భారత సైనిక చరిత్రలో అసాధారణ ధైర్యసాహసాలకు, సర్వోన్నత త్యాగానికి ప్రతీకగా నిలిచిన మొదటి పరమవీర చక్ర గ్రహీత మేజర్ సోమనాథ్ శర్మ వీరమరణం పొందిన చారిత్రక దినం నవంబర్ 3. స్వాతంత్ర్యం సిద్ధించిన తొలినాళ్లలో జమ్ము కశ్మీర్ లోయను కాపాడటంలో ఆయన కనబరిచిన శౌర్యం దేశ చరిత్రలో చిరస్థాయిగా నిలిచిపోయింది. కేవలం 24 సంవత్సరాల పిన్న వయస్సులో, ఎడమ చేతికి గాయమై ప్లాస్టర్ వేసి ఉన్నప్పటికీ లెక్కచేయకుండా ఆయన శత్రువులపైకి దూసుకెళ్లిన వైనం ప్రతి ఒక్కరిలోనూ దేశ భక్తిని ఉప్పొంగేలా చేస్తుంది.  శ్రీనగర్ విమానాశ్రయాన్ని, కాశ్మీర్ లోయను శత్రువుల హస్తగతం కాకుండా కాపాడటంలో ఆయన కంపెనీ ఆరు గంటల పాటు చేసిన పోరాటం అసాధ్యం, అనితరసాధ్యం.   1947 నవంబర్ 3న శ్రీనగర్‌కు సమీపంలోని బద్గామ్ ప్రాంతంలో ఈ సంఘటన చోటుచేసుకుంది. ఉదయం పదకొండు గంటల సమయంలో మేజర్ సోమనాథ్ శర్మ నేతృత్వంలోని 4 కుమావొన్ రెజిమెంట్‌కు చెందిన  డి' కంపెనీని సుమారు 500 మందికి పైగా శత్రు చొరబాటుదారులు మూడు వైపుల నుంచి చుట్టుముట్టారు. శత్రుబలం తమకంటే అనేక రెట్లు ఎక్కువగా ఉన్నప్పటికీ, ఏమాత్రం వెనకడుగు వేయకుండా ఆ కుమావొన్ సైనికులు నిలబడి పోరాడారు. అధికారిక సైటేషన్‌లో నమోదైన వివరాల ప్రకారం..  ఆ కంపెనీ శత్రువును దాదాపు ఆరు గంటల పాటు కదలకుండా నిలిపివేయగలిగింది. ఈ సుదీర్ఘ పోరాటమే భారత సైన్యానికి శ్రీనగర్ వైమానిక కేంద్రం ద్వారా అదనపు బలగాలను, ఆయుధాలను రప్పించడానికి తగిన సమయాన్ని అందించింది. 

 ఈ  పోరులో మేజర్ సోమనాథ్ శర్మ తన ప్రాణాలను తృణప్రాయంగా వదిలేశారు. శత్రువులు జరిపిన మోర్టార్ షెల్లింగ్ దాడిలో, ఆయన తన సైనికులకు స్వయంగా మందుగుండు సామాగ్రిని అందిస్తున్న సమయంలోనే ఒక షెల్ పేలి ఆయన తీవ్రంగా గాయపడి వీరమరణం పొందారు. అంతకుముందు ఆయన హెడ్‌క్వార్టర్స్‌కు పంపిన చివరి రేడియో సందేశం సైనిక చరిత్రలో చిరస్మరణీయంగా నిలిచింది. శత్రువులు కేవలం యాభై గజాల దూరంలో ఉన్నారని, భారీ కాల్పులు జరుగుతున్నప్పటికీ చివరి మనిషి, చివరి తూటా ఉన్నంత వరకు తాను ఇంచ్‌ కూడా వెనక్కి తగ్గేది లేదని ఆయన స్పష్టం చేశారు. ఆ పట్టుదలే శ్రీనగర్‌ను, తద్వారా కశ్మీర్ లోయను పతనం కాకుండా రక్షించింది.   ఈ చారిత్రక సంఘటన వెనుక ఉన్న నేపథ్యాన్ని పరిశీలిస్తే, 1947 అక్టోబర్ 22న పాకిస్తాన్ వైపు నుంచి గిరిజన తెగల రూపంలో జమ్ము కశ్మీర్‌పై సాయుధ దండయాత్ర  ప్రారంభమైంది. ఆ సమయంలో కశ్మీర్ మహారాజా హరిసింగ్ భారత యూనియన్‌లో చేరిక పత్రంపై   సంతకం చేయడంతో, భారత సైన్యం అక్టోబర్ 27న వాయు మార్గం ద్వారా శ్రీనగర్‌కు చేరుకుని రక్షణ చర్యలు చేపట్టింది. అప్పట్లో శ్రీనగర్ విమానాశ్రయం ఒక్కటే లోయకు బాహ్య ప్రపంచంతో ఉన్న ఏకైక సంబంధం. 

ఒకవేళ ఆ విమానాశ్రయం  శత్రువుల చేతికి చిక్కి ఉంటే, మొత్తం కశ్మీర్ లోయ పాకిస్తాన్ వశమయ్యేది. బద్గామ్ యుద్ధం సరిగ్గా ఆ వ్యూహాత్మక బిందువును రక్షించడం కోసమే జరిగింది.   భారత ప్రభుత్వం స్వతంత్ర భారతంలో అత్యున్నత శౌర్య పురస్కారమైన  పరమవీర చక్ర ను 1950 జనవరి 26న అధికారికంగా స్థాపించినప్పటికీ, అది 1947 ఆగస్టు 15 నుంచి అమలయ్యేలా నిబంధన రూపొందించింది. దీనివల్ల 1947 నవంబర్ 3న వీరమరణం పొందిన మేజర్ సోమనాథ్ శర్మ దేశ చరిత్రలోనే మొట్టమొదటి పరమవీర చక్ర గ్రహీతగా కీర్తి  పొందారు. ఆయన తండ్రి మేజర్ జనరల్ ఏ.ఎన్. శర్మ రాష్ట్రపతి చేతుల మీదుగా ఈ పురస్కారాన్ని అందుకున్నారు. అంతేకాకుండా, ఆయన కుటుంబం నుంచి సైనిక రంగంలోకి వచ్చిన మరో తరం కూడా దేశసేవకు అంకితమైంది. ఆయన తమ్ముడు జనరల్ వి.ఎన్. శర్మ తర్వాతి కాలంలో భారత సేనాధిపతిగా  సేవలందించారు.   బద్గామ్ పోరాటం కేవలం ఒక ప్రాంతాన్ని కాపాడటమే కాకుండా, దేశ సార్వభౌమత్వాన్ని నిలబెట్టడంలో మైలురాయిగా నిలిచింది. 

అయితే ఈ పోరాటం తర్వాత కూడా యుద్ధం సుదీర్ఘకాలం కొనసాగి, 1949 జనవరి 1న కాల్పుల విరమణ ఒప్పందం కుదిరే నాటికి కశ్మీర్ భూభాగంలో కొంత భాగం పాకిస్తాన్ నియంత్రణలో మిగిలిపోయింది. అయినప్పటికీ, మేజర్ సోమనాథ్ శర్మ,  ఆయన తోటి సైనికులు ప్రదర్శించిన తెగువ కారణంగానే ప్రధాన లోయ,  శ్రీనగర్ నగరం రక్షించబడ్డాయన్నది కాదనలేని సత్యం. 

ఇది కూడా చదవండి: త్యాగాల తల్లి గుండ్రాంపల్లి.!

ఆయన త్యాగాన్ని స్మరిస్తూ ఢిల్లీలోని  సోమ్ విహార్' సైనిక నివాస సముదాయానికి, అలాగే షిప్పింగ్ కార్పొరేషన్ నౌకలకు ఆయన పేరు పెట్టడం ద్వారా దేశం ఎప్పటికీ ఆయనకు రుణపడి ఉంటుందని చాటిచెప్పింది.   రాబోయే తరాలకు మేజర్ సోమనాథ్ శర్మ జీవితం,  ఆయన పోరాట పటిమ ఎప్పటికీ ఒక మార్గదర్శకంగా నిలుస్తాయని చెప్పడంలో ఎలాంటి సందేహం లేదు. 

క్లిష్టమైన పరిస్థితులలో   ప్రాణాలను సైతం లెక్కచేయకుండా దేశ రక్షణే ధ్యేయంగా పనిచేసే సైనిక స్పూర్తికి ఆయన ప్రతీకగా నిలిచారు. దేశభక్తికి పరిపూర్ణ అర్థం చెబుతూ ప్రాణాలర్పించిన ఆ అమరవీరుడి త్యాగఫలితమే నేడు మనం అనుభవిస్తున్న శాంతియుత వాతావరణం. ఆయన వీరమరణ దినం సందర్భంగా దేశం మొత్తం ఆ వీరుడికి ఘన నివాళులర్పిస్తూ, ఆయన సేవలను ఎప్పటికీ స్మరించుకుంటోంది.   

మీకు నచ్చవచ్చు:  మిస్సింగ్ 54.. చరిత్ర చెప్పని నిజాలు.. సమాధానాలు దొరకని ప్రశ్నలు.!

భారత స్వాతంత్ర్య సమర అగ్నిశిఖ..

-సీతారాం కంఠంనేని 

ఈ విశ్లేషణ మీకు నచ్చినట్లయితే, దయచేసి మా  https://TeluguOne.com  పోర్టల్‌ను అనుసరించండి, మీ స్నేహితులతో పంచుకోండి, అలాగే మీ విలువైన అభిప్రాయాలను తెలియజేయండి.   

[MajorSomnathSharma, ParamVirChakra, Battle of Badgam, Kumaon Regiment, TeluguOne]