ప్రపంచ యవనికపై భారత్ తిరుగులేని శక్తిగా రూపాంతరం చెందుతుందనే వాస్తవాన్ని ఎవరూ విస్మరించ లేరు. అంతర్జాతీయంగా చోటుచేసుకుంటున్న ఈ కీలక పరిణామాన్ని ఆపడం ఎవరితరమూ కాదని రష్యా దౌత్యవేత్త అలిపోవ్ స్పష్టం చేశారు. దేశ రాజధానిలో జరిగిన ఒక ప్రముఖ సదస్సులో ఆయన మాట్లాడుతూ, అంతర్జాతీయంగా మారుతున్న సమీకరణాలు భారత్ ప్రాముఖ్యతను మరింత ఇనుమడింపజేస్తున్నాయని ఉద్ఘాటించారు. ఇదే సమయంలో పశ్చిమ దేశాల నాయకులు సైతం భారత ఆర్థిక ప్రయాణాన్ని కొనియాడుతుండటం గమనార్హం. అయితే..  వివిధ దేశాల అధినేతలు వ్యక్తీకరిస్తున్న ఈ ప్రశంసల వెనుక ఏ దేశానికి సంబంధించి ఆ దేశానికి    ప్రత్యేక ప్రయోజనాలు, దౌత్య వ్యూహాలు దాగి ఉన్నాయి. అందులో సందేహం లేదు. ఇదే విషయాన్ని అంతర్జాతీయ పరిశీలకులు సైతం విశ్లేషిస్తున్నారు, 

 ఈ సానుకూల ప్రకటనల నేపథ్యంలో, భారత్, రష్యా దేశాల మధ్య ఆర్థిక లావాదేవీలు సరికొత్త మైలురాళ్లను తాకుతున్నాయి. ఇరు దేశాల మధ్యా జరుగుతున్న మొత్తం ద్వైపాక్షిక వాణిబ్దంలో   తొంబై ఆరు శాతం మేర లావాదేవీలు కేవలం తమ సొంత జాతీయ కరెన్సీల రూపేణానే విజయవంతంగా జరుగుతున్నాయి. ఇదే  రష్యా రాయబారి  కూడా వెల్లడించారు. అమెరికా డాలర్‌పై   అతిగా ఆధారపడటాన్ని తగ్గించే దిశగా బ్రిక్స్ దేశాలు చేస్తున్న ప్రయత్నాలలో భాగంగా ఈ ప్రత్యామ్నాయ చెల్లింపుల వ్యవస్థ రూపుదిద్దుకుందన్నారు. కేవలం కరెన్సీ మార్పిడి మాత్రమే కాకుండా, వాణిజ్య,  ఆర్థిక రంగాలలో సరికొత్త వెసులుబాట్లను సృష్టించుకోవడమే తమ ప్రధాన లక్ష్యమని కుండబద్దలు కొట్టారు.   గత కొన్ని సంవత్సరాలుగా అంతర్జాతీయ రాజకీయాల్లో తలెత్తిన అనూహ్య పరిణామాలు ఈ ద్వైపాక్షిక సంబంధాలను పూర్తిగా మార్చివేశాయి. ఉక్రెయిన్ సంక్షోభం తదనంతరం పశ్చిమ దేశాలు విధించిన కఠినమైన ఆంక్షల కారణంగా రష్యా గ్లోబల్ ఫైనాన్షియల్ మెసేజింగ్ నెట్‌వర్క్ నుంచి దూరమవ్వాల్సి వచ్చింది. 

ఈ క్లిష్ట తరుణంలో ఆర్బీఐ (రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా)  జోక్యం చేసుకుని, జాతీయ కరెన్సీలో అంతర్జాతీయ వాణిజ్యానికి తగిన వెసులుబాటు కల్పించడంతో ప్రత్యేక వోస్ట్రో ఖాతాల వ్యవస్థకు మార్గం సుగమమైంది. ఫలితంగా రష్యా నుంచి తక్కువ ధరకు లభించిన చమురు దిగుమతులు గణనీయంగా ఊపందుకుని, ఇరు దేశాల మధ్య వాణిజ్య పరిమాణం రికార్డు స్థాయికి చేరుకోవడానికి దోహదపడింది.   అయితే..  ఈ ఆర్థిక ప్రయాణం అంత సాఫీగా సాగలేదనేది ఆర్థిక నిపుణుల మాట. అమెరికా,  దాని మిత్రదేశాలు విధిస్తున్న కొత్త చట్టాలు, ఆంక్షల రూపంలో భారత్‌పై పరోక్ష ఒత్తిడి క్రమంగా పెరుగుతోంది. రష్యాతో చమురు సంబంధాలు కొనసాగిస్తున్న దేశాలపై భారీ సుంకాలు విధించేలా అమెరికా పాలకులు ప్రత్యేక చట్టాలకు రూపకల్పన చేయడం అంతర్జాతీయ వాణిజ్య రంగంలో కలకలం రేపుతోంది. 

ఈ రకమైన ఒత్తిళ్లు భవిష్యత్తులో మరింత తీవ్రరూపం దాల్చే అవకాశం ఉందని, ఇది భారత ఆర్థిక సార్వభౌమత్వంపై ఒకింత ప్రభావాన్ని చూపే ప్రమాదం ఉందని దౌత్య వర్గాలు ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నారు.   మరోవైపు, పశ్చిమ దేశాలైన న్యూజిలాండ్, కెనడా వంటి దేశాలు కూడా భారత్‌తో తమ సంబంధాలను బలపరుచుకోవడానికి విశేషమైన ఆసక్తిని చూపుతున్నాయి. ద్వైపాక్షిక ఒప్పందాలు, యురేనియం సరఫరా వంటి వ్యూహాత్మక అంశాలలో భారత్‌తో కలిసి పనిచేసేందుకు ఆ దేశాల అధినేతలు స్వయంగా పర్యటించి ప్రశంసల జల్లు కురిపించడం గమనార్హం. 

ఒకవైపు రష్యాతో చమురు,  రక్షణ రంగ బంధాన్ని కొనసాగిస్తూనే, మరోవైపు పాశ్చాత్య దేశాలతో వాణిజ్య సంబంధాలను పెంపొందించుకోవడం ద్వారా భారత్ అత్యంత చాకచక్యంగా తన బహుముఖ విదేశాంగ విధానాన్ని అమలు చేస్తోంది.   ఇలాంటి సంక్లిష్ట పరిస్థితుల మధ్య దేశీయంగా రక్షణ రంగం,  తయారీ రంగం గణనీయమైన పురోగతిని సాధిస్తున్నాయి. రక్షణ ఉత్పత్తులలో ఆత్మనిర్వహణ సాధిస్తూ విదేశాలకు ఎగుమతులు చేసే స్థాయికి భారత్ చేరుకోవడం దేశ పటిష్టతకు నిదర్శనంగా నిలుస్తోంది. అయినప్పటికీ, తలసరి ఆదాయం,  ప్రపంచ తయారీ రంగంలో దేశం వాటా వంటి అంశాలను బేరీజు వేసుకున్నప్పుడు, కేవలం పొగడ్తల ఆధారంగా దేశాన్ని పూర్తిస్థాయి సూపర్ పవర్‌గా అంచనా వేయడం సరికాదని నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు. 

ఆర్థిక స్వావలంబన, సాంకేతిక పరిజ్ఞానం,  పారిశ్రామిక అభివృద్ధిలో మరింత పురోగతి సాధించినప్పుడే నిజమైన అగ్రరాజ్య హోదా సాధ్యమవుతుందని స్పష్టమవుతోంది.   ప్రస్తుతం అమల్లో ఉన్న రూపాయి, రూబుల్ మారకపు విధానం అత్యంత వేగంగా లావాదేవీలను పూర్తి చేస్తున్నప్పటికీ, ఇది పూర్తిగా అంతర్జాతీయ రాజకీయ పరిణామాల నీడలో నడుస్తోందనేది కాదనలేని సత్యం. భవిష్యత్తులోనూ అమెరికా సుంకాల హెచ్చరికలు, అంతర్జాతీయ ద్రవ్య మార్కెట్ ఒడుదొడుకులను తట్టుకుంటూ ముందుకు సాగడం భారత ఆర్థిక వ్యవస్థకు ఒక పెద్ద సవాల్‌గా మారనుంది. ఏది మైనప్పటికీ, మారుతున్న కాలానికి అనుగుణంగా జాతీయ ప్రయోజనాలే ధ్యేయంగా అడుగులు వేయడం, అంతర్జాతీయ సంబంధాల్లో సమతూకాన్ని పాటించడం ద్వారానే భారత్ తన అగ్రగామి స్థానాన్ని సుస్థిరం చేసుకోగలదని పరిశీలకులు భావిస్తున్నారు.  

 ప్రపంచ దేశాల నుంచి వస్తున్న ప్రశంసలను కేవలం దౌత్యపరమైన విజయాలుగా మాత్రమే కాకుండా, దేశీయ ఆర్థిక వ్యవస్థను మరింత బలోపేతం చేయడానికి ఒక అవకాశంగా మలచుకోవాల్సిన అవసరం ఎంతైనా ఉంది. అంతర్జాతీయ సంబంధాలలో శాశ్వత మిత్రులు గానీ, శత్రువులు గానీ ఉండరని, కేవలం ప్రయోజనాలే శాశ్వతమని చరిత్ర నిరూపించింది. ఈ సత్యాన్ని గ్రహించి, బాహ్య ఒత్తిళ్లకు తలవంచకుండా స్వయం సమృద్ధి దిశగా అడుగులు వేయడమే భారత భవిష్యత్తును నిర్ణయించే అత్యంత కీలకమైన అంశం కానుంది.

-సీతారాం కంఠంనేని 

ఈ విశ్లేషణ మీకు నచ్చినట్లయితే, దయచేసి మా https://TeluguOne.com  పోర్టల్‌ను అనుసరించండి, మీ స్నేహితులతో పంచుకోండి, అలాగే మీ విలువైన అభిప్రాయాలను తెలియజేయండి.   

[India, Superpower,  Rupee Ruble Trade, Statement,  Denis Alipov, India-Russia Bilateral Relation, Economic Policies,  BRICS Nations, Telugu One]