కృత్రిమ మేధస్సు లేదా ఆర్టిఫిషియల్ ఇంటెలిజెన్స్ రంగం ప్రపంచవ్యాప్తంగా పెను మార్పులకు కారణమవుతోంది. అయితే, మానవ మేధస్సుతో సమానంగా లేదా అంతకంటే శక్తివంతంగా పనిచేసే 'ఆర్టిఫిషియల్ జనరల్ ఇంటెలిజెన్స్' (AGI) టెక్నాలజీ భవిష్యత్తులో మానవాళికి ఒక పెద్ద సవాలుగా మారనుందని ప్రముఖ ఆర్థికవేత్త కౌశిక్ బసు అభిప్రాయపడ్డారు. ఈ సాంకేతికత మానవ జీవన ప్రమాణాలను ఊహించని స్థాయికి పెంచగలదని ఒకవైపు ఆశలు ఉన్నప్పటికీ, మరోవైపు ఇది సమాజంలో తీవ్రమైన నిర్మాణాత్మక నష్టాలను (structural risks) మోసుకురాగలదని ఆయన హెచ్చరిస్తున్నారు. ఏజీఐ వల్ల భవిష్యత్తులో మానవ శ్రమకు ఉండే డిమాండ్ గణనీయంగా పడిపోయి, నిరుద్యోగం, సామాజిక అశాంతి, అలాగే తీవ్రమైన ఘర్షణలకు దారితీసే ప్రమాదం ఉంది. ప్రస్తుతం ఏఐ చుట్టూ జరుగుతున్న చర్చలు ఈ రెండు విపరీతమైన కోణాల మధ్యే తిరుగుతున్నాయి.

ఆసక్తికరమైన విషయం ఏమిటంటే, ఈ ఏజీఐ సాంకేతికత తెచ్చే అవకాశాలు, ప్రమాదాలపై ఓపెన్ ఏఐ (OpenAI) చీఫ్ ఎగ్జిక్యూటివ్ ఆఫీసర్ సామ్ ఆల్ట్‌మన్ కూడా గతంలో ఒక బ్లాగ్ పోస్ట్‌లో స్పందించారు. 2023లో రాసి, మళ్లీ 2025లో అప్‌డేట్ చేసిన ఆ పోస్ట్‌లో, సామ్ ఆల్ట్‌మన్ ఒక టెక్నాలజీ నిపుణుడికి ఉండే సాధారణ ఆశావాదానికి భిన్నంగా కొంత సందేహాస్పద దృక్పథాన్ని వ్యక్తపరిచారు. ఈ విశ్వంలో మానవాళి అత్యున్నత స్థాయికి ఎదగడానికి ఏజీఐ ఉపయోగపడాలని తాము కోరుకుంటున్నామని, కానీ అదే సమయంలో దీనితో ముడిపడి ఉన్న భారీ ప్రమాదాలను విజయవంతంగా అధిగమించాల్సి ఉంటుందని ఆయన అంగీకరించారు. ఇలాంటి అధునాతన సాంకేతిక పురోగతి వల్ల కలిగే ప్రయోజనాలను అంచనా వేసేటప్పుడు కొంత అప్రమత్తత, సందేహం ఖచ్చితంగా అవసరమని కౌశిక్ బసు గుర్తుచేస్తున్నారు.

ఆర్థిక కోణం నుండి చూస్తే, ఏజీఐ వల్ల ఒక విచిత్రమైన పరిస్థితి ఏర్పడవచ్చు. శ్రామికుల అవసరం పూర్తిగా తగ్గిపోయి, కేవలం కొద్దిమంది సాంకేతిక నిపుణులు లేదా పెట్టుబడిదారుల చేతుల్లోనే సంపద మొత్తం కేంద్రీకృతమయ్యే ప్రమాదం ఉంది. ఇలాంటి పరిస్థితుల్లో సమాజంలో ఆర్థిక అసమానతలు విపరీతంగా పెరిగిపోతాయి. దీనిని అదుపు చేయడానికి కొందరు నిపుణులు 'యూనివర్సల్ బేసిక్ ఇన్‌కమ్' (UBI) లేదా అందరికీ కనీస ఆదాయం కల్పించే విధానాన్ని ప్రతిపాదిస్తున్నారు. కానీ, కేవలం ఉచితంగా డబ్బులు ఇవ్వడం వల్ల మనుషులకు ఉపాధి, జీవితంపై ఉన్న ఆశయం దెబ్బతినే అవకాశం ఉంది. పని లేకుండా కేవలం ప్రభుత్వాలు ఇచ్చే డబ్బులపై ఆధారపడటం వల్ల సమాజంలో ఒక నిస్సారమైన, నిరుత్సాహకరమైన వాతావరణం ఏర్పడుతుంది.

కౌశిక్ బసు విశ్లేషణ ప్రకారం, మనం ఏజీఐని నియంత్రించకపోతే, అది చివరికి మనం జీవించడానికి ఇష్టపడని ఒక వింతైన, అస్తవ్యస్తమైన ప్రపంచాన్ని మనకు అందించవచ్చు. సాంకేతికత అనేది ఎప్పుడూ మానవుడి నియంత్రణలో ఉండాలి కానీ, మానవ మనుగడనే ప్రశ్నార్థకం చేయకూడదు. పెట్టుబడిదారీ ఆర్థిక వ్యవస్థలలో లాభాల కోసం పరిగెత్తే క్రమంలో ఈ ఏజీఐ తెచ్చే సామాజిక నష్టాలను ఐటీ దిగ్గజాలు విస్మరిస్తే, దాని పర్యవసానాలు భయంకరంగా ఉంటాయి. ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఉన్న ప్రభుత్వాలు, విధానకర్తలు ఇప్పుడే మేల్కొని, ఏఐ అభివృద్ధిపై సరైన నిబంధనలు, గైడ్‌లైన్స్ రూపొందించాల్సిన అవసరం ఎంతైనా ఉంది.