భారతదేశ ఇంధన రంగంలో సరికొత్త విప్లవంగా భావిస్తున్న సాంప్రదాయ పెట్రోల్‌లో 20 శాతం ఇథనాల్‌ను కలిపే  ఈ20 ఇంధన విధానం ప్రస్తుతం దేశవ్యాప్తంగా తీవ్ర చర్చనీయాంశంగా మారింది. కేంద్ర ప్రభుత్వం దీనిని పర్యావరణ అనుకూల, ఆర్థిక ప్రయోజనాలతో కూడిన ఒక చారిత్రాత్మక సంస్కరణగా అభివర్ణిస్తుండగా..  క్షేత్రస్థాయిలో వినియోగదారులు, ఆటోమొబైల్ రంగానికి చెందిన నిపుణులు,  రాజకీయ వర్గాల నుండి భిన్నాభిప్రాయాలు వ్యక్తమవుతున్నాయి. దేశంలోని దాదాపు అన్ని ప్రధాన నగరాల్లో ఈ సరికొత్త మిశ్రమ ఇంధనాన్ని ప్రామాణికంగా మార్చాలనే సంకల్పంతో అడుగులు పడుతుండటంతో.. ఇది కోట్ల మంది వాహనదారుల దైనందిన జీవితాలను, వారి ఆర్థిక వనరులను ప్రత్యక్షంగా ప్రభావితం చేసే ఒక బృహత్తర ప్రయోగంగా రూపాంతరం చెందింది. ఈ విధానం వెనుక ఉన్న విస్తృత ఆర్థిక, పర్యావరణ లక్ష్యాలతో పాటు క్షేత్రస్థాయిలో యంత్రాల పనితీరుపై, దేశీయ వ్యవసాయ రంగంపై,  సాధారణ ప్రజలపై పడుతున్న సూక్ష్మ ప్రభావాలను శాస్త్రీయంగా అంచనా వేయవలసిన అవసరం ఎంతైనా ఉందనే వాదనలు బలంగా వినిపిస్తున్నాయి.

ఇథనాల్ ఉత్పత్తి నేపథ్యం,  చారిత్రక పరిణామాలు

రసాయన శాస్త్ర పరంగా ఇథనాల్ అనేది నీటి వలె స్పష్టంగా కనిపించే, అత్యంత వేగంగా బాష్పీభవనం చెందే ఒక ద్రవపదార్థం. దీనిని ఇథైల్ ఆల్కహాల్ లేదా గ్రెయిన్ ఆల్కహాల్ అని కూడా పిలుస్తారు, ఇది ప్రత్యేకమైన దహన లక్షణాలను కలిగి ఉండటం వల్ల దీనిని ఇంధనంగా ఉపయోగిస్తున్నారు. ఇథనాల్ యొక్క ప్రధాన ఆకర్షణ ఏమిటంటే.. ఇది ఖనిజ చమురులా కాకుండా,  పూర్తిగా మొక్కల ఆధారిత ముడి పదార్థాల కిణ్వ ప్రక్రియ (ఫెర్మెంటేషన్) ద్వారా తయారయ్యే ఒక జీవ ఇంధనం. భారతీయ మార్కెట్ అవసరాల కోసం దీనిని ప్రధానంగా చెరకు రసం, మొలాసిస్, మొక్కజొన్న, విరిగిన మరియు నాణ్యత దెబ్బతిన్న బియ్యం వంటి   ధాన్యాల నుండి సేకరిస్తున్నారు. ఈ విధమైన ఉత్పత్తి ప్రక్రియ ఇథనాల్‌ను నేరుగా దేశ ఆహార భద్రత,  వ్యవసాయ విధానాలతో ముడిపెడుతోంది. చారిత్రకంగా పరిశీలిస్తే, పులియబెట్టిన పానీయాల తయారీకి సంబంధించిన ఆధారాలు క్రీస్తుపూర్వం నుండే చైనా, ఈజిప్ట్, ఇండియాలో  లభించినప్పటికీ, పన్నెండవ శతాబ్దంలో స్వేదన ప్రక్రియల (డిస్టిలేషన్) ఆధునీకరణతో ఆల్కహాల్ గాఢతను పెంచే సాంకేతికత అందుబాటులోకి వచ్చింది. తదనంతరం 1796లో రసాయన శాస్త్రవేత్తలు నీటి శాతం లేని అత్యంత స్వచ్ఛమైన  సంపూర్ణ ఇథనాల్  ను తయారు చేయడంలో విజయం సాధించడంతో, పారిశ్రామిక ఇంధనంగా దీని వినియోగానికి మార్గం సుగమమైంది.

అంతర్గత దహన యంత్రాల (ఇంటర్నల్ కంబషన్ ఇంజిన్స్) ప్రారంభ దశాబ్దాలలోనే ఇథనాల్ తన ఉనికిని చాటుకుంది. పంతొమ్మిదవ శతాబ్దపు తొలి నాళ్లలోనే శామ్యూల్ మోరే వంటి ఆవిష్కర్తలు ఆల్కహాల్ మిశ్రమాలను ఇంధనంగా వాడి విజయవంతమైన ప్రయోగాలు చేశారు.  ఆధునిక పెట్రోల్ ఇంజిన్ పితామహుడు నికోలస్ ఓట్టో సైతం తన ప్రారంభ డిజైన్లలో ఇథనాల్‌ను ఉపయోగించడం గమనార్హం. ఆటోమొబైల్ రంగ చరిత్రను మలుపు తిప్పిన హెన్రీ ఫోర్డ్ యొక్క ప్రసిద్ధ  మోడల్ టి' కారును పెట్రోల్,  ఇథనాల్ రెండింటితోనూ నడిచేలా రూపొందించారు. ఆ కాలంలో ఫోర్డ్ ఇథనాల్‌ను భవిష్యత్ ఇంధనంగా భావించారు, ఎందుకంటే రైతులు తమ స్వంత పొలాల్లోనే ఇంధనాన్ని తయారు చేసుకునే వికేంద్రీకృత ఆర్థిక వ్యవస్థ దీని ద్వారా సాధ్యమవుతుందని ఆయన నమ్మారు. అయితే.. ఆ తర్వాతి కాలంలో ప్రపంచవ్యాప్తంగా కనుగొన్న భారీ ముడి చమురు నిక్షేపాలు, తక్కువ ధరకే లభించిన పెట్రోలియం ఉత్పత్తులు,  పెట్రోల్ యొక్క అధిక శక్తి సాంద్రత కారణంగా ఇథనాల్ ఇంధన ప్రయోగాలు కొన్ని దశాబ్దాల పాటు వెనకడుగు వేశాయి. 

ప్రస్తుత ఆధునిక యుగంలో మారుతున్న భౌగోళిక రాజకీయ సమీకరణాలు, గల్ఫ్ దేశాలలో,  తూర్పు ఐరోపా ప్రాంతాలలో తలెత్తుతున్న సుదీర్ఘ సంఘర్షణలు ముడి చమురు ధరలలో విపరీతమైన హెచ్చుతగ్గులకు కారణమవుతున్నాయి. దీనికి తోడు అంతరిస్తున్న సాంప్రదాయ ఇంధన వనరులు, పెరుగుతున్న ప్రపంచ కాలుష్యం,  గ్లోబల్ వార్మింగ్ సవాళ్లు మళ్లీ జీవ ఇంధనాల వైపు మొగ్గు చూపేలా ప్రభుత్వాలపై ఒత్తిడి తెచ్చాయి. భారతదేశం సైతం తన ఇంధన భద్రతను పటిష్టం చేసుకోవడానికి, విదేశీ దిగుమతులపై ఆధారపడటాన్ని తగ్గించుకోవడానికి, అలాగే..  అంతర్జాతీయ పర్యావరణ ఒప్పందాలకు కట్టుబడి ఉద్గారాలను తగ్గించడానికి ఇథనాల్ మిశ్రమ విధానాన్ని ముమ్మరం చేసింది. ప్రారంభంలో 5 నుండి 10 శాతంగా ఉన్న ఈ మిశ్రమం ఇప్పుడు 20 శాతం లక్ష్యానికి చేరుకుంది. ఈ విధాన నిర్ణయాలు కాగితంపై,  శాస్త్రీయ ప్రయోగశాలల్లో ఆశాజనకంగా ఉన్నప్పటికీ, దేశవ్యాప్తంగా కోట్లాది మంది వినియోగదారుల దైనందిన వాస్తవ ప్రపంచ అనుభవాల్లోకి వచ్చేసరికి తీవ్రమైన అంతరాయాలు, సవాళ్లు ఎదురవుతున్నాయి.

వాహనదారుల ఆందోళనలు, యంత్రాల మన్నిక, నిపుణుల హెచ్చరికలు

ఈ20 ఇంధన వినియోగం వల్ల క్షేత్రస్థాయిలో వాహనదారులు ఎదుర్కొంటున్న అతి పెద్ద సమస్య మైలేజ్ తగ్గిపోవడం. ముఖ్యంగా 2023 సంవత్సరానికి ముందు తయారైన పాత కార్లు, మోటార్ సైకిళ్లు ఉన్న యజమానులు తమ వాహనాల ఇంధన సామర్థ్యం గణనీయంగా పడిపోయిందని ఆవేదన వ్యక్తం చేస్తున్నారు. సాంప్రదాయ పెట్రోల్‌తో పోలిస్తే ఇథనాల్ తక్కువ శక్తి సాంద్రతను కలిగి ఉండటం వల్ల, ఇంధన వినియోగంలో   10 నుండి 12 శాతం వరకు నష్టం వాటిల్లుతోందని క్షేత్రస్థాయి నివేదికలు స్పష్టం చేస్తున్నాయి. భౌతిక శాస్త్ర సూత్రాల ప్రకారం, సమానమైన దూరాన్ని అధిగమించడానికి ఇంజిన్ ఎక్కువ మొత్తంలో ఇథనాల్ కలిపిన ఇంధనాన్ని దహనం చేయాల్సి వస్తుంది.  దీనివల్ల వాహనదారుల నెలవారీ ఇంధన ఖర్చులు పెరుగుతున్నాయి. మైలేజ్ సమస్య పక్కన పెడితే, ఇథనాల్‌కు ఉన్న హైగ్రోస్కోపిక్ గుణం (గాలిలోని తేమను తన వైపుకు ఆకర్షించే లక్షణం) వాహనాల ఇంజిన్ల మన్నికకు పెద్ద ముప్పుగా పరిణమించింది. ఇంధన ట్యాంకులు,  పైప్‌లైన్లలో నీరు చేరడం వల్ల పాత తరం వాహనాల్లోని లోహ భాగాలు తుప్పు పట్టడం, రబ్బరు గొట్టాలు వేగంగా దెబ్బతినడం వంటి సమస్యలను మెకానిక్‌లు గుర్తిస్తున్నారు. ఫ్యూయల్ పంపులు, ఫిల్టర్లు అకాలంగా పాడైపోతుండటంతో వాహనదారులపై అదనపు నిర్వహణ,  మరమ్మతు భారం పడుతోంది. పైగా..  సాదా పెట్రోల్ లభ్యత తగ్గిపోయి, కేవలం ఖరీదైన ప్రీమియం ఇంధనాలు మాత్రమే అందుబాటులో ఉండటం మధ్యతరగతి వినియోగదారులకు మింగుడుపడటం లేదు.

మరోవైపు, ఇథనాల్ ముడి పదార్థాల కోసం వ్యవసాయ రంగంపై పడుతున్న ఒత్తిడిపై ఆర్థికవేత్తలు,  పర్యావరణ శాస్త్రవేత్తలు తీవ్ర ఆందోళన  వ్యక్తం చేస్తున్నారు. ఇథనాల్ తయారీ కోసం చెరకు, మొక్కజొన్న పంటలకు డిమాండ్ విపరీతంగా పెరగడం వల్ల, రైతులు పప్పుధాన్యాలు,  నూనెగింజల వంటి సంప్రదాయ ఆహార పంటల సాగును పక్కనబెట్టి వీటి వైపు మళ్లుతున్నారు. పంటల సరళిలో వస్తున్న ఈ మార్పు భవిష్యత్తులో దేశీయంగా నిత్యావసర వస్తువుల కొరతకు దారితీసి, మళ్లీ ఆహార దిగుమతులపై ఆధారపడవలసిన దుస్థితిని తీసుకువస్తుందని నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు. ఇది దేశ ఆహార భద్రతను దెబ్బతీయడమే కాకుండా,  సరికొత్త ద్రవ్యోల్బణ సవాళ్లను సృష్టిస్తుంది.  చెరకు,  మొక్కజొన్న పంటలకు అత్యధికంగా నీరు అవసరం కావడం వల్ల..  ఇప్పటికే భూగర్భ జలాల కొరతతో కొట్టుమిట్టాడుతున్న అనేక  రాష్ట్రాలలో నీటి సంక్షోభం మరింత ముదిరే ప్రమాదం ఉంది. ఇథనాల్ ప్రోత్సాహకాల వల్ల చెరకు, మొక్కజొన్న  పంటలను పరిమితికి మించి సాగు చేయడం పర్యావరణ సమతుల్యతను దెబ్బతీస్తుందని పర్యావరణవేత్తలు హెచ్చరిస్తున్నారు. అయితే..  చెరకు పండించే రైతులకు మాత్రం డిస్టిలరీల నుండి నేరుగా, మధ్యవర్తులు లేకుండా బ్యాంకు ఖాతాల్లోకి సకాలంలో చెల్లింపులు జరుగుతుండటం వల్ల వారి నుండి ఈ విధానానికి మద్దతు లభిస్తోంది. ఈ విధంగా ఒక వైపు తక్షణ ఆర్థిక లాభాలు, మరోవైపు దీర్ఘకాలిక పర్యావరణ నష్టాల మధ్య ఈ విధానం నలిగిపోతోంది.

ఆటోమొబైల్ రంగానికి వస్తే, తయారీదారులు,  ఇంధన కంపెనీల మధ్య ఒక రకమైన వ్యూహాత్మక అనిశ్చితి నెలకొంది. ప్రభుత్వ ప్రయోగశాలల్లో విస్తృత పరీక్షలు జరిగాయని, 2023 ఏప్రిల్ తర్వాత మార్కెట్లోకి వచ్చిన బీఎస్6 ఫేజ్2 వాహనాలన్నీ ఇ20 ఇంధనానికి అనుకూలంగానే డిజైన్ చేయబడ్డాయని పరిశ్రమల సంఘాలు చెప్తున్నప్పటికీ, అంతకంటే ముందు రోడ్లపైకి వచ్చిన కోట్ల వాహనాల భద్రతపై స్పష్టత కరువైంది. పాత వాహనాల ఇంజిన్లు పూర్తిగా విఫలం కాకపోయినా, వాటి పనితీరు మందగిస్తుందని కంపెనీలు అంగీకరిస్తున్నాయి. అటు ఇథనాల్ ఉత్పత్తిదారులు సైతం భవిష్యత్తులో ఎలక్ట్రిక్ వాహనాల (EV) ఉధృతి పెరిగితే, తాము డిస్టిలరీలపై పెట్టిన భారీ పెట్టుబడులు బూడిదలో పోసిన పన్నీరవుతాయన్న భయంలో ఉన్నారు. దీనికి తోడు సరఫరా ధరల వివాదాలు న్యాయస్థానాల వరకు వెళ్లడం పంపిణీ గొలుసులను ప్రభావితం చేస్తోంది.

ప్రభుత్వ సమర్థన, రాజకీయ విమర్శలు మరియు అంతర్జాతీయ అనుభవాలు

కేంద్ర ప్రభుత్వ వర్గాలు మాత్రం ఈ విధానాన్ని దేశ ఆర్థిక సార్వభౌమత్వానికి కీలకమైనదిగా సమర్థిస్తున్నాయి. భారతదేశం తన ముడి చమురు అవసరాల కోసం దాదాపు 85 శాతం విదేశీ దిగుమతులపైనే ఆధారపడుతోందని, దీనివల్ల భారీగా దేశీయ సంపద విదేశీ కరెన్సీ రూపంలో తరలిపోతోందని సీనియర్ విధానకర్తలు గుర్తు చేస్తున్నారు. 20 శాతం ఇథనాల్‌ను విజయవంతంగా కలపడం ద్వారా దాదాపు   1.9 లక్షల కోట్ల రూపాయల విదేశీ మార్పిడి ద్రవ్యాన్ని ఆదా చేయవచ్చని, ఆ నిధులను దేశ మౌలిక సదుపాయాల కల్పనకు ఉపయోగించవచ్చని ప్రభుత్వం అంచనా వేస్తోంది. భౌగోళిక రాజకీయ ఉద్రిక్తతల సమయంలో దేశీయంగా తయారయ్యే ఈ బయోఫ్యూయల్ దేశానికి రక్షణ కవచంగా మారుతుందని, అలాగే కార్బన్ ఉద్గారాలను తగ్గించి స్వచ్ఛమైన గాలిని అందించే హరిత ఇంధనంగా ఇది ఉపయోగపడుతుందని అధికారిక యంత్రాంగం గట్టిగా చెబుతోంది. భవిష్యత్తులో 100 శాతం ఇథనాల్‌తో నడిచే వాహనాలను కూడా ప్రవేశపెట్టాలనే యోచనలో ప్రభుత్వం ఉంది.

అయితే ప్రతిపక్ష పార్టీలు మాత్రం ఈ నిర్ణయాన్ని తీవ్రంగా వ్యతిరేకిస్తున్నాయి. తగిన ముందస్తు ప్రణాళికలు లేకుండా, వినియోగదారులకు సాధారణ పెట్రోల్ ఎంపికలను అందుబాటులో ఉంచకుండా ఏకపక్షంగా ఇ20ని రుద్దడం పౌరులను ప్రయోగశాల జంతువులుగా మార్చడమేనని విమర్శిస్తున్నాయి. ఒకవైపు అధిక ఇంధన ధరలు, మరోవైపు మైలేజ్ తగ్గిపోవడం వల్ల సామాన్య, మధ్యతరగతి కుటుంబాలపై మోయలేని ఆర్థిక భారం పడుతోందని  ఆరోపిస్తున్నాయి. ఈ వేగవంతమైన విధాన నిర్ణయాల వెనుక చక్కెర మిల్లుల యజమానులు,  కార్పొరేట్ శక్తుల లాభాలు దాగి ఉన్నాయనే ఆరోపణలు కూడా వస్తున్నాయి. పాత వాహనాల ఇంజిన్ మరమ్మతులకు ఆటోమొబైల్ కంపెనీలు వారంటీలు ఇవ్వడానికి నిరాకరిస్తుండటంతో సామాన్య వాహనదారుడు దిక్కుతోచని స్థితిలో పడిపోయాడని, నియంత్రణ సంస్థల పర్యవేక్షణ లోపించిందని రాజకీయ వర్గాలు మండిపడుతున్నాయి.

ప్రపంచ దేశాల ఇథనాల్ విధానాలను పరిశీలిస్తే.. బ్రెజిల్ ఈ రంగంలో అగ్రగామిగా నిలిచింది. అక్కడ దాదాపు 27 శాతం మిశ్రమం తప్పనిసరిగా ఉండటమే కాక, 100 శాతం ఇథనాల్ కూడా విరివిగా లభిస్తుంది. అయితే బ్రెజిల్ ఈ విజయాన్ని రాత్రికి రాత్రే సాధించలేదు, గత యాభై ఏళ్లుగా క్రమబద్ధమైన ప్రణాళికతో తమ ఆటోమొబైల్ రంగాన్ని మార్చి, ప్రస్తుతం 80 శాతం వాహనాలను  ఫ్లెక్స్ ఫ్యూయల్' ఇంజిన్లతో తయారు చేసింది. అమెరికా విషయానికి వస్తే, అక్కడ మొక్కజొన్న ఆధారిత ఇ10 మిశ్రమాన్ని ప్రామాణికంగా వాడుతున్నప్పటికీ, వినియోగదారులకు నచ్చిన ఇంధనాన్ని ఎంచుకునే స్వేచ్ఛను కల్పించారు. ఐరోపా దేశాలు ఆహార పంటలను ఇంధన తయారీకి వాడటాన్ని తీవ్రంగా వ్యతిరేకిస్తూ, కేవలం వ్యవసాయ వ్యర్థాలు, కలప అవశేషాల నుండి మాత్రమే రెండవ తరం జీవ ఇంధనాలను తయారు చేస్తూ ఆహార భద్రతకు ప్రాధాన్యతనిస్తున్నాయి.

భవిష్యత్ కార్యాచరణ,  ప్రజాస్వామ్య జవాబుదారీతనం

భారతదేశ ఇ20 ఇంధన వ్యూహం దీర్ఘకాలికంగా దేశానికి మేలు చేసే స్థూల ఆర్థిక ప్రయోజనాలను కలిగి ఉన్నప్పటికీ..  ప్రస్తుత ట్రాన్సిషన్ దశలో తలెత్తుతున్న పంపిణీ భారాలను సమర్థవంతంగా నిర్వహించడంలోనే దీని విజయం ఆధారపడి ఉంటుంది. పాత వాహనాలు రోడ్లపై నుండి పూర్తిగా తొలగిపోయేంత వరకు ఇంధన కేంద్రాలలో ఇ20తో పాటు తక్కువ మిశ్రమ లేదా సాధారణ పెట్రోల్‌ను కూడా అందుబాటులో ఉంచేలా ప్రభుత్వం స్పష్టమైన ఆదేశాలు జారీ చేయాల్సిన అవసరం ఉంది. దీనివల్ల వినియోగదారులకు ఎంపిక చేసుకునే హక్కు లభించడమే కాకుండా, ఇంజిన్ల అకాల క్షీణత సమస్యల నుండి ఉపశమనం లభిస్తుంది. అలాగే, ఆహార పంటలపై,  భూగర్భ జలాలపై ఒత్తిడిని తగ్గించడానికి ఐరోపా తరహాలో పంట వ్యర్థాలు, నాన్-ఫుడ్ బయోమాస్ ఆధారిత రెండవ తరం  ఇథనాల్ సాంకేతికతను ప్రభుత్వం మరింత వేగంగా ప్రోత్సహించాల్సి ఉంది.

ఆటోమొబైల్ తయారీదారులు కూడా కేవలం ప్రీమియం మోడళ్లకు మాత్రమే పరిమితం చేయకుండా, అన్ని వర్గాల ప్రజలకు అందుబాటులో ఉండేలా, ఎలాంటి ఇంధన మిశ్రమాన్నైనా తట్టుకునే ఫ్లెక్స్ ఫ్యూయల్ వాహనాల డిజైన్లను ప్రామాణికంగా ప్రవేశపెట్టాలి. సాంకేతిక మార్పులు ఎప్పుడైనా పైనుండి క్రిందికి రుద్దినట్లు కాకుండా, ప్రజాస్వామ్యబద్ధంగా, పారదర్శకమైన చర్చల ద్వారా జరగాలి. వినియోగదారుల, రైతుల ఆందోళనలను పరిగణనలోకి తీసుకుంటూ విధానపరమైన సర్దుబాట్లు చేసినప్పుడే, ఇండియా ఇథనాల్ ఇంధన విధానం కేవలం ఆర్థిక సూచికల పరంగానే కాకుండా, సామాజిక సమానత్వం,  ప్రజాస్వామ్య జవాబుదారీతనం పరంగా కూడా నిజమైన విజయాన్ని సాధించగలదు.

 -సీతారాం కంఠంనేని

ఈ విశ్లేషణ మీకు నచ్చినట్లయితే, దయచేసి https://www.teluguone.com పోర్టల్ ను  ఫాలో అవ్వండి. లైక్ చేయండి. షేర్ చేయండి. మీ విలువైన అభిప్రయాలను తెలియజేయండి.      

uproar   over  ethanol blended fuel policy, E20 Ethanol Petrol India, Ethanol Blending Policy Controversy, Vehicle Mileage Drop Ethanol, Impact of Ethanol on Car Engines, Food Security and Ethanol Production India