ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఆరోగ్య రంగానికి క్యాన్సర్ పెద్ద సవాలుగా మారుతోంది. ఇది ప్రతి సంవత్సరం మిలియన్ల మంది మరణానికి కారణమవుతోంది. పెద్దవాళ్లయినా, చిన్నవాళ్లు అయినా  ఎవరికైనా క్యాన్సర్ వస్తోంది.పిల్లలు కూడా ఈ ప్రాణాంతక వ్యాధి బారిన పడతారని ఆరోగ్య నిపుణులు అంటున్నారు. అధ్యయనాల ఆధారంగా, భారతదేశంలో క్యాన్సర్ కేసులు పెరుగుతున్న వేగం రాబోయే సంవత్సరాల్లో ఈ సమస్యను పెంచే అవకాశం ఉంది. పరిశోధనల ప్రకారం ఈ సంవత్సరం (2025) ఈ సంఖ్య 12% నుండి 18% వరకు పెరగవచ్చని పరిశోధకులు ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నారు. ఈ వ్యాధి గుండె జబ్బుల తర్వాత ప్రపంచవ్యాప్తంగా మరణాలకు రెండవ అతిపెద్ద కారణంగా మారింది. ఈ వ్యాధి ఏటా పెరుగుతుండడంతో ప్రతి ఒక్కరూ దీని ప్రమాదాన్ని అర్థం చేసుకుని నివారణ చర్యలు చేపట్టాలని ఆరోగ్య నిపుణులు అంటున్నారు.  దినచర్యలో కొన్ని మార్పులు క్యాన్సర్ నుండి  రక్షించడంలో సహాయపడతాయి.

పెరుగుతున్న క్యాన్సర్ ప్రమాదాల గురించి అవగాహన పెంచడం, దాని నివారణ, దాన్ని గుర్తించే విధానం, దానికి  చికిత్సను అందించే  లక్ష్యంతో ప్రతి సంవత్సరం ఫిబ్రవరి 4న క్యాన్సర్ డే నిర్వహిస్తున్నారు. ఈ సందర్భంగా CAUTIONUS ఫార్ములా గురించి అర్థం చేసుకోవాలి.

  'CAUTIONUS' ఫార్ములా అంటే ఏమిటి?

క్యాన్సర్ లక్షణాలను సకాలంలో గుర్తించడంలో 'CAUTIONUS' సహాయపడుతుందని ఆరోగ్య నిపుణులు అంటున్నారు.

C - Change మార్పు (మలవిసర్జన లేదా మూత్రవిసర్జనలో అసాధారణ మార్పు)
A - A Sore ఒక పుండు (నయం కావడానికి సాధారణం కంటే ఎక్కువ సమయం పడుతుంది)
U - Unusual  అసాధారణం (శరీరంలోని ఏదైనా భాగం నుండి అసాధారణ రక్తస్రావం)
T - Thickening  గట్టిపడటం (రొమ్ము లేదా ఏదైనా భాగం యొక్క వాపు శరీరం.
I- Indigestion  స్పష్టమైన మార్పు (మొటిమల పెరుగుదల లేదా శరీరంలో ఏదైనా రకమైన మచ్చ)
O- Obvious change అజీర్ణం (అజీర్ణం లేదా మింగడంలో ఇబ్బంది)
N -  Nagging cough  దగ్గు(కోరింత దగ్గు) (దగ్గు లేదా ధ్వని కూర్చోవడం, స్వరంలో మార్పు)
U - Unexplained Anaemia వివరించలేని రక్తహీనత (నయం కాని రక్తహీనత సమస్య)
S - Sudden weight loss  ఆకస్మిక బరువు తగ్గడం (ఆకస్మిక బరువు తగ్గడం)

ధూమపానం..

పొగాకు వినియోగం (ధూమపానం లేదా గుట్కా) క్యాన్సర్‌కు ప్రధాన కారణం. ఇది భారతదేశంలోని 40 శాతం కేసులకు కారణమవుతోంది.  కేవలం పొగాకు ఉత్పత్తులకు దూరంగా ఉంటే దాదాపు 10 రకాల క్యాన్సర్‌ల ప్రమాదాన్ని చాలా వరకు తగ్గించుకోవచ్చని ఆరోగ్య నిపుణులు చెబుతున్నారు. చిన్నతనం నుండే ఆహారపు అలవాట్లను మెరుగుపరచుకోవడం, క్రమం తప్పకుండా వ్యాయామం చేయడం,  వైద్యుల సలహా మేరకు క్రమం తప్పకుండా  వైద్యులు సూచించిన విధంగా ఆరోగ్య పరీక్షలు చేయించుకోవడం  ద్వారా భవిష్యత్తులో క్యాన్సర్ ప్రమాదాన్ని చాలా వరకు తగ్గించవచ్చు.

                                                     *రూపశ్రీ.