న్యూఢిల్లీలో  సోమ, మంగళవారాలలో (జులై 20, 21) చోటుచేసుకున్న నిరసన కార్యక్రమాలకు కొద్ది రోజుల ముందే అమెరికా రాయబార కార్యాలయం జారీ చేసిన భద్రతా హెచ్చరిక ప్రస్తుతం తీవ్ర చర్చనీయాంశంగా మారింది. జూలై 17న  అమెరికా  ఎంబసీ తన దేశ పౌరులను అప్రమత్తం చేస్తూ..  ఢిల్లీలోని కొన్ని కీలక ప్రాంతాల్లో భారీ జనసమీకరణ, ఆందోళనలు,  రవాణా అంతరాయాలు ఏర్పడే అవకాశం ఉందంటూ ముందస్తు సూచనలు చేసింది. అయితే, ఇంకా నిరసనలు ప్రారంభం కాకముందే దౌత్య కార్యాలయానికి ఈ సమాచారం ఎలా అందిందనే అంశంపై సామాజిక మాధ్యమాల్లో పెద్ద ఎత్తున ప్రశ్నలు వెల్లువెత్తుతున్నాయి. ఈ ముందస్తు సమాచారం వెనుక కేవలం రొటీన్ ప్రక్రియ ఉందా లేక ఏదైనా విదేశీ ప్రమేయం దాగి ఉందా అనే చర్చ జోరందుకుంది.  సాధారణంగా విదేశీ రాయబార కార్యాలయాలు తమ పౌరుల రక్షణార్థం స్థానిక పరిస్థితులకు అనుగుణంగా హెచ్చరికలు జారీ చేయడం దౌత్య నియమాల్లో భాగమే. అయితే..  ఒక సంఘటన జరగడానికి మూడు రోజుల ముందే స్థాన నిర్దిష్ట సమాచారంతో హెచ్చరించడం విస్తుగొల్పుతోంది. 

రాయబార కార్యాలయాలు సాధారణంగా స్థానిక వార్తా సంస్థలు, పోలీసు వర్గాల స సమాచారం, ప్రజా నిరసనలకు సంబంధించి అధికారులు ఇచ్చే అనుమతులు, ఓపెన్ సోర్స్ ఇంటెలిజెన్స్ ఆధారంగా  భద్రతా ప్రకటనలను తయారు చేస్తాయి. గతంలో కూడా 2020 పౌరసత్వ సవరణ చట్టం (సిఎఎ) ఆందోళనల సమయంలో,  2016లో భద్రతా ముప్పుల నేపథ్యంలో ఇటువంటి సూచనలను యుఎస్ విడుదల చేసింది. అయినప్పటికీ..  ప్రస్తుత హెచ్చరిక జారీ అయిన తీరు అనేక సందేహాలకు ఆస్కారం కల్పిస్తోంది.  

దక్షిణాసియాలో అమెరికా పాత్ర,  చారిత్రక అంశాలు

దక్షిణాసియా లో అమెరికా దౌత్య విధానాల పట్ల విస్తృత స్థాయి చర్చలు ఉండటానికి దశాబ్దాల చారిత్రక నేపథ్యం ఉంది. 1971 బంగ్లాదేశ్ విముక్తి పోరాటంలో,  పాకిస్తాన్, భారత్ వ్యవహారాల్లో అమెరికా పాత్ర   ప్రజా జ్ఞాపకాల్లో నిలిచిపోయాయి.  ఇటీవల బంగ్లాదేశ్‌లో షేక్ హసీనా ప్రభుత్వం పతనమైన సందర్భంలోనూ విదేశీ హస్తం ఉందనే కథనాలు రాగా..  వైట్ హౌస్ ప్రతినిధి కరీన్ జీన్ పియరీ ఆ ఆరోపణలను తీవ్రంగా ఖండించాల్సి వచ్చింది. అలాగే నేపాల్‌లో మిల్లేనియం ఛాలెంజ్ కార్పొరేషన్ (ఎంసిసి) నిధుల కేటాయింపు సమయంలోనూ భారీ స్థాయిలో వ్యతిరేకతలు వ్యక్తమయ్యాయి. ఈ తరహా పరిణామాలు ప్రజాస్వామ్య పరిరక్షణ పేరిట జరిగే విదేశీ చర్యలపై ప్రజల్లో అపనమ్మకానికి కారణమవుతున్నాయి.  

అయితే, జూలై 17న వెలువడిన ఈ హెచ్చరికకు సంబంధించి పబ్లిక్ వెబ్‌సైట్ ఆర్కైవ్స్‌లో స్పష్టమైన అధికారిక లింకులు దొరకడం కష్టంగా మారిందనే అభిప్రాయాలు కూడా ఉన్నాయి. ఇది ఒక అంతర్గత ఇమెయిల్ లేదా రహస్య అప్రమత్తతా పత్రమా అనే దానిపై  పారదర్శకత రావాల్సి ఉంది. మరోవైపు దౌత్యపరమైన నిబంధనలైన  వియన్నా కన్వెన్షన్ ప్రకారం ఏ దేశ రాయబార కార్యాలయమైనా తమ పౌరుల భద్రత కోసం ముందస్తు సూచనలు, హెచ్చరికలు ఇచ్చే   అధికారాన్ని కలిగి ఉంటుంది. దీనిని అంతర్గత వ్యవహారాల్లో నేరుగా జోక్యం చేసుకోవడంగా పరిగణించలేము.   

 జూలై 17 యుఎస్ ఎంబసీ నుండి ఢిల్లీ భద్రతపై ముందస్తు హెచ్చరిక మేరకు..  జూలై 20-21 తేదీలలో   ఢిల్లీలోని పలు ప్రాంతాల్లో ఆందోళనలు, జనసమీకరణ. ఉంటుంది. దీనిపై నెటిజనులు విదేశీ జోక్యంపై పలు ప్రశ్నలు, సందేహాలు వ్యక్తం చేస్తున్నారు.  
 
విదేశీ నిధుల కేటాయింపు వివాదం,  డోనాల్డ్ ట్రంప్ వ్యాఖ్యలు

ఈ అంశంపై జరుగుతున్న చర్చకు అమెరికా  అధ్యక్షుడు డోనాల్డ్ ట్రంప్ వ్యాఖ్యలు   ఆజ్యం పోశాయి. 2025 ప్రారంభంలో గవర్‌మెంట్ ఎఫిషియెన్సీ విభాగం  ద్వారా ఇండియాలో ఓటర్ల భాగస్వామ్యం పెంచేందుకు ఉద్దేశించిన 21 మిలియన్ డాలర్ల నిధులను రద్దు చేస్తున్నట్లు చేసిన ప్రకటన రాజకీయంగా పెద్ద దుమారమే రేపింది. భారతదేశం వంటి ఆర్థికంగా బలంగా ఉన్న దేశానికి విదేశీ సంస్థల నుంచి ఓటింగ్ శాతం పెంచడానికి నిధులు ఎందుకు అవసరమని ట్రంప్ ప్రశ్నించడం గమనార్హం. ఈ వ్యాఖ్యలు దేశీయంగా విదేశీ నిధుల వినియోగంపై పెను సంచలనానికి దారితీశాయి.  అయితే ఈ వ్యాఖ్యల వాస్తవ నేపథ్యాన్ని పరిశీలిస్తే, కన్సోర్టియం ఫర్ ఎలక్షన్స్ అండ్ పొలిటికల్ ప్రాసెస్ స్ట్రెంగ్థెనింగ్ (సీఈపీపీఎస్) కింద కేటాయించిన పెద్ద మొత్తంలో ఇదొక భాగం మాత్రమే. ఈ నిధులు నేరుగా భారత ఎన్నికల సంఘానికి లేదా భారత ప్రభుత్వానికి అందలేదని   రికార్డులు చెబుతున్నాయి. మాజీ  సీఈసీ ఖురేషి సైతం అమెరికా ఏజెన్సీలతో ఎలాంటి ఒప్పందాలు లేవని స్పష్టం చేశారు. కాబట్టి..  అంతర్గత రాజకీయ ప్రచారాలకు నిధులను ప్రకటనలను ఉపయోగించుకున్నప్పటికీ, అవి నేరుగా భారత ఎన్నికల వ్యవస్థపై ప్రభావం చూపాయనడానికి ఆధారాలు లేవు.  

న్యాయపరమైన నిబంధనలు,  భవిష్యత్ పరిణామాలు

భారత చట్టాల ప్రకారం, విదేశీ నిధులను ఉపయోగించి లేదా బాహ్య శక్తుల ప్రమేయంతో దేశంలో ఆందోళనలను ప్రోత్సహించడం ఫారెన్ కంట్రిబ్యూషన్ రెగ్యులేషన్ యాక్ట్ (ఎఫ్సీఆర్ఏ)  నిబంధనలకు సంపూర్ణ విరుద్ధం. ఇటువంటి ఆరోపణలు నిజం కావాలంటే దర్యాప్తు సంస్థల వద్ద పక్కా ఆర్థిక రికార్డులు, బ్యాంకింగ్ లావాదేవీల సాక్ష్యాలు ఉండాలి. ప్రస్తుత ఢిల్లీ నిరసనలకు సంబంధించి ఎటువంటి విదేశీ అక్రమ లావాదేవీలు ఉన్నట్లు ఇప్పటివరకు ఏ అధికారిక దర్యాప్తు సంస్థ ప్రకటించలేదు.  సామాజిక మాధ్యమాల శకంలో ధృవీకరించని సమాచారం త్వరగా వ్యాప్తి చెందే ప్రమాదం ఉంది. విదేశీ రాయబార కార్యాలయాలు భవిష్యత్తులో తమ భద్రతా సూచనల మూలాలను పాక్షికంగానైనా స్పష్టం చేస్తే ఇటువంటి అనవసర అనుమానాలు నివారించబడతాయి. అదే సమయంలో, ఎలాంటి నిరూపిత ఆధారాలు లేకుండా కేవలం ఊహాగానాలతో ఒక సంఘటనను విదేశీ కుట్రగా ముద్రవేయడం ప్రజాస్వామ్య నిరసనల విలువను తగ్గిస్తుంది. రాబోయే రోజుల్లో ఈ ముందస్తు హెచ్చరికల వెనుక ఉన్న అసలు మూలాలపై మరింత పారదర్శక సమాచారం వెలువడే అవకాశం ఉందని విశ్లేషకులు భావిస్తున్నారు. 

 -సీతారాం కంఠంనేని

ఈ విశ్లేషణ మీకు నచ్చినట్లయితే, దయచేసి https://www.teluguone.com పోర్టల్ ను  ఫాలో అవ్వండి. లైక్ చేయండి. షేర్ చేయండి. మీ విలువైన అభిప్రయాలను తెలియజేయండి.     

US Embassy in New Delhi, security alerts, Donald Trump, USAID funds, allegations of foreign interference, Delhi protests