ప్రపంచ కమ్యూనికేషన్ రంగంలో సరికొత్త విప్లవానికి తెరలేపిన శాటిలైట్ ఇంటర్నెట్ నెట్‌వర్క్‌లు, ఇప్పుడు ప్రపంచ దేశాల సైనిక వ్యూహాలు,  సార్వభౌమత్వాన్ని శాసించే స్థాయికి చేరుకున్నాయి. యుద్ధ వేదికపై అత్యాధునిక ఆయుధ సంపత్తి కలిగి ఉండటం ఎంత ముఖ్యమో, వాటిని నడిపించే సాంకేతిక కమ్యూనికేషన్ వ్యవస్థలపై సొంత నియంత్రణ కలిగి ఉండటం అంతకన్నా ముఖ్యమని ఉక్రెయిన్ సరిహద్దుల్లో చోటుచేసుకున్న తాజా పరిణామాలు నిరూపిస్తున్నాయి. ప్రైవేట్ అంతరిక్ష సంస్థ స్పేస్‌ఎక్స్ అధీనంలోని స్టార్ లింక్ సైనిక వెర్షన్ స్టార్‌షీల్డ్ శాటిలైట్ సేవల్లో అకస్మాత్తుగా ఏర్పడిన సాంకేతిక పరిమితులు ప్రపంచవ్యాప్తంగా టెక్నో, మిలిటరీ సార్వభౌమాధికారంపై చర్చకు దారితీశాయి.   

అక్టోబర్ 13,  14  మధ్యరాత్రి ఉక్రెయిన్ రక్షణ దళాలకు చెందిన మిలిటరీ శాటిలైట్ కనెక్షన్‌పై అకస్మాత్తుగా వేగ పరిమితి విధించబడటంతో ఈ వివాదం రేగింది. గంటకు 160 కిలోమీటర్ల కంటే ఎక్కువ వేగంతో ప్రయాణించే టెర్మినల్స్‌పై ఈ ఆంక్షలు అమలులోకి రావడంతో, ఉక్రెయిన్ ప్రయోగించిన ఇంటర్‌సెప్టర్ డ్రోన్లు రష్యాకు చెందిన జెట్ షహీద్ డ్రోన్లను వేటాడటంలో పూర్తిగా విఫలమయ్యాయి. రష్యా క్షిపణి ,  డ్రోన్ దాడులను తిప్పికొట్టే వాయు రక్షణ వ్యవస్థలో కీలకమైన ఒక కమ్యూనికేషన్ నెట్‌వర్క్‌ను ఉన్నపళంగా నిలిపివేయడం ఉక్రెయిన్ సైన్యాన్ని గందరగోళంలోకి నెట్టివేసింది.   ఈ సంఘటన చోటుచేసుకుని రోజులు గడుస్తున్నా, సదరు కంట్రోల్ స్విచ్ నొక్కింది ఎవరు అనే దానిపై స్పష్టమైన జవాబు దొరక్కపోవడం అంతర్జాతీయ దౌత్య వర్గాల్లో సంచలనంగా మారింది. 

ఈ వేగ పరిమితి లేదా ఆంక్షలకు సంబంధించి వైట్ హౌస్, పెంటగాన్,  స్పేస్‌ఎక్స్ అధినేత ఎలాన్ మస్క్ పరస్పర విరుద్ధ ప్రకటనలు చేస్తుండటంతో గందరగోళం మరింత పెరిగింది. స్టార్‌షీల్డ్ ఆపరేషనల్ నిబంధనలను అమెరికా సైన్యం,  చివరకు దేశ అధ్యక్షుడే నిర్ణయిస్తారని మస్క్ వ్యాఖ్యానించగా, తానెలాంటి ఆదేశాలూ జారీ చేయలేదని, ఆ స్పీడ్ లిమిట్ విధించిన వారిపై ఆరా తీస్తున్నామని అమెరికా అధ్యక్షుడు ట్రంప్ ఖండించారు. అయితే, వైట్ హౌస్ లోపలి నుంచే ఈ ఆదేశాలు వెళ్లాయని అమెరికా రక్షణ నిపుణులు పేర్కొంటుండగా, ఈ స్పీడ్ కంట్రోల్ నిర్ణయం నేరుగా మస్క్ వర్గం నుంచే వచ్చిందని కథనాలు వెలువడుతున్నాయి.   రష్యా దండయాత్ర ప్రారంభమైన నాటి నుంచి భూసంబంధిత కమ్యూనికేషన్ నెట్‌వర్క్‌లు ధ్వంసమైన నేపథ్యంలో ఉక్రెయిన్‌కు స్టార్ లింక్ టెర్మినల్స్ ప్రాణాధారంగా మారిన విషయం విదితమే. సుమారు 50వేలకు పైగా టెర్మినల్స్ ద్వారా ఉక్రెయిన్ దళాలు క్షేత్రస్థాయి సమాచారాన్ని, డ్రోన్ ఆపరేషన్లను నిర్వహిస్తున్నాయి. అయితే..  ఒక విదేశీ లేదా ప్రైవేట్ కమ్యూనికేషన్ ప్రొవైడర్‌పై పూర్తిగా ఆధారపడటం వల్ల యుద్ధ రంగంలో  పర్మిషన్ లేయర్' అనే సరికొత్త ప్రమాదం ముంచుకొస్తోందని విశ్లేషకులు హెచ్చరిస్తున్నారు. 

కమ్యూనికేషన్ సిస్టమ్‌లపై  కిల్ స్విచ్  అధికారం బయటి వ్యక్తుల చేతుల్లో ఉన్నప్పుడు ఎంతటి అపారమైన సైనిక శక్తి ఉన్నా అది నిరుపయోగంగా మారే ప్రమాదం ఉందనేది స్పష్టమవుతోంది.   ఈ టెక్నో మిలిటరీ ఆధిపత్య పోరు కేవలం ఉక్రెయిన్ సరిహద్దులకే పరిమితం కాకుండా యూరప్,  అమెరికాల మధ్య దౌత్యపరమైన ఉద్రిక్తతలకు కారణమవుతోంది. యూరోపియన్ యూనియన్ తమ సొంత శాటిలైట్ స్పెక్ట్రమ్ (  ఆపరేషన్లలో యూరోపియన్ కంపెనీలకు ప్రాధాన్యత ఇస్తూ నిర్ణయం తీసుకోవడంపై అమెరికా తీవ్ర అభ్యంతరం వ్యక్తం చేసింది. అమెరికన్ టెక్నాలజీ కంపెనీలను నియంత్రించేందుకు ప్రయత్నిస్తే తీవ్ర పరిణామాలు ఎదుర్కోవాల్సి వస్తుందని యూరప్‌లోని అమెరికా రాయబారి ఆండ్రూ పజ్డర్  హెచ్చరికలు జారీ చేశారు. 

ఈ హెచ్చరికలు అంతర్జాతీయ వాణిజ్య,  సాంకేతిక రంగాలలో కొత్త సంక్షోభానికి దారితీస్తున్నాయి.   అమెరికా,  స్పేస్‌ఎక్స్ ఆధిపత్యాన్ని తట్టుకునేందుకు ప్రపంచ దేశాలు తమ సొంత సార్వభౌమ శాటిలైట్ నెట్‌వర్క్‌ల వైపు అడుగులు వేస్తున్నాయి. ప్రస్తుతం 11 వేలకు పైగా ఉపగ్రహాలతో స్పేస్‌ఎక్స్ తిరుగులేని స్థితిలో ఉన్నప్పటికీ, యూరప్  ఇరిస్²  ప్రాజెక్ట్‌ను ముమ్మరం చేస్తోంది. మరోవైపు డాయిచ్ టెలికాం, ఆరెంజ్, వోడాఫోన్, టెలిఫోనికా వంటి నాలుగు ప్రధాన యూరోపియన్ టెలికాం దిగ్గజాలు  డైరెక్ట్ టు డివైస్ కమ్యూనికేషన్ నెట్‌వర్క్ నిర్మాణం కోసం చేతులు కలిపాయి. చైనా కూడా తమ ప్రతిష్టాత్మక  గువోవాంగ్, ఖియాన్‌ఫ్యాన్' ప్రాజెక్టుల ద్వారా సుమారు 28 వేల ఉపగ్రహాలను కక్ష్యలోకి పంపేందుకు సన్నాహాలు చేస్తుండగా, రష్యా  రస్వెత్' పేరిట సొంత నెట్‌వర్క్‌ను రూపొందిస్తోంది.   ఉక్రెయిన్‌లో చోటుచేసుకున్న ఈ పరిణామాలు భారతదేశ రక్షణ,  డిజిటల్ విధానాలకు అత్యంత ముఖ్యమైన పాఠాలను నేర్పుతున్నాయి. 

కీలకమైన రక్షణ,  సమాచార వ్యవస్థలకు విదేశీ ఆపరేటర్లపై ఆధారపడటం వల్ల తలెత్తే ముప్పులను భారత్ ఇప్పటికే గుర్తించింది. అందుకే స్టార్ లింక్ సేవలకు అవసరమైన భద్రతా అనుమతుల విషయంలో భారత భద్రతా సంస్థలు అత్యంత జాగ్రత్తగా వ్యవహరిస్తున్నాయి. భారత డేటా విదేశీ గేట్‌వేల గుండా వెళ్లకుండా, లేజర్ ఇంటర్ శాటిలైట్ లింక్‌లపై నియంత్రణ సాధించడంతో పాటు రిమోట్ స్విచ్ ఆఫ్ భయాలను అధిగమించడానికి కఠినమైన నిబంధనలను రూపొందిస్తున్నాయి.  ఇండియా కూడా స్వదేశీ లోయర్ ఎర్త్ ఆర్బిట్ కన్స్టెలేషన్లను నిర్మించే దిశగా ప్రైవేట్,  ప్రభుత్వ రంగాలు అడుగులు వేస్తున్నాయి. రిలయన్స్ జియో సుమారు 1,650 ఉపగ్రహాల సార్వభౌమ నెట్‌వర్క్ కోసం ప్రతిపాదనలు సిద్ధం చేయగా, ఎయిర్‌టెల్ గ్లోబల్ పార్టనర్‌షిప్‌లతో సేవలను విస్తరించే ప్రయత్నం చేస్తోంది. తమ దేశ రక్షణ సమాచార వ్యవస్థలను ప్రైవేట్ లేదా విదేశీ శక్తుల కంట్రోల్ స్విచ్‌కు చిక్కకుండా కాపాడుకోవడమే ఏ దేశానికైనా అసలైన సాంకేతిక సార్వభౌమాధికారమని, ఈ క్రమంలో స్వదేశీ శాటిలైట్ కమ్యూనికేషన్ వ్యవస్థలను బలోపేతం చేసుకోవడం అత్యంత ఆవశ్యకమని నిపుణులు తేల్చిచెబుతున్నారు. 

-సీతారాం కంఠంనేని 

ఈ విశ్లేషణ మీకు నచ్చినట్లయితే, దయచేసి మా https://TeluguOne.com  పోర్టల్‌ను అనుసరించండి, మీ స్నేహితులతో పంచుకోండి, అలాగే మీ విలువైన అభిప్రాయాలను తెలియజేయండి.   

[Starlink Kill Switch Ukraine, Starshield Restrictions,  Musk Trump, Tech Sovereignty Satellite Internet, SpaceX Satellite Control Military, India Sovereign LEO Network, Telugu One]