TeluguOne Health
● # Tweets

Download the TeluguOne App

Choose your platform to continue

కాశ్మీర్ వివాదాలు మరియు క్యాంపస్ రాజకీయాలు: జాతీయ స్థాయిలో పెరుగుతున్న వేడి.!

Published on: Tue Oct 27, 2026 12:39PM

 1947లో జరిగిన విభజన, జమ్మూ కాశ్మీర్ విలీనం, 1980ల చివరలో ప్రారంభమైన తిరుగుబాటు, దాని చుట్టూ నిర్మించిన భద్రతా వ్యవస్థ, 2019లో ఆర్టికల్ 370 రద్దు..  ఇవన్నీ ఒక్కో ప్రత్యేకమైన రాజకీయ పదజాలాన్ని మిగిల్చాయి. ఆ పదజాలంలో..  అసమ్మతి,  అవిశ్వాసం అనేవి ఒకదానికొకటి దగ్గరగా ఉంటాయి. కోర్టు గదితో పోలిస్తే, ప్రభుత్వం తనపై తాను విధించుకునే రుజువు భారం చారిత్రాత్మకంగా తక్కువ. ఆ వారసత్వమే ప్రస్తుత వాదనకు బలాన్ని ఇస్తుంది, అలాగే దానిని ప్రమాదకరంగా కూడా మారుస్తుంది. మనం చర్చిస్తున్న వ్యాఖ్యానం ఈ చట్రాన్ని సృష్టించలేదు. అది దానిని వారసత్వంగా పొంది మరింత ముందుకు తీసుకువెళుతుంది.

1947: విభజన, జమ్మూ కాశ్మీర్ పై గిరిజన దండయాత్ర, భారతదేశంతో విలీనం అనేవి ఇప్పటికీ ప్రతి తదుపరి వాదనను నిర్దేశించే వివాదానికి పునాది వేశాయి. 1989-90: లోయలో సాయుధ తిరుగుబాటు ప్రారంభమైంది. ప్రత్యేక చట్టాలు, నిర్బంధ అధికారాలు, భారీ సైనిక మోహరింపుతో కూడిన భద్రతా వ్యవస్థ రూపుదిద్దుకుని శాశ్వతంగా మారింది
మే 2018: స్టూడెంట్స్ యూనియన్ హాల్లో దశాబ్దాల నాటి మహ్మద్ అలీ జిన్నా చిత్రపటాన్ని వ్యతిరేకిస్తూ ఒక బీజేపీ పార్లమెంటు సభ్యుడు అలీఘర్ ముస్లిం యూనివర్సిటీ వైస్-ఛాన్సలర్ కు లేఖ రాశారు. హిందుత్వ సంస్థలు క్యాంపస్ పై దాడి చేశాయి, ఘర్షణలు,  లాఠీచార్జ్ జరిగి రెండు డజన్ల మందికి పైగా గాయపడ్డారు. మాజీ ఉపరాష్ట్రపతి హమీద్ అన్సారీకి జీవితకాల సభ్యత్వం ప్రదానం చేయాల్సిన కార్యక్రమం రద్దు అయ్యింది.

5-6 ఆగస్టు 2019: ఆర్టికల్స్ 370, 35A రద్దు చేయబడ్డాయి, జమ్మూ కాశ్మీర్  రెండు కేంద్రపాలిత ప్రాంతాలుగా పునర్వ్యవస్థీకరించారు. ఆ తర్వాత రాజకీయ నిర్బంధం, కమ్యూనికేషన్ బ్లాక్అవుట్, సుదీర్ఘ కాలం పాటు  కొనసాగాయి.
డిసెంబర్ 2019 - జనవరి 2020: పౌరసత్వ సవరణ చట్టం మరియు ప్రతిపాదిత జాతీయ పౌర నమోదు పట్టిక ఎన్ఆర్సీకి వ్యతిరేకంగా నిరసనలు జామియా మిలియా ఇస్లామియా మరియు అలీఘర్ ముస్లిం యూనివర్సిటీ నుండి షాహీన్ బాగ్ కు వ్యాపించాయి. డిసెంబర్ 13 మరియు 15 తేదీల్లో జరిగిన జామియా నిరసనలు హింసాత్మకంగా మారాయి.
జనవరి 2020: అలీఘర్ ముస్లిం యూనివర్సిటీలో విద్యార్థి కార్యకర్త షర్జీల్ ఇమామ్ చేసిన ప్రసంగం పోలీసు చర్యకు దారితీసింది. సిలిగురి కారిడార్ ను దిగ్బంధించడం ద్వారా అస్సాం, ఈశాన్య ప్రాంతాన్ని మిగిలిన భారతదేశం నుండి వేరు చేయాలని ఆయన ఆ ప్రసంగంలో మాట్లాడారు. అక్రమ కార్యకలాపాల చట్టం   ఐదు రాష్ట్రాల్లో ఎఫ్ఐఆర్లు నమోదు అయ్యాయి,   ఆయనను జనవరి 28న అరెస్టు చేశారు.
ఫిబ్రవరి 2020: ఈశాన్య ఢిల్లీలో మతపరమైన హింస. ఉగ్రవాద వ్యతిరేక చట్టం కింద నమోదైన ఒక పెద్ద కుట్ర కేసు ఆ తర్వాత సంవత్సరాల పాటు విద్యార్థులు, కార్యకర్తలు, విద్యావేత్తలను ఇరికించింది.
24 అక్టోబర్ 2026: పాకిస్తాన్ దౌత్యపరమైన ప్రచారమే కాశ్మీర్ సమస్యను సజీవంగా ఉంచుతోందని, కాశ్మీరీల పట్ల ఢిల్లీ ఉద్దేశాలు మంచివి కావని నేషనల్ కాన్ఫరెన్స్ అధ్యక్షుడు ఫరూక్ అబ్దుల్లా బారాముల్లాలో జరిగిన కార్యకర్తల సమావేశంలో చెప్పారు. ఈ వ్యాఖ్యలను దేశద్రోహమైనవిగా పేర్కొన్న బీజేపీ కేసు నమోదు చేయాలని డిమాండ్ చేసింది; అక్టోబర్ 26న జమ్మూలో నిరసనలు జరిగాయి.
24 అక్టోబర్ 2026: స్టూడెంట్స్ యూనియన్ ను పునరుద్ధరించాలని డిమాండ్ చేస్తూ జరిగిన ఆందోళన సమయంలో, జామియా మిలియా ఇస్లామియాలో  ఫ్రీ కాశ్మీర్ నినాదాలు,  దేశ వ్యతిరేక రాతలపై ఎఫ్ఐఆర్ నమోదు చేయాలని ఏబీవీపీ డిమాండ్ చేసింది.

దేశీయ రాజకీయ సమస్యగా జాతీయ భద్రత

ఈ వ్యాఖ్యానం  ప్రధాన వాదన ఏమిటంటే, జాతీయ ఐక్యతకు పొంచి ఉన్న ముప్పులను కేవలం బాహ్య సరిహద్దులు లేదా సైనిక ఘర్షణల ద్వారా మాత్రమే అర్థం చేసుకోలేము. రాజకీయ వాక్చాతుర్యం, క్యాంపస్ సమీకరణలు,  ప్రజా కథనాలు కూడా ప్రాదేశిక సమగ్రతను ప్రభావితం చేస్తాయని విమర్శకులు వాదిస్తున్నారు. పర్యవసానంగా, అంతర్గత అస్థిరతగా వారు వర్ణించే దానిపై కేంద్ర ప్రభుత్వం మరింత కఠినమైన వైఖరిని తీసుకోవాలని వారు కోరుతున్నారు.


ఆ వాదన జాతీయ భద్రతను సాధారణ పౌరుల ఆకాంక్షలతో ముడిపెడుతుంది. తక్కువ, మధ్య-ఆదాయ కుటుంబాలు దేశీయ స్థిరత్వంపై ఎక్కువగా ఆధారపడతాయని విమర్శకులు చిత్రీకరిస్తారు. అలాగే, అంతర్జాతీయంగా ఎక్కువ స్వేచ్ఛను అనుభవించే సంపన్న వర్గాల స్థితితో వారి పరిస్థితిని పోల్చి చూపుతారు. ఈ పోలిక బలమైన ప్రభుత్వ చర్య కోసం ఒక విజ్ఞప్తిగా పనిచేస్తుంది. ఇది నిరూపించబడిన సామాజిక-ఆర్థిక ఫలితంగా చూపబడలేదు, కాబట్టి దీనిని అలా చదవకూడదు.

కాశ్మీర్: రాజకీయ ప్రాతినిధ్యం,  పోటీ వివరణలు

ఈ వ్యాఖ్యానంలోని ఆందోళనలకు కాశ్మీర్ ప్రధాన నేపథ్యాన్ని అందిస్తుంది. మౌలిక సదుపాయాల అభివృద్ధి, వాణిజ్య కార్యకలాపాలు, మెరుగైన కనెక్టివిటీ సాధారణ పరిస్థితులు మెరుగుపడుతున్నాయనడానికి సంకేతాలని విమర్శకులు వివరిస్తున్నారు, అయితే ఉగ్రవాద హింస కొనసాగుతోందని కూడా అంగీకరిస్తున్నారు. కొత్తగా తలెత్తిన వివాదం అనిశ్చిత పునరుద్ధరణకు నష్టం కలిగించగలదనే వారి వాదనకు ఈ పరిశీలనలు మద్దతు ఇస్తాయి. అయితే, ఆ పునరుద్ధరణను కొలవడానికి అవసరమైన క్రమబద్ధమైన ఆధారాలను ఈ మూలం అందించలేదు.

కాశ్మీర్ పై అంతర్జాతీయ దృష్టిని ఉంచడంలో పాకిస్తాన్ పాత్రపై ఫరూక్ అబ్దుల్లా చేసిన వ్యాఖ్యలను కూడా ఈ చర్చ ప్రశ్నిస్తోంది. ఆ వ్యాఖ్యలు పాకిస్తాన్ వైఖరికి చట్టబద్ధతను చేకూరుస్తున్నాయని,  బాహ్యంగా ఆధారపడిన రాజకీయ కథనాన్ని బలోపేతం చేస్తున్నాయని విమర్శకులు భావిస్తున్నారు. మూల పదార్థంలో అందుబాటులో ఉన్న ట్రాన్స్క్రిప్ట్ అసంపూర్ణంగా ఉంది. అందువల్ల ఏదైనా ఖచ్చితమైన కొటేషన్ లేదా ఖచ్చితమైన వివరణ కోసం పూర్తి పదాలు,  సందర్భాన్ని తనిఖీ చేసే వరకు వేచి ఉండాలి.
ఈ వ్యాఖ్యానం చారిత్రక పోలికలను చేస్తుంది మరియు అబ్దుల్లాకు రాజకీయ ఉద్దేశాలను ఆపాదిస్తుంది. అటువంటి పోలికలు దాని వాదనలో భాగం; అవి స్వతంత్రంగా అతని ఉద్దేశాలను నిర్ధారించలేవు. సమర్థించదగిన వివరణ ఆ వ్యత్యాసాన్ని కాపాడాలి.

5. క్యాంపస్ క్రియాశీలత మరియు సంస్థాగత జవాబుదారీతనం
ఆ తర్వాత చర్చ, భారతదేశ ఈశాన్య ప్రాంతాన్ని దేశంలోని మిగిలిన ప్రాంతాలతో అనుసంధానించే కారిడార్ కు అంతరాయం కలిగించడం గురించి షర్జీల్ ఇమామ్ చేసిన వ్యాఖ్యల వైపు మళ్లుతుంది. విమర్శకులు ఆ వ్యాఖ్యలను రాజకీయ విభేదాల సాధారణ వ్యక్తీకరణగా కాకుండా, అవే ఒక భద్రతా ఆందోళనగా పరిగణిస్తారు. అయితే, మూలం యొక్క వివరణను నేరపూరిత బాధ్యతపై న్యాయపరమైన ముగింపుగా ప్రదర్శించకూడదు. విమర్శకులు జామియా మిలియా ఇస్లామియాలో కాశ్మీర్ కు సంబంధించిన నినాదాల గురించి ఆరోపణలు కూడా చేస్తారు మరియు అలీఘర్ ముస్లిం విశ్వవిద్యాలయంలో ముహమ్మద్ అలీ జిన్నా చిత్రం చుట్టూ ఉన్న వివాదాన్ని తిరిగి చర్చిస్తారు. వారు విశ్వవిద్యాలయ యాజమాన్యాల నుండి, ముఖ్యంగా కేంద్ర నిధులతో నడిచే సంస్థల నుండి ఎక్కువ జవాబుదారీతనం ఉండాలని కోరుతున్నారు. ఆరోపించబడిన ప్రతి సంఘటన వివరించిన విధంగానే జరిగిందని లేదా సంస్థాగత నాయకత్వం దానికి అధికారం ఇచ్చిందని ఈ వ్యాఖ్యానం నిర్ధారించదు.
ఆ తర్వాత వచ్చే సంస్థాగత ప్రశ్న ఏమిటంటే బాధ్యత ఎవరిది తీసుకోవాలి అనేది:.వ్యక్తిగతంగా పాల్గొనేవారు, నిర్దిష్ట సంస్థలు లేదా విశ్వవిద్యాలయ అధికారులా అనేది. మూలం బలమైన పరిపాలనాపరమైన చర్యలకు మొగ్గు చూపుతుంది కానీ వ్యక్తిగత కేసుల్లో బాధ్యతను నిర్ణయించడానికి ఎటువంటి వివరణాత్మక చట్రాన్ని అందించదు.

 భావప్రకటనా స్వేచ్ఛ,  రాజ్యాంగ సవరణ కోసం డిమాండ్

రాజకీయ పార్టీలు, ప్రభుత్వాలను వ్యతిరేకించడం న్యాయబద్ధమైనదేనని విమర్శకులు స్పష్టంగా గుర్తిస్తున్నారు. అయినప్పటికీ, జాతీయ సమైక్యతకు ముప్పుగా భావించే భావప్రకటనా స్వేచ్ఛపై మరింత కఠినమైన ఆంక్షలు అవసరమని వారు వాదిస్తున్నారు. ఇందులో ఆర్టికల్ 19కి సవరణ కూడా ఉండాలని వారు అంటున్నారు. ఇది ఆ వ్యాఖ్యానం ప్రతిపాదించిన ఒక ప్రతిపాదన మాత్రమే. రాజ్యాంగ సవరణ అవసరమని నిరూపితమైన వాస్తవం కాదు. అసమ్మతికి, ఆరోపిత అస్థిరతకు మధ్య ఉన్న సరిహద్దులోనే ప్రధాన సంఘర్షణ ఉంది. అలాంటి సరిహద్దు ఉందని ఆ వ్యాఖ్యానం నొక్కి చెబుతోంది, కానీ దానిని వర్తింపజేయడానికి ఒక ఖచ్చితమైన పద్ధతిని వివరించలేదు. కాబట్టి, దాని వైఖరి పూర్తిగా హేతుబద్ధమైన చట్టపరమైన వాదన కాకుండా, మరింత బలమైన అధికారం కోసం చేసిన రాజకీయ డిమాండ్ మాత్రమే.

రాజకీయ కలయిక మరియు సంఘర్షణ భాష

అతి వామపక్ష తీవ్రవాద సమూహాలు, ఇస్లామిస్ట్ శక్తుల మధ్య సహకారం ఉందని ఆ మూలం ఆరోపిస్తోంది. నిరసన ఉద్యమాలు, ప్రభుత్వాన్ని తొలగించే ప్రయత్నాల గురించిన విస్తృత ఆందోళనలకు ఈ ఆరోపణను ముడిపెడుతోంది. నిధుల సంబంధాలపై దర్యాప్తు చేయాలని కూడా అది పిలుపునిస్తోంది. సమీక్షించిన సమాచారం ఎలాంటి ఆర్థిక ఆధారాలను అందించలేదు. అలాగే, వారి మధ్య సమన్వయం జరిగిందనడానికి స్వతంత్రంగా ధృవీకరించబడిన వివరాలు కూడా లేవు.
ప్రభుత్వం తగినంత కఠినంగా వ్యవహరించడం లేదని భావించే పౌరులు ఎదురు-ఉద్యమం చేసే అవకాశం ఉందని ఆ వ్యాఖ్యానం సైనిక భాషను ఉపయోగించి హెచ్చరిస్తోంది. సాధారణ శాంతిభద్రతల కోసం చేసిన విజ్ఞప్తిగా ఈ వాదనను పునర్నిర్మించే బదులు, ఆ పోరాట కోణాన్ని న్యాయబద్ధంగా పరిగణనలోకి తీసుకోవాలి. దాని వాక్చాతుర్యం సంస్థాగత జవాబుదారీతనాన్ని దాటి, దేశీయ రాజకీయాలను మొత్తం ఒక భద్రతా పోటీగా చూపుతుంది.

విదేశీ మీడియా, వాణిజ్య ప్రభావం,  వ్యూహాత్మక కథనం

ముగింపు వాదన అంతర్జాతీయ అవగాహనలకు సంబంధించినది. విదేశీ వార్తా సంస్థలు చేసే విమర్శలు, భారతదేశపు సొంత దేశీయ భద్రతా సమస్యలకు ప్రతిస్పందనను నిర్ణయించకూడదని విమర్శకులు వాదిస్తున్నారు. ఆర్థిక వనరులు సాంస్కృతిక, మీడియా కథనాలను ప్రభావితం చేయగలవని కూడా వారు వాదిస్తున్నారు.
హాలీవుడ్, విదేశీ మీడియాతో చైనాకున్న సంబంధాన్ని దీనికి ఉదాహరణగా చూపుతున్నారు. పెట్టుబడులు లేదా ప్రకటనలు చైనాపై విమర్శలను అణిచివేస్తాయనే వారి విస్తృత వాదనకు ఆ మూలం ఎలాంటి ఆధారాలు చూపలేదు. కాబట్టి, వాణిజ్య సంబంధాలకు, సంపాదకీయ ప్రవర్తనకు మధ్య ఉన్న సంబంధం కేవలం ఒక ఊహగానే మిగిలిపోవాలి తప్ప, అది స్థిరపడిన ముగింపు కాదు.

రాజకీయ, సామాజిక, మీడియా కోణాలు

రాజకీయంగా చూస్తే, ఈ వాదన ఒక నిర్దిష్టమైన పనిని చేస్తుంది. ఓట్లు, రాష్ట్ర హోదా, ప్రాతినిధ్యం గురించిన పోటీని విధేయత గురించిన పోటీగా మారుస్తుంది. ఆ మార్పు జరిగిన తర్వాత, సాధారణ ప్రతిపక్షం తన సాధారణ రక్షణలను కోల్పోతుంది, ఎందుకంటే విధానపరమైన అభ్యంతరానికి సమాధానం దేశభక్తి గురించిన సమాధానంగా మారుతుంది. సామాజికంగా చూస్తే, ఈ వాదన ఒక వాస్తవమైన అసమానత నుండి బలాన్ని పుంజుకుంటుంది. విదేశాలకు వెళ్లలేని కుటుంబాలు, వెళ్లగలిగిన వారి కంటే అస్థిరత వల్ల ఎక్కువ మూల్యం చెల్లించుకుంటాయి. కానీ మూలం ఆ అసమానతను పరిష్కారాన్ని రూపొందించడానికి బదులుగా ప్రభుత్వ చర్యను సమర్థించడానికి ఉపయోగిస్తుంది, ఈ రెండూ ఒకటే కాదు. మీడియాలో కూడా ఇదే సరళి కనిపిస్తుంది. ఒక వ్యాఖ్యను నివేదిస్తారు, ఒక ప్రతిచర్యను నివేదిస్తారు, ఆ ప్రతిచర్యే ప్రధాన కథనంగా మారుతుంది. బారాముల్లాలో ఫరూక్ అబ్దుల్లా చేసిన ప్రసంగం దీనికి ఒక ఉదాహరణ.. ఒక రోజు వ్యవధిలోనే ఈ వాదన ఆయన కాశ్మీర్ భవిష్యత్తు గురించి ఏమి చెప్పారు అనే స్థాయి నుండి ఆయనపై కేసు నమోదు చేయాలా వద్దా అనే స్థాయికి మారిపోయింది. జామియా గ్రాఫిటీ వివాదం కూడా విద్యార్థుల సంఘం డిమాండ్ నుండి క్రిమినల్ కేసుల డిమాండ్కు అదే మార్గంలో ప్రయాణించింది.

ఈ విధానం యొక్క ఆచరణాత్మక ప్రభావం ఇప్పటికే కనిపిస్తోంది. క్యాంపస్ నిర్వాహకులు క్రమశిక్షణా విషయాలను భద్రతా విషయాలుగా పరిగణించాలనే ఒత్తిడిని ఎదుర్కొంటున్నారు. లోయలోని రాజకీయ నాయకులు తమ ప్రసంగాలపై దేశద్రోహం కేసుల డిమాండ్లను ఎదుర్కొంటున్నారు. ప్రతిచర్యను నివేదించి, అసలు విషయాన్ని వదిలేయడమే సురక్షితమైన చర్యగా ఉండే వాతావరణాన్ని పాత్రికేయులు ఎదుర్కొంటున్నారు.
దీని వల్ల ఏర్పడే బహిరంగ చర్చ పెద్దగా ఉన్నప్పటికీ లోతుగా ఉండదు. ఒక పక్షం ప్రతి ఆంక్షను దేశ రక్షణగా భావిస్తుంది; మరొక పక్షం ప్రతి ఆంక్షను రిపబ్లిక్ మరణంగా భావిస్తుంది. కోర్టులో కేసులను వాస్తవానికి నిర్ణయించే ప్రశ్నపై ఏ పక్షం ఎక్కువ సమయం కేటాయించదు: ఆ వ్యక్తి ఏమి చెప్పారు, ఏ సందర్భంలో చెప్పారు, దాని వల్ల ఏమి జరిగింది.
ఈ అరుపులలో అరుదుగా కనిపించే ఒక మూల్యం కూడా ఉంది. భద్రతా కేసు నమోదు చేయబడి, ఆపై విఫలమైన ప్రతిసారీ, ఆ భద్రతా కేసు యొక్క విశ్వసనీయత దెబ్బతింటుంది. రాజకీయ పని చేయమని అడిగే సంస్థలు చట్టపరమైన పని చేసినప్పుడు చివరికి వాటిపై నమ్మకం పోతుంది.

ఈ వ్యాఖ్యానం మూడు డిమాండ్లను ఒకే తాటిపైకి తెస్తుంది.. ప్రాదేశిక సమగ్రతకు బలమైన రక్షణ, విద్యా సంస్థల లోపల ఎక్కువ జవాబుదారీతనం, అంతర్జాతీయ ఆమోదంపై తక్కువ ఆధారపడటం. ప్రతి డిమాండ్ దానంతట అదే సమర్థించదగినది. వాటిని కలిపి చూసినప్పుడు, అవి ప్రభుత్వానికి ఒకే సూచనను ఇస్తాయి: అసమ్మతిని నిర్వహించాల్సిన ప్రమాదంగా పరిగణించండి. అత్యంత ముఖ్యమైన పరిష్కారం కాని ప్రశ్న ఏమిటంటే, మూలం ఎప్పుడూ దానికి సమాధానం ఇవ్వదు. చట్టబద్ధమైన రాజకీయ పోటీని స్పష్టమైన భద్రతా ముప్పును సృష్టించే ప్రవర్తన నుండి మీరు ఎలా వేరు చేస్తారు, ఆ గీతను ఎవరు గీస్తారు? ఆ పరీక్షను బహిరంగంగా, ముందుగానే లిఖితపూర్వకంగా పేర్కొనే వరకు, అధికారం యొక్క ప్రతి విస్తరణ అదే పదాలతో సమర్థించబడుతుంది మరియు ప్రతి అసమ్మతి మొదట తన నిర్దోషిత్వాన్ని నిరూపించుకోవాలని కోరబడుతుంది.

-సీతారాం కంఠంనేని 

ఈ విశ్లేషణ మీకు నచ్చినట్లయితే, దయచేసి మా https://TeluguOne.com  పోర్టల్‌ను అనుసరించండి, మీ స్నేహితులతో పంచుకోండి, అలాగే మీ విలువైన అభిప్రాయాలను తెలియజేయండి.   

[National Security And  Kashmir Issue, Farooq Abdullahs Remarks, Campus Politics, Freedom Expression, Telugu One]