నేటి డిజిటల్ యుగంలో చిన్న చిన్న విషయాల నుండి జీవితంలో తీసుకునే పెద్ద నిర్ణయాల వరకు మనం కృత్రిమ మేధస్సు లేదా AI పై విపరీతంగా ఆధారపడుతున్నాం. ఏ ఆహారం తినాలి, సెలవుల్లో ఎక్కడికి వెళ్లాలి వంటి సాధారణ విషయాల్లో సలహాలు తీసుకోవడం వరకు పర్వాలేదు. కానీ మన వ్యక్తిగత జీవితంలో ఏది సరైనదో తేల్చుకునే బాధ్యతను కూడా AI చాట్‌బాట్‌లకు అప్పగించేస్తే ఏమవుతుంది? మనం తీసుకునే నిర్ణయాలను ఏఐకి వదిలేయడం వల్ల మన సొంత ఆలోచనా శక్తి, విశ్లేషణా సామర్థ్యం క్రమంగా క్షీణించే ప్రమాదం ఉందని నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు.

AI 'మైక్రో-లర్నింగ్' యాప్ హెడ్‌వే (Headway) ఇటీవల 2,000 మంది పెద్దలపై జరిపిన 'సీకింగ్ ఫెమిలియారిటీ' అనే ఒక ఆసక్తికరమైన సర్వేలో దిగ్భ్రాంతికరమైన విషయాలు వెల్లడయ్యాయి. ఈ సర్వే ప్రకారం, దాదాపు 46 శాతం మంది ప్రజలు తమ జీవితంలో అత్యంత కష్టమైన నిర్ణయాలను తీసుకోవడానికి AI కి అనుమతి ఇచ్చేశారు. అలాగే 35 శాతం మంది తీవ్రమైన ఒత్తిడిలో ఉన్న సమయాల్లో ఆలోచించే ఓపిక లేక నేరుగా AI ని ఆశ్రయిస్తున్నారు. అంతేకాకుండా, 21 శాతం మంది వినియోగదారులు వారంలో ఒక్క రోజు కూడా AI సాయం లేకుండా ఏ నిర్ణయమూ తీసుకోలేకపోతున్నామని స్పష్టం చేశారు. ఈ పరిస్థితి ఎంత తీవ్రంగా ఉందో ఈ గణాంకాలు నిరూపిస్తున్నాయి.

సొంతంగా ఆలోచించి నిర్ణయం తీసుకునే ప్రక్రియను దాటవేసి, నిర్ణయాధికారాన్ని ఇతర సాధనాలకు అప్పగించడాన్ని హెడ్‌వే సంస్థ 'డిసిషన్ రోట్' (Decision Rot) అని పిలుస్తోంది. సమాచారాన్ని సేకరించడానికి సహాయపడే AI, చివరికి ఆలోచించే శ్రమను తగ్గించుకోవడానికి ఒక సాధనంగా మారిపోతోందని ఇది స్పష్టం చేస్తోంది. ఈ ధోరణి పురుషుల్లో మరింత ఎక్కువగా కనిపించింది. కష్టమైన నిర్ణయాల నుండి తప్పించుకోవడానికి 53 శాతం మంది పురుషులు AI ని ఉపయోగిస్తుండగా, మహిళల్లో ఈ సంఖ్య 40 శాతంగా ఉంది. ఈ పరిణామంపై మానసిక నిపుణులు ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నారు.

జీవితంలో వచ్చే అనిశ్చితిని తట్టుకోవడం, విశ్లేషణ ద్వారా సొంతంగా సరైన ఎంపిక చేసుకోవడం వల్ల మాత్రమే మన మైండ్ మరియు నిర్ణయాధికారం బలపడతాయని నిపుణులు చెప్తున్నారు. అందుకే ChatGPT లో "నేను ఇప్పుడు ఏమి చేయాలి?" అని నేరుగా అడిగే బదులు, "నేను నిర్ణయం తీసుకోవడానికి సహాయపడే అనుకూల, ప్రతికూల అంశాలను విశ్లేషించు (Pros and Cons) లేదా నేను ఆలోచించాల్సిన ముఖ్య విషయాలను ప్రశ్నల రూపంలో నన్ను అడుగు" అని ప్రాంప్ట్ ఇవ్వడం మంచిది. ఇలా చేయడం వల్ల AI మన స్థానంలో నిర్ణయం తీసుకోకుండా, మనమే సరైన రీతిలో ఆలోచించి ఉత్తమ నిర్ణయానికి వచ్చేలా మార్గదర్శనం చేస్తుంది.

 

 

 

[AI, Artificial Intelligence, ChatGPT, AI Decision Making, Decision Rot, Headway, AI Dependence, Critical Thinking, Decision Making, Micro Learning]