భారత క్రికెట్ సామ్రాజ్యాన్ని శాసిస్తున్న ఇండియన్ ప్రీమియర్ లీగ్ (IPL) మరో చారిత్రాత్మక మైలురాయిని అధిగమించింది. మైదానంలో పరుగుల వర్షం కురిపించే ఐపీఎల్ జట్లు, ఇప్పుడు వ్యాపార ప్రపంచంలోనూ కాసుల వర్షం కురిపిస్తూ కార్పొరేట్ దిగ్గజాలకు గట్టి పోటీ ఇస్తున్నాయి. దేశంలోని అత్యంత విలువైన ప్రభుత్వేతర, ప్రైవేట్ కంపెనీల సరసన తొలిసారిగా ఐపీఎల్‌కు చెందిన ఐదు ప్రముఖ ఫ్రాంచైజీలు చేరడం ఇప్పుడు యావత్ దేశాన్ని ఆశ్చర్యపరుస్తోంది. యాక్సిస్ బ్యాంక్‌కు చెందిన బర్గండీ ప్రైవేట్ మరియు హురున్ ఇండియా సంయుక్తంగా విడుదల చేసిన ఐదో ఎడిషన్ నివేదికలో ఈ సంచలన విషయాలు వెల్లడయ్యాయి.

ఈ ప్రతిష్టాత్మక హురున్ ఇండియా 500 జాబితాలో కోల్‌కతా నైట్ రైడర్స్ (KKR), చెన్నై సూపర్ కింగ్స్ (CSK), రాయల్ ఛాలెంజర్స్ బెంగళూరు (RCB), రాజస్థాన్ रॉयల్స్ మరియు పంజాబ్ కింగ్స్ జట్లు చోటు సంపాదించుకుని క్రికెట్ క్రేజ్‌ను బిజినెస్ పవర్‌గా మార్చుకున్నాయి. ఈ ఐదు ఫ్రాంచైజీల మొత్తం మార్కెట్ విలువ అక్షరాలా రూ. 87,000 కోట్లకు చేరుకోవడం విశేషం. దీంతో దేశంలోని ప్రముఖ టెక్నాలజీ, ఫైనాన్స్, తయారీ, మరియు వినియోగ వస్తువుల (FMCG) రంగాల కంపెనీల సరసన ఈ క్రికెట్ జట్లు సగర్వంగా నిలిచాయి. కేవలం మైదానంలో ఆడే జట్లుగా కాకుండా, అత్యంత విలువైన దీర్ఘకాలిక పెట్టుబడి ఆస్తులుగా ఇవి రూపాంతరం చెందాయి.

ఈ జాబితాలో బాలీవుడ్ బాద్‌షా షారుఖ్ ఖాన్‌కు చెందిన కోల్‌కతా నైట్ రైడర్స్ (KKR) అందరికంటే అగ్రస్థానంలో నిలిచింది. రూ. 20,850 కోట్ల భారీ విలువతో ఈ ఫ్రాంచైజీ దేశవ్యాప్తంగా 270వ స్థానాన్ని దక్కించుకుని సరికొత్త రికార్డు సృష్టించింది. ఆ తర్వాత స్థానంలో మహేంద్ర సింగ్ ధోని బ్రాండ్ ఇమేజ్‌తో దూసుకుపోతున్న చెన్నై సూపర్ కింగ్స్ (CSK) నిలిచింది. సీఎస్‌కే ఏకంగా రూ. 19,550 కోట్ల విలువతో 285వ ర్యాంక్‌ను సొంతం చేసుకుంది. ఇక ఐపీఎల్‌లో టైటిల్ గెలవకపోయినా సోషల్ మీడియాలో, అభిమానుల గుండెల్లో టాప్‌లో ఉండే విరాట్ కోహ్లీ టీమ్ రాయల్ ఛాలెంజర్స్ బెంగళూరు (RCB) రూ. 16,700 కోట్ల విలువతో 330వ స్థానంలో నిలిచింది.

ఇక తొలి ఐపీఎల్ సీజన్ ఛాంపియన్స్ రాజస్థాన్ రాయల్స్ సైతం వ్యాపార విలువలో ఎక్కడా తగ్గలేదు. ఈ జట్టు రూ. 15,700 కోట్ల విలువతో 343వ స్థానాన్ని సొంతం చేసుకోగా, పంజాబ్ కింగ్స్ ఫ్రాంచైజీ రూ. 14,050 కోట్ల విలువతో 390వ స్థానాన్ని దక్కించుకుని హురున్ ఇండియా టాప్ 500 క్లబ్‌లో చేరిపోయింది. 2008లో కేవలం ఒక లీగ్‌గా ప్రారంభమైన ఐపీఎల్, నేడు ప్రపంచంలోనే అత్యంత ఖరీదైన క్రీడా మరియు వినోద బ్రాండ్లలో ఒకటిగా ఎదగడం వెనుక బలమైన ఆర్థిక వనరులు ఉన్నాయి. అంతర్జాతీయ పెట్టుబడిదారులు, బహుళజాతి సంస్థల స్పాన్సర్‌షిప్‌లు ఈ జట్లకు కొండంత అండగా నిలుస్తున్నాయి.

ఈ ఫ్రాంచైజీల ఆదాయానికి ప్రధాన వనరుగా నిలిచింది మెగా మీడియా హక్కుల ఒప్పందమే. ప్రత్యేకంగా 2022లో జరిగిన వేలంలో ఐపీఎల్ మీడియా హక్కులు సుమారు రూ. 48,400 కోట్ల భారీ ధర పలకడం ఈ జట్ల దశను మార్చేసింది. దీనికి తోడు బ్రాండ్ స్పాన్సర్‌షిప్‌లు, మైదానాల్లో టికెట్ విక్రయాలు, అఫీషియల్ మెర్చండైజింగ్, డిజిటల్ కంటెంట్ మరియు లైసెన్సింగ్ ద్వారా ప్రతి ఏటా వందల కోట్లు వచ్చి పడుతున్నాయి. అంతేకాకుండా, పలు ఐపీఎల్ యాజమాన్యాలు విదేశాల్లో జరిగే అంతర్జాతీయ టీ20 లీగ్‌లలో కూడా జట్లను కొనుగోలు చేసి తమ వ్యాపారాన్ని గ్లోబల్ స్థాయికి విస్తరిస్తున్నాయి. క్రికెట్ కేవలం ఆట మాత్రమే కాదు, దేశ ఆర్థిక వ్యవస్థను శాసించే ఒక సూపర్ పవర్ బిజినెస్ అని ఐపీఎల్ ఫ్రాంచైజీలు నిరూపించాయి.