపై రెండుచేతులూ లేకుండా పుట్టింది. పోనీ కుప్పలకుప్పలుగా డబ్బులున్నాయా అంటే మధ్యతరగతి కుటుంబమయ్యే. ఇదీ ‘దామినీ సేన్‌’ పరిస్థితి. మరొకరు ఆమె స్థానంలో ఉంటే ఏం జరిగేదో కానీ... దామినీ మాత్రం తానేమిటో నిరూపించుకుంది. ప్రతి విషయంలో ఇతరులతో పోటీపడుతూ- ఏకంగా ఓ ప్రపంచ రికార్డునే సాధించింది. దామినికి పుట్టుకతోనే చేతులు లేకపోవడంతో ఆమెకు చదువు ఎలాగా అన్న సమస్య మొదలైంది. పసి దామినికి స్నానం చేయించడం, బట్టలు తొడగడం వంటి పనుల్లో అయితే తల్లి సాయపడగలదు. కానీ ఆమెతో అక్షరాలను రాయించేదెలా! అందుకోసం ఆమె తల్లి మాధురీ సేన్ ఒక నిర్ణయం తీసుకుంది. దామినీ కాళ్లతోనే అక్షరాలను దిద్దించాలనుకుంది. కానీ ఎలా! అందుకోసం ముందు తనే కాళ్లతో అక్షరాలు రాసే ప్రయత్నం చేసింది. అందులో కాస్త నేర్పు సాధించాక అదే విద్యను దామినీకి నేర్పింది.     దామినీకి అక్షరాలు వచ్చేశాయి సరే! మరి ఆమెను బడిలో చేర్చేదెలా? అన్నది మరో సవాలు. చేతులు లేని దామినిని చేర్చుకునేందుకు పాఠశాల యజమాన్యాలు మొదట నిరాకరించాయి. కానీ ‘ఒక్కసారి ఆమెను చేర్చుకుని చూడండి. ఆమెను బడిలో కూర్చోబెట్టి చూడండి..’ అంటూ దామిని తండ్రి అభ్యర్థనను మన్నించక తప్పలేదు. నిజంగానే ఒక్కసారి చేర్చుకున్నాక దామిని మిగతా విద్యార్థులతో ఏమాత్రం తీసిపోదన్న విషయం ఉపాధ్యాయులకు అర్థమైంది. దామిని ఒకో తరగతినే దాటుకుంటూ రెండేళ్ల క్రితం ‘మా బంజారి గురుకుల్ విద్యాలయ(రాయ్‌పూర్)’లో పదో తరగతిని కూడా పూర్తిచేసింది. అది కూడా 80 శాతం మార్కులతో! ఇంతాచేసి దామిని కోసం పాఠశాల యాజమాన్యం ప్రత్యేకమైన ఏర్పాట్లు ఏమీ చేయాల్సి వచ్చేది కాదు. ఆమె కాళ్లతో నోట్స్‌ రాసుకునేందుకు కాస్త విడిగా కూర్చోనిస్తే సరిపోయేది!     దామిని చదువులోనే కాదు! మిగతా ఏ విషయంలోనూ ఇతరులకు తీసిపోదు. దామినిని చూస్తే ఆమెకు చేతులు లేవన్నది ఉత్తమాటే అనిపిస్తుంది. తన రెండు కాళ్లతోనే తలదువ్వుకోవడం, బట్టలు ఉతకడం, పాలు తాగడం దగ్గర్నుంచీ వంట చేయడం వరకూ అన్ని పనులూ చేసేస్తుంది. ఇదంతా ఒక ఎత్తయితే కాళ్లతో చకచకా బొమ్మలు గీసేయడం మరో ఎత్తు. మొదట్లో ఏదో కూతురు సరదా పడుతోంది కదా అని దామని తల్లిదండ్రులు ఆమెను బొమ్మలు గీసేందుకు ప్రోత్సహించేవారు. కానీ కార్టూన్లతో మొదలుపెట్టిన దామినిలోని చిత్రలేఖనం భారీ బొమ్మలు గీసే స్థాయికి చేరుకుంది. అంతేకాదు! కాలితో ఒక గంటలో అత్యధిక బొమ్మలు (38) గీసిన చిత్రకారిణిగా ప్రపంచ రికార్డుని సొంతం చేసుకుంది.     దామిని ప్రస్థానంలో ఆమె తల్లిదండ్రులు, చెల్లెలు అండగా ఉన్నారన్న మాట నిజమే! అయితే స్వతహగా ఆమెలో సానుకూల దృక్పథం లేకపోతే ఎవరెంతగా ప్రోత్సహించినా ఉపయోగం ఉండేది కాదు కదా! ఆ ఆత్మవిశ్వాసమే దామిని మాటల్లో స్పష్టంగా కనిపిస్తుంది. మొదట్లో తాను కాళ్లతో పనిచేయడాన్ని నేర్చుకున్నప్పుడు, జనం నవ్వుతారేమో అన్న ఆలోచన వచ్చిందనీ... కానీ ఇతరుల గురించి కాకుండా తన గురించి ఆలోచించడంతో ముందుకు సాగిపోయానని చెబుతుంది. అంతేకాదు! ‘మనమీద మనకి నమ్మకం ఉంటే, ప్రపంచం ఏమనుకుంటుందో అన్న ఆలోచన అడ్డుపడదని’ అంటోంది. ‘భగవంతుడు ఒక అందమైన జీవితాన్ని ప్రసాదించాడనీ... ఆ జీవితంతో ఏదో ఒకటి సాధించాలనీ’ ఆలొచింపచేసేలా మాట్లాడుతోంది.   దామిని ప్రస్తుతం డిగ్రీ మొదటి సంవత్సరం చదువుతోంది. మున్ముందు తనబోటివారికి సాయంగా నిలిచేందుకు IAS సాధించడమే తన లక్ష్యమని చెబుతోంది. దామిని ప్రతిభ, పట్టుదల ఎరిగినవారికి, ఆమె తన లక్ష్యాన్ని సాధిస్తుందన్న విషయంలో ఎలాంటి అనుమానమూ లేదు. చేతులు ఉండికూడా మనం చేయలేని పనిని దామిని అలవోకగా సాధించి చూపుతుందని... ఆమె నేస్తాల నమ్మకం. నిజమే కదా!     - నిర్జర.

ఆడపిల్లల మనసుకి గాయం- మరింత తీవ్రం   మన దేశంలో ఇప్పటికీ మగపిల్లవాడికి ఉన్న విలువ ఆడపిల్లలకు ఉండదు. చిన్నప్పటి నుంచే సూటీపోటీ మాటలు వినిపిస్తూ ఉంటాయి. ఇక ఒంటరిగా బయటకు వెళ్లిన ఆడపిల్ల తిరిగి ఎంతవరకు క్షేమంగా ఇంటికి తిరిగివస్తుందో చెప్పలేని పరిస్థితి. అందుకనే ఆడపిల్లలకు ఓ 18 ఏళ్లు వచ్చేసరికి, వారికి ఏదో ఒక చేదు అనుభవం ఎదురవుతూనే ఉంటుంది. మరి ఈ అనుభవం వారి జీవితం మీద ఎలా ఉంటుంది?   అడపిల్లలు- మగపిల్లలు: స్టాన్‌ఫార్డ్‌ విశ్వవిద్యాలయానికి చెందిన కొందరు పరిశోధకులు ఒత్తిడికి సంబంధంచిన దీర్ఘకాలిక ప్రభావాన్ని గమనించేందుకు ఒక 59 మంది పిల్లలను ఎన్నుకొన్నారు. 9 నుంచి 17 ఏళ్లలోపు వయసు ఉన్న వీరిలో ఆడపిల్లలు మగపిల్లలు ఇంచుమించు సరిసమానంగా ఉన్నారు. వీరిలో దాదాపు సగం మంది ఏదో ఒక భయానక అనుభవాన్ని ఎదుర్కొన్నవారై ఉన్నారు.   మెదడు మారింది: జీవితంలో ఏదో ఒక చేదు అనుభవాన్ని ఎదుర్కొన్నవారి మెదడులో ఎలాంటి మార్పులు వచ్చాయో గమనించిన పరిశోధకులు ఆశ్చర్యపోయారు. ఎందుకంటే మన భావోద్వేగాలను నియంత్రించే ‘ఇన్సులర్ కార్టెక్స్‌’ అనే భాగం ఆడపిల్లల విషయంలో కుంచించుకుపోగా, మగపిల్లలో ఇది మరింతగా పెరిగిందట. ఫలితంగా ఆడపిల్లలలో Post-traumatic stress disorder (PTSD) ప్రభావం చాలా ఎక్కువగా ఉన్నట్లు గ్రహించారు. జీవితంలో ఏదన్నా ఊహించరాని ఘటన జరిగిన తరువాత కూడా దాని నుంచి బయటపడలేకపోవడమే ఈ PTSD.   PTSD లక్షణాలు: PTSD మనిషిని తెగ వేధిస్తుంది. నిద్ర పట్టదు, ఆకలి వేయదు, నిరంతరం ఉద్వేగంతో సతమతమైపోతూ ఉంటారు, ఆ సంఘటన తాలూకు ఆలోచనల నుంచి బయటపడలేకపోతుంటారు, నిద్రపోయినా కూడా సంఘటన గురించిన పీడకలలే వస్తుంటాయి. ఈ PTSD లక్షణాలే కాకుండా బాధాకరమైన అనుభవంలోంచి బయటకు వచ్చిన ఆడపిల్లలలో, వయసుకి సంబంధించిన మార్పులు కూడా త్వరగా చోటు చేసుకుంటున్నాయని గమనించారు. దానికి కూడా ‘ఇన్సులర్ కార్టెక్స్‌’లో వచ్చిన మార్పులే కారణం అని ఊహిస్తున్నారు.   ఆడబిడ్డలు జర భద్రం: ఆడపిల్లలను తమ కాళ్ల మీద తాము నిలబడేలా ప్రోత్సహిస్తూనే, వారిని కంటికి రెప్పలా కాపాడుకోవాల్సిన పరిస్థితి గురించి ప్రత్యేకంగా చెప్పనక్కర్లేదు. కానీ వారి మనసుకి గాయమైనప్పుడు దానిని ఏమంత తేలికగా తీసుకోకూడదని ఈ పరిశోధన రుజువుచేస్తోంది. వారిలో ఏదన్నా అసహజమైన ఒత్తిడి కానీ, ఆందోళన కానీ కనిపిస్తున్నప్పుడు నిజానిజాలని గ్రహించే ప్రయత్నం చేయడం తల్లిదండ్రుల బాధ్యత. పైగా ఆడపిల్లలు ఏదన్నా చేదు అనుభవాన్ని ఎదుర్కొని, దాని నుంచి బయటపడలేకపోతుంటే... బేషజాలకు పోకుండా మానసిక వైద్యుని సంప్రదించాలి. అన్నింటికీ మించి జీవితంలో ఎలాంటి సమస్యనైనా అధిగమించేందుకు, మన తోడు వారికి ఉంటుందన్న భరోసాని కల్పించాలి.   - నిర్జర.

మీలో ప్రత్యేకత ఏంటో  మీరే గుర్తించండి   ఆడవాళ్ళలో ఉన్న ఒక పెద్ద ప్రాబ్లం ఏంటంటే, అందరిలో అన్నీ కళలని గుర్తిస్తారు, వారికి అన్నీ అమరుస్తూ పైకి వచ్చేలా చూస్తారు. కానీ తమ విషయం వచ్చేసరికి, తరువాత చూద్దాంలే అనుకుంటారు. ఒక సంగీతమో ,సాహిత్యమో, లేక ఇంకేదైనా ఒక ఇష్టమైన పనో ఉందనుకోండి దాన్ని నెరవేర్చడానికి టైమ్ కావాలి, కానీ అందరి బాగోగులు చూసేసరికి వారికి తమకంటూ సమయమే మిగలదు. ధాంతో ఆ ఆశ ఎక్కడో అడుగున పడిపోతుంది. మామూలుగా అయితే ఇది పెద్ద విషయం కాదనట్టు వదిలేస్తారు. కానీ ఇలా కొన్ని ఏళ్ళు గడిచాక ఎక్కడో ఎవరో తమకి నచ్చిన పని చేస్తూ. కనబడతారు, అంతే ఇంకమనసులో బాధ మొదలు. ఇంకా ప్రతి నిముషం ఆ విషయం మనసుని  తోలుస్తూనే ఉంటుంది. ఆ బాధలో ఇంట్లో పనులు భారంగాను కష్టపడి పోతున్నట్టు అనిపిస్తుంది వారికి. చిరాకు ఎక్కువై చిర్రుబుర్రు మంటుంటారు. ఇంట్లో వాళ్లకేమో విషయం అర్ధం కాక "మొన్నటిదాకా బానే ఉండేది ఈ మధ్య ఏమైందో ఎంటో", అనుకుని బాధపడుతుంటారు. పోనీ ఆడవారు చెప్పచ్చుగా అనుకోవచ్చు, నిజమే చెప్పచ్చు కానీ తనకంటూ ఒక ఇష్టం ఉందని చెప్పడం ఆడవారికి ఇంకా అలవాటు కావటం లేదు, నవ్వుతారేమో అన్న భయం కూడా తొడవుతుంది. దాంతో ఈ సమస్య పెద్దదై ఇంట్లో గొడవలు మొదలవుతాయి.. అందుకే ఆడవారు తమ ఇష్టాలు తమలో ఉన్న టాలెంట్ ని వారే గుర్తించి బయటపెట్టుకోవాలి, అందరికీ నిర్మొహమాటంగా చెప్పుకోవాలి. ఇంక ఈ విషయంలో  ఇంట్లో వారి బాధ్యత కూడా చాలా ఉంది. ఇంత లేట్ ఏజ్ లో ఇదెందుకు అని అనకుండా,వారిని ప్రోత్సహించాలి.   * ఎంతో లేట్ అయిందని అనుకునే కన్నా, ఇప్పటికైనా మొదలు పెట్టా కదా, అని మిమ్మల్ని మీరే శెభాష్ అనుకోండి.   * ఇంట్లో వారి పనులు అన్నీ మీరే చేసెయ్యాలనుకోకుండా పనిని అందరితో పంచుకోండి అప్పుడు మీకంటూ కాస్త సమయం దొరుకుతుంది.  * మీలానే ఆలోచించే ఇంకొకరినో లేదా ఒక గ్రూప్ నో కలుసుకోండి. అప్పుడు మీకు తోడు దొరకడమే కాదు ఆ పనిలో ఉత్సాహం కూడా కలుగుతుంది. * ఒకవేళ ఇంట్లో మిమ్మల్ని ప్రోత్సహించే వారు లేరనుకోండి, నిరాశపడకండి, ఈ మధ్య కాలంలో ఇంటర్నెట్ లో దొరకని వీడియో లేదు, మీ కావాల్సింది మీ ఫ్రీ టైమ్ లో మీ ఇంట్లోనే నేర్చుకోవచ్చు. చివరిగా ఒక మాట మీ బాద్యత మీ ఇంటి పట్ల ఉండాలనుకోవడంలో అస్సలు తప్పులేదు ,కానీ అదే బాధ్యత మీ పట్ల కూడా కాస్త చూపిస్తే, జీవితం సుఖమయంగా ఉంటుంది. మీరే కాదు మీ చుట్టుపక్కల వాళ్ళు కూడా ఆనందంగా ఉంటారు, ఆలోచించండి..... --Pushpa

మహిళల మనసు దెబ్బతింటోంది   ఒక పక్క ఇంటి బాధ్యతలు, మరో పక్క ఉద్యోగం. రెండింటిలోనూ మహిళలు నెగ్గుకువస్తున్నా, ఆ పోరాటంలో వారి మీద ఒత్తిడి అంతకంతకూ పెరిగిపోతోంది. అది వారి ఆరోగ్యం మీద ప్రభావం చూపుతోంది, మానసిక సమస్యలను సృష్టిస్తోంది. ఈ విషయాన్నే ప్రతిబింబిస్తోంది ఓ పరిశోధన. ఇదేదో ఆషామాషీ వ్యక్తులు సాగించిన పరిశోధన కాదు. ఇంగ్లండు వైద్య శాఖ ఆధ్వర్యంలో నడిచే National Health Service (NHS) అనే సంస్థ రూపొందించిన నివేదిక.   పరిస్థితులు విషమిస్తున్నాయి.. NHS ప్రతి ఏడేళ్లకి ఓసారి దేశంలోని పౌరుల మానసిక స్థితిగతుల మీద ఓ నివేదికను రూపొందిస్తూ వస్తోంది. అలా తాజాగా రూపొందిన నివేదికలో పురుషులతో పోలిస్తే మహిళల మానసిక ఆరోగ్యం చాలా ఆటుపోట్లలో ఉన్నట్లు తేలింది. ఉదాహరణకు 16-24 వయసు మధ్యగల పురుషులలో 9 శాతంమంది మానసిక సమస్యలతో బాధపడుతుంటే, స్త్రీలలో మాత్రం ఇది 26 శాతంగా నమోదైంది. గత నివేదికలతో పోల్చుకుంటే ఇది చాలా ఎక్కవేనట! పురుషుల మానసిక ఆరోగ్యంలో మాత్రం గతానికి ఇప్పటికీ పెద్దగా మార్పు లేదని తేలింది. ఇంకా ఈ నివేదికలో ఏమని తేలిందంటే... - 14 శాతం మహిళలు ఒత్తిడి నుంచి నిదానంగా డిప్రెషన్‌లోకి జారుకుంటున్నారని తేలింది. - 4 శాతం మహిళలు తీవ్రమైన బైపోలార్‌ డిజార్డర్‌ అనే మానసిక సమస్యను ఎదుర్కొంటున్నారట. - 10 శాతం మహిళలు తమ మానసిక సమస్యకి చికిత్సను తీసుకుంటున్నారు. - డిప్రెషన్‌లో తమకు తాము హాని కలిగించుకుంటున్నవారి సంఖ్య 19 శాతానికి చేరుకుంది.   కారణాలు లేకపోలేదు: మునుపటితో పోలిస్తే మహిళలు మరిన్ని మానసిక సమస్యలను ఎదుర్కోవడానికి ఖచ్చితమైన కారణాలు ఉన్నాయంటున్నారు పరిశోధకులు. పనిచేసే పరిస్థితులలో ఒత్తిడి పెరిగిపోవడం, నిరుద్యోగం, ఆర్థిక ఇబ్బందులు వంటి కారణాలకు తోడు లైంగిక వేధింపులు కూడా మహిళలను క్రుంగుబాటుకి లోను చేస్తున్నాయని చెబుతున్నారు. ఇక సమాజం నుంచి నానాటికీ పెరిగిపోతున్న ఒత్తిడి ఎలాగూ ఉంది. టీవీ, సినిమా, సోషల్‌ మీడియాలతో ఒంటరితనం తగ్గుతున్నట్లు అనిపించినా... వాటిలో చూస్తున్న దృశ్యాలు, ఎదుర్కొంటున్న కామెంట్లు మనలో ఉన్న కాస్త మనశ్శాంతినీ దూరం చేస్తున్నాయని అంటున్నారు. ముఖ్యంగా విషాదకరమైన గతం ఉన్నవారిలో అవి పాతగాయాలని రేపుతున్నాయని హెచ్చరిస్తున్నారు.   మార్గాలూ లేకపోలేదు: ఒత్తిడికి లోను చేసే పరిస్థితుల నుంచి దూరంగా ఉండటం, సరైన ఆహారం, తగిన వ్యాయామం, తరచూ ధ్యానం చేయడం, సామాజిక బంధాలను దృఢంగా ఉంచుకోవడం వంటి చర్యలతో ప్రయోజనం ఉంటుందంటున్నారు. అన్నింటికీ మించి తమ మనసులోని అలజడి అదుపు తప్పినట్లు తోస్తే తప్పకుండా వైద్యుని సంప్రదించి కౌన్సిలింగ్‌ తీసుకోవాలని సూచిస్తున్నారు.   - నిర్జర.  

పనులు పెండింగ్ లో పడుతున్నాయా..     చెయ్యాలనుకునే పనుల లిస్టు పెరుగుతూ మీకు టెన్షన్ తెచ్చిపెడుతోందా. అయితే కొన్ని కిటుకులు పాటిస్తే చాలు,పనులన్నీ చకచకా అయిపోయి మీ టెన్షన్ ని దూరం చేస్తాయి. దీనికోసం ముందుగా మనం చెయ్యాలనుకున్న పనుల జాబితా మన బుర్రలో కాకుండా ఒక పేపరుపై పెట్టి వరుసగా రాసుకోండి. అందులో ఇంటికి సంభందించిన పనులన్నీ ఒక వైపు,బయటకెళ్ళి చెయ్యాల్సినవి మరో వైపు, అలాగే ఇంట్లో వాళ్ళ సహాయంతో చేసేవి ఇంకోవైపు చక్కగా డివైడ్ చేసి పెట్టుకోండి. ఇలా డివైడ్ చేసుకోవటం వల్ల మనం చెయ్యాల్సిన పనులపట్ల ఒక అవగాహన ఏర్పడుతుంది.       ఇంట్లో చెయ్యాల్సిన పనులలో దేనికి ఎక్కువ ప్రిఫెరెన్సు ఇవ్వాలనుకుంటున్నారో దాని మీద ముందుగా దృష్టి పెట్టండి. ఇలా మన ప్రిఫెరేన్సు కి అనుగుణంగా పనుల లిస్టులో కాస్త మార్పులు చేర్పులు చేసుకోవటం వల్ల పనులు తొందరగా అయిపోయిన ఫీలింగ్ కలుగుతుంది. అన్ని పనులని ఒకేసారి తలచుకోవటం వల్ల వచ్చే అలజడి తగ్గి మనకు తెలియకుండానే పనులు చకచకా అయిపోతాయి. ఇక బయట చెయ్యాల్సిన పనుల లిస్టులో కూడా ఆ పనుల కోసం వెళ్ళాల్సిన ప్లేస్ పేరు పక్కన రాసుకోండి. ఎక్కువగా ఏ ప్లేస్ కి వెళితే చాలా  పనులు పూర్తి చెయ్యచ్చో మనకి క్లియర్ గా అర్ధమవుతుంది. దానికి తగ్గట్టుగా వెళితే మన లిస్టులో పనులూ తగ్గుతాయి. మీకున్న పనులకి ఇంట్లో వాళ్ళ సాయం కూడా తోడయితే ఇంకా హాయి కదా. మొహమాటం పక్కన పెట్టి కాస్త ఆప్యాయంగా అడిగి చూడండి. చేసే పనులు ఎన్ని ఉండి ఉక్కిరి బిక్కిరి చేస్తున్నా ఒక ప్రణాళిక ఏర్పాటు చేసుకుని దానికి అనుగుణంగా వెళితే కొండంత పనయినా చిటికెలో చేసి చూపించే సత్తా మీ సొంతమవుతుంది.   ..కళ్యాణి 

  మన దగ్గరి వ్యక్తుల మనస్తత్వాలని ఎలా అర్థం చేసుకోవచ్చో సరదాగా నేర్చుకుందామా? ఎదుటి వ్యక్తికీ నచ్చిన పండు ఏదో తెలుసుకుంటే... దాని బట్టి వారి స్వభావం గురించి అంచనా వేయచ్చట. మన ఇష్టాయిష్టాలు సహజంగా మన స్వభావం, మనస్తత్వం పై ఆధారపడే ఏర్పడతాయి అంటున్నారు నిపుణులు. కాబట్టి ఆ ఇష్టాయిష్టాలు మన స్వభావానికి అద్దం పడుతాయన్నమాట. సరే నచ్చే పండుని బట్టి వారి స్వభావాన్ని ఎలా అంచనా వేయచ్చో తెలుసుకుందాం.   ఆరెంజ్ : ఆరెంజ్ ను అమితంగా ఇష్టపడే వ్యక్తుల స్వభావం ఎలా వుంటుందో చూద్దాం. వీరు చాలా సహనంగా ఉంటారు. పట్టుదల ఎక్కువ. వీరి పనితీరు నెమ్మదిగా అనిపించినా కష్టపడే తత్వం వీరి స్వంతం. ఏ బంధంలోనైనా వంద శాతం ఇస్తారు. నమ్మకస్తులు ఎవరైనా ఈ వ్యక్తులపై పూర్తి భరోసా పెట్టవచ్చు. వీరిని ఫ్రెండ్ గా పొందని వారు అదృష్టవంతులనే చెప్పాలి.   ఆపిల్ : ఆపిల్ అంటే చాలా ఇష్టమని అన్నారనుకోండి... వాళ్ళు ది బెస్ట్ టీం లీడర్స్ అని అర్థం చేసుకోవాలి. అంటే ముందుండి ఓ టీంని నడిపించే నాయకత్వ లక్షణాలు వీరి స్వంతం. ఉన్నదున్నట్టు ఎదుట వ్యక్తి మొహంపై చెప్పేస్తారు. కాస్త పోగరుబోతుల్లా కనిపిస్తారు. కాని వీరి స్వబావం అది కాదు నిజానికి. కాని మాట కాస్త కరుకుగా ఉంటుంది. వీరిలో నాయకత్వ లక్షణాలుంటాయి కానీ, వీరి లైఫ్ ను వీరే సరిగ్గా, సమర్థవంతంగా నిర్వహించుకోవటంలో కంగారు పడతారు. మామిడి : మామిడి పండును ఇష్టపడే వ్యక్తుల స్వభావం చాలా స్పష్టంగా ఉంటుంది. వీరి ఆలోచనలలో చాలా క్లారిటి వుంటుంది. వీరిని, వీరి ఆలోచనలని, పద్దతులని ప్రభావితం చేయటం అంత సులువు కాదు. వీరి ఇష్టాయిష్టాలు కూడా చాలా బలంగా ఉంటాయి. వీరి జీవితం ఎంతో చక్కగా సాగిపోతుంది. అయితే నచ్చిన వారి దగ్గర పిల్లల్లా మారిపోతారు.. అల్లరి చేసి ఆనందిస్తారు. బొప్పాయి : ఈ పండును ఇష్టపడే వ్యక్తులు మన స్నేహితులయితే చాలు. మన పెదవులపై చిరునవ్వు ఎప్పుడూ విరుస్తునే వుంటుంది. మంచి హాస్య స్వభావులు నవ్వుతూ, నవ్విస్తూ ఉంటారు. ఇతరులతో ఎంతో దయగా ఉంటారు. కొత్త వ్యక్తులతో ఇట్టే కలిసిపోగలరు. సఖులూ. ఫైనాఫిల్, అనాస : వీళ్ళు ఏ పని చేయాలన్నా నిర్ణయం తీసుకుంటే చాలు... వెంటనే మొదలు పెట్టేస్తారు. ధైర్యం ఎక్కువ తనపై తనకుండే నమ్మకమే అందుకు కారణం. వీరికి దేనినైనా సాధించటం ఎంతో తేలిక. అయినా వ్యక్తిగతంగా వీరు ఎవరితోనూ తొందరగా కలవలేరు. కాని ఒకసారి స్నేహితులయితే ఎంతో విలువనిస్తారు ఆ బంధానికి ... కాని వీరిలో బంధంలో ఉండేవారు ఒక్కటి అర్థం చేసుకోవాలి. వీరికి మనసులోని అభిమానాన్ని బయటకి చూపించటం రాదు. నల్ల ద్రాక్ష : వీళ్ళు మృదు స్వభావులు, కాని ముక్కుపై కోపం వుంటుంది. ఎంత తొందరగా కోపం వస్తే, అంత త్వరగా చల్లారిపోతారు. వీరితో ఉండటానికి ఎవరైనా ఇష్టపడతారు. వీరికి జీవితాన్ని ఎంత అందంగా, ఆనందంగా ఉంచుకోవాలో బాగా తెలుసు. ప్రతీ క్షణాన్ని ఆనందంగా గడపడానికి ఇష్టపడతారు. సీతాఫలం : వీళ్ళు చాలా లక్ష్యాలు కలిగి ఉంటారు. చాలా తెలివైన వారు. విజయాల కోసం కష్టపడతారు. అయితే ఎదుటి వ్యక్తుల లోని లోపాలని ఇట్టే పసిగడతారు. దాంతో వీరికి శత్రువులు కూడా ఎక్కువే. వీరు అభిమానాన్ని పైకి చూపరు. ఎదుటివారు అర్థం చేసుకోవాలి. అరటి పండు : వీళ్ళు ఎదుటివారిపై ఎంతో ఇష్టాన్ని చూపిస్తారు. అందరితో ఎంతో మంచిగా ఉంటారు. మంచి సంబంధ బాంధవ్యాలను కలిగి ఉంటారు. అయితే తమ విషయానికి వచ్చేసరికి వారిపై వారికీ నమ్మకం తక్కువ. పక్కవారి తోడుకోసం చూస్తుంటారు. స్వభావసిద్ధంగా వీరు విజయాలకంటే వ్యక్తులకే ఎక్కువ ప్రాధాన్యతనిస్తారు.

  గ్రీన్ కాఫీతో బరువు తగ్గడం ఖాయం!     ఆరోగ్యానికి గ్రీన్ టీ మంచిదని మనకి తెలిసిందే. మరి గ్రీన్ కాఫీ గురించి ఎంతమందికి తెలుసు? ఇంకా చాలామందికి తెలియదు. ఎందుకంటే దీని వాడకం ఇప్పుడిప్పుడే పెరుగుతోంది. రోస్ట్ చేయని కాఫీ గింజల్ని నానబెట్టి, వాటి నుంచి ఎక్స్ ట్రాక్ట్ చేసేదే గ్రీన్ కాఫీ. దీనిలో క్లోరోజెనిక్ యాసిడ్ ఉంటుంది. ఇది ఒంట్లో ఉన్న కొలెస్ట్రాల్ ను బాగా కరిగిస్తుంది. అంతేకాదు... ఇది ఇన్సులిన్ ఉత్పత్తిని కూడా మెరుగు పరుస్తుందట.   దానివల్ల చక్కెర వ్యాధి వచ్చే అవకాశాలు కూడా బాగా తగ్గుతాయి. ఇది రక్త ప్రసరణను మెరుగు చేస్తుంది. డీటాక్సిఫికేషన్ కి ఉపయోగపడుతుంది. ఆకలిని కూడా అదుపు చేస్తుందట. తద్వారా ఫుడ్ తక్కువ తీసుకుంటాం కాబట్టి బరువు పెరిగే ప్రమాదం తగ్గిపోతుంది. ఇది మెదడును కూడా ఫ్రెష్ గా ఉంచుతుందట. కాబట్టి గ్రీన్ కాఫీని హ్యపీగా తాగేయమంటున్నారు వైద్యులు.     మార్కెట్లో గ్రీన్ కాఫీ మూడు రకాలుగా దొరుకుతోంది. పౌడర్ రూపంలో, డ్రై చేసి ఫ్రీజ్ చేసిన గింజలు, గ్రాన్యూల్స్... ఇలా మూడు రూపాల్లో లభ్యమవుతోంది. వీటితో దేన్ని వాడినా ఫర్వాలేదు. అయితే వీలైనంత వరకూ షుగర్ కానీ తేనె కానీ కలుపుకోకుండా తాగితేనే మంచిది.   మరింత ఉపయోగకరంగా ఉండటానికి పుదీనా ఆకులను కానీ, దాల్చినచెక్క కానీ, అల్లం కానీ వేసి మరిగించి తాగితే మరీ మంచిదట. కాస్త పసుపు కలిపి తాగినా కూడా చాలా మంచిదంటున్నారు. అయితే ఆహరం తిన్న వెంటనే మాత్రం ఎప్పుడూ తాగకూడదట.    రోజుకు ఓ మూడు కప్పులు గ్రీన్ కాఫీ తాగితే వెయిట్ లాస్ చాలా త్వరగా జరుగుతుందని, అంతకు మించి తాగకపోవడం మంచిదని కూడా సూచిస్తున్నారు. ఇంకెందుకాలస్యం... వెంటనే గ్రీన్ కాఫీకి గ్రీన్ సిగ్నల్ ఇవ్వండి మరి! - Sameera

పుస్తకం చదవడం వల్ల లాభాలు     లైఫ్ బ్యూటిఫుల్ గా, జాయ్ ఫుల్ గా కనిపించాలన్నా లైఫ్ అంటే బోల్డంత ఇష్టం రావాలన్నా, ప్రాబ్లం ఎదురవగానే భయపడకుండా ధైర్యంగా పేస్ చేయాలన్నా న్యాయంగా ఆలోచించాలన్నా, నిర్ణయం తీసుకోవాలన్నా మంచి లైఫ్ స్టైల్ కావాలన్నా.... చివరికి హెల్తీగా ఉండాలన్నా... అన్నిటికి ఒకటే సీక్రెట్ ... "బుక్ రీడింగ్" అని చెబుతున్నారు. బుక్ రీడింగ్ ఉపయోగాల గురించి అందరికి తెలిసిందే. అయితే మనకీ తెల్సిన ఉపయోగాలు కాకుండా ఇంకా ఎన్నో ఉపయోగాలు ఈ బుక్ రీడింగ్ హాబిట్ వల్ల కలుగుతాయని నిరూపించారు న్యూరాలజీ డాక్టర్ మార్గరేట్ బ్లేకర్. షార్ప్ బ్రెయిన్ కావాలంటే బుక్స్ చదవటం అలవాటు చేసుకోండి అంటున్నారీ డాక్టర్. బుక్స్ చదివే అలవాటు ఉన్నవారిలో కాన్సెంట్రేషన్, సూపర్ మెమోరీ, రీసనింగ్, డెసిషన్ మేకింగ్ మాములు వ్యక్తుల కన్నా ఎక్కువగా ఎక్కువగా వుంటాయని డాక్టర్ మార్గరేట్ పరిశోధనలో తేలిందట. అలాగే రిలేషన్స్ ని పర్ఫెక్ట్ గా మెయింటైన్ చేయటానికి, ఎమోషనల్ బాలన్స్ కి కూడా బుక్ రీడింగ్ హెల్ప్ చేస్తుంది అంటున్నారు. మెదడుకి దెబ్బ తగిలిన వ్యక్తులని కేవలం బుక్ రీడింగ్ తో హెల్తీ గా మార్చి చూపించారు డాక్టర్ మార్గరేట్ బ్లేకర్. అందుకే బ్రెయిన్ పవర్ పెరగాలంటే బుక్ రీడింగ్ కు మించిన ఆప్షన్ లేదని గట్టిగా చెబుతున్నారు. ఈయన అందమైన జీవితం కోసం హెల్తీ హాబిట్ బుక్ రీడింగ్. -రమ

సాహసమే ఊపిరి... హర్షిణీ కన్హేకర్... హర్షిణి కన్హేకర్‌ ఈ పేరు చాలా తక్కువ మంది వినుండవచ్చు. మన దేశపు తొలి మహిళా ఫైర్‌ ఫైటర్‌. నలుగురు వెళ్లే మార్గం కాకుండా భిన్న మార్గాన్ని ఎంచుకుని తన సత్తాను చాటింది. చాలా కష్టమైన రంగాన్ని ఎన్నుకొని ఎంతోమంది స్త్రీలకు ఆదర్సంగా నిలిచారు. ఈరోజు మహిళా దినోత్సవం రోజున హర్షిణీ కన్హేకర్ గురించి ఈ వీడియో మీకోసం. చూసి స్ఫూర్తి పొందండి..   https://www.youtube.com/watch?v=UgK4JfiklEw

మరకలు పోగొట్టేద్దాం... మెరిపించేద్దాం...! మనం నచ్చిన బట్టల పైన కానీ, ఏదైనా వస్తువుల పైన కానీ మరకలు పడిన లేదా జిడ్డుగా మారి దుర్వాసన వచ్చేలా అయితే మనకు చాలా బాధగా ఉంటుంది కదా! మరి అలాంటపుడు ఆ మరకల నుండి, దుర్వాసనల నుండి మన వస్తువులను ఎలా కాపాడుకోవాలో ఒకసారి చూద్దామా...!   చెమట మరకలు :- చెమట మూలంగా షర్టులు, బ్లౌజులు మరకలతో దారుణంగా తయారవుతాయి. చూడడానికి కూడా ఎంతో అసహ్యంగా ఉంటాయి. అందువల్ల ముందుగా ఆ మరకల వద్ద లిక్విడ్ డిటర్జెంట్ సబ్బుతో రుద్ది, ఆ తర్వాతే సబ్బుతో ఉతికి చూడండి. మరీ మొండి చెమట మరకలైతే మాత్రం వెనిగర్ తో కేవలం ఆ ప్రాంతాన్నిమాత్రమే రుద్ది, ఆ తర్వాత మాములుగా సబ్బుతో కడిగేయవచ్చు. వెనిగర్ లేకుండా గోరువెచ్చని నీటిలో నాలుగు ఆస్పరిన్ బిళ్ళలు వేసి, ఆ నీటిలో దుస్తులు నానబెట్టి ఉతికేయండి. మరకలు మాయమైతాయి. తెల్లని దుస్తులైతే మాత్రం కాస్త హైడ్రోజెన్ పెరాక్సైడ్ ను మరకలపై కొద్దిగా రాసి అయిదు నిముషాల తర్వాత ఉతకండి.   లిప్ స్టిక్ బాల్ పెన్ మార్క్స్ :- ముందుగా మరకపడిన బట్టను ఓ పాత టవల్ పై ఉంచండి. మరకపైకి వచ్చేలా ఉంచి ఓ చిన్న పాత గుడ్డను ఆల్కాహాలులో ముంచి దాన్ని మరకపై తట్టినట్టుగా పదేపదే చేయండి. ఆ తర్వాత వాష్ చేయండి. మరకలు మరీ జిడ్డుగా అంటుకున్నట్లుగా అనిపిస్తే కిరోసిన్ తీసుకుని మరకపై పూసి అయిదు నిముషాల తర్వాత శెనగపిండితో గట్టిగా రుద్ది కడిగేయండి.   కార్పెట్ పై క్యాండిల్ చుక్కలు :- అందమైన, ఖరీదైన కార్పెట్ పై క్యాండిల్ చుక్కలు పడితే... అందుకే ఓ స్టీలు గిన్నెలో ఐసుముక్కలు వేసి దాన్ని ఈ క్యాండిల్ చుక్కలపై కాసేపు ఉంచండి. చల్లదనానికి ఈ క్యాండిల్ వ్యాక్స్ మరింతగా గట్టిగా మారుతుంది. అప్పుడు ఏదైనా స్పూన్ మొనతో దానిని చెక్కేసి బ్రష్ తో శుభ్రంగా తొలగిస్తే సరిపోతుంది.   డిన్నర్ ప్లేట్ లపై పసుపు రంగు :- ప్లాస్టిక్ ప్లేట్లపై పసుపు మరకలు తొలగించాలంటే ప్లేట్లను గోధుమ పిండితో గట్టిగా రుద్ది కడిగేయండి చాలు. నిత్యం వాడే బకెట్లు మగ్ లపై ఉండే జిడ్డు మరకలు పోవాలంటే ముందుగా వాటిని కిరోసిన్ లో తడిపిన గుడ్డతో గట్టిగ తుడిచి, ఆ తర్వాత సబ్బుతో కడగాలి.   ప్లాస్కు దుర్వాసన:- ప్లాస్కు లో దుర్వాసన పోవాలంటే నాలుగైదు కోడిగుడ్డు పెంకులను చిన్న చిన్న ముక్కలుగా చేసుకుని వాటిని ప్లాస్కులో వెయ్యాలి. దానిపై వేడినీటిని పోసి మూతపెట్టాలి. మధ్యమధ్యలో బాగా కదిలిస్తూ ఓ గంటన్నర పాటు ఉంచండి. ఆ తర్వాత సబ్బుతో కడిగేయండి. ఇక పొడిగా ఉండేలా తుడుచుకున్న తర్వాత ఓ చెంచాడు పంచదార అందులో వేసి మూతపెట్టి దాచుకోండి. దుర్వాసన రాకుండా తాజాగా ఉంటుంది.