ఈ వ్యాసం, రెండవ ప్రపంచ యుద్ధానికి దారితీసిన పూర్వపరిస్థితులకు,  దాని నిర్వహణకు నిధులు సమకూర్చడంలో అట్లాంటిక్ ఆవలి బ్యాంకింగ్ కార్పొరేట్ ఉన్నత వర్గాల పాత్రను పరిశీలిస్తుంది. మొదటి ప్రపంచ యుద్ధం తర్వాత అమెరికన్ మరియు యూరోపియన్ ఆర్థిక సంస్థలు జర్మన్ ఆర్థిక పునర్నిర్మాణానికి ఎలా మద్దతు ఇచ్చాయో, కార్టెల్ ఒప్పందాల ద్వారా నాజీల పునరాయుధీకరణకు ఎలా వీలు కల్పించాయో, దోచుకున్న ఆస్తుల మనీలాండరింగ్ను ఎలా సులభతరం చేశాయో, మరియు అధికారిక యుద్ధాలు ప్రారంభమైన తర్వాత కూడా థర్డ్ రీచ్తో లాభదాయక సంబంధాలను ఎలా కొనసాగించాయో ఇది వివరిస్తుంది. బ్యాంక్ ఫర్ ఇంటర్నేషనల్ సెటిల్మెంట్స్, ప్రధాన న్యూయార్క్ బ్యాంకులు, పారిశ్రామిక కార్టెల్స్, మరియు స్వీడిష్ ఆర్థిక రాజవంశాలకు సంబంధించిన నమోదు చేయబడిన కేసులను ఆధారంగా చేసుకుని, ఈ సంస్థలు ఫాసిజం పట్ల సైద్ధాంతిక సాన్నిహిత్యం కంటే, రాజకీయాలకు మరియు నైతిక జవాబుదారీతనానికి అతీతంగా పెట్టుబడి ఉంటుందనే పాతుకుపోయిన నమ్మకంతోనే ఎక్కువగా ప్రేరేపించబడ్డాయని ఈ వ్యాసం వాదిస్తుంది.

అధ్యాయం 1
 నాజీ యూరప్ లో ఒక అమెరికన్ బ్యాంకర్..  ప్రధాన పాత్ర

1943 వసంతకాలంలో, ఒక అమెరికన్ బ్యాంకర్ జర్మన్ నావికాదళం యొక్క స్పష్టమైన రక్షణలో నాజీల నియంత్రణలో ఉన్న భూభాగం నుండి తటస్థ స్విట్జర్లాండ్కు తిరిగి ప్రయాణించాడు. అట్లాంటిక్లోని యు-బోట్లకు అతను ప్రయాణిస్తున్న ఓడను ముంచవద్దని శాశ్వత ఆదేశాలు ఉన్నాయి, ఎందుకంటే అతన్ని కోల్పోవడం చాలా నష్టదాయకమని భావించారు. అతని పేరు థామస్ మెక్కిట్రిక్, మరియు అతను తన సమకాలీనులలో చాలామంది ప్రపంచంలోనే అత్యంత శక్తివంతమైన అంతర్జాతీయ బ్యాంకుగా భావించే దానికి అధ్యక్షుడిగా పనిచేశాడు.

ఉత్తర ఆఫ్రికా మరియు పసిఫిక్ అంతటా యుద్ధభూములలో అమెరికన్ సైనికులు మరణిస్తున్న సమయంలో, ఈ బ్యాంకర్ థర్డ్ రీచ్ యొక్క కేంద్ర బ్యాంకు అయిన రీచ్స్బ్యాంక్ యొక్క ఉన్నతాధికారులతో స్నేహపూర్వక సమావేశాలు నిర్వహిస్తున్నాడు. అతని కార్యకలాపాలు రహస్య గూఢచర్యం కాదు. అతను గూఢచారి కాదు, చట్టబద్ధంగా నిర్వచించబడిన యుద్ధ నేరస్థుడు కూడా కాదు. దానికి బదులుగా, అతను న్యూయార్క్, లండన్ మరియు బాసెల్లలోని సుందరమైన కార్యాలయాలలో ఉంటూ, చక్కగా కుట్టిన సూట్లు ధరించి, ఆదివారాల్లో చర్చికి హాజరయ్యే ఆర్థిక ఉన్నత వర్గానికి ఒక ఉదాహరణగా నిలిచాడు. అయినప్పటికీ, తమ చర్యల గురించి పూర్తి అవగాహనతో ఉండి కూడా, మానవ చరిత్రలోనే అత్యంత ఘోరమైన యుద్ధంలో ఇరు పక్షాలకు ఆర్థిక సహాయం అందించారు.

ఈ వ్యక్తులలో చాలా మందిపై ఎన్నడూ విచారణ జరగలేదు, మరియు యుద్ధానంతర వ్యవస్థలో అనేకులు పదోన్నతులు పొందారు. వారు రూపొందించి, నిర్వహించిన సంస్థాగత వ్యవస్థలు యుద్ధాన్ని తట్టుకుని నిలబడ్డాయి మరియు సమకాలీన ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థలో పనిచేస్తూనే ఉన్నాయి. ఇవి సాంప్రదాయ పాఠ్యపుస్తకాలలో కాకుండా ఆచరణలో ఆర్థిక చరిత్ర ఎలా ఉంటుందో రూపుదిద్దుతున్నాయి.

అధ్యాయం 2
శిక్షాత్మక శాంతి,  ప్రణాళికాబద్ధ పతనం

రెండవ ప్రపంచ యుద్ధంలో బ్యాంకర్లు ఇరు పక్షాలకు ఎలా నిధులు సమకూర్చారో అర్థం చేసుకోవాలంటే, అటువంటి సంఘర్షణకు కారణమైన పరిస్థితులకు వారు ఎలా ఆర్థిక సహాయం అందించారో ముందుగా పరిశీలించడం అవసరం. 1918లో మొదటి ప్రపంచ యుద్ధం ముగిసిన తర్వాత, విజయం సాధించిన మిత్రరాజ్యాలు వెర్సైల్స్ ఒప్పందాన్ని రూపొందించాయి. ఇది ఆధునిక చరిత్రలో అత్యంత ఆర్థిక శిక్షాత్మకమైన శాంతి ఒప్పందాలలో ఒకటి. దాని నిబంధనల ప్రకారం, యుద్ధానికి పూర్తి బాధ్యతను జర్మనీకి అప్పగించారు మరియు మొత్తం 132 బిలియన్ బంగారు మార్కుల నష్టపరిహారం చెల్లించవలసిందిగా ఆదేశించారు. ఇది ఆ కాలంలో సుమారు 31.5 బిలియన్ డాలర్లకు సమానం, ఇది సమకాలీన కొనుగోలు శక్తిలో అనేక వందల బిలియన్లకు సమానం.

ఈ నష్టపరిహారం మిత్రరాజ్యాలకు పరిహారం అందించడానికే కాకుండా, జర్మనీని ఒక పారిశ్రామిక పోటీదారుగా బలహీనపరచడానికి కూడా రూపొందించబడింది. దాని పర్యవసానాలు విపత్కరంగా ఉన్నాయి. 1921 నాటికి, జర్మన్ ప్రభుత్వం ఊహకు అందని వేగంతో డబ్బును ముద్రిస్తోంది, మరియు నవంబర్ 1923 నాటికి ఒక అమెరికన్ డాలర్ విలువ 4.2 ట్రిలియన్ జర్మన్ మార్కులకు చేరింది. ప్రాథమిక అవసరాలకు బళ్ల కొద్దీ నగదు అవసరమైంది, మధ్యతరగతి వారి పొదుపులు తుడిచిపెట్టుకుపోయాయి, కర్మాగారాలు మూతపడ్డాయి, నిరుద్యోగం విపరీతంగా పెరిగింది, మరియు నిరాశ, అవమానాలతో కూడిన వాతావరణం నెలకొంది.

ఈ వాతావరణంలో, జర్మనీ పతనానికి సరళమైన, తరచుగా భయంకరమైన వివరణలు ఇవ్వడం ద్వారా తీవ్రవాద రాజకీయ ఉద్యమాలు ఊపందుకున్నాయి. ఈ సంక్షోభం వాల్ స్ట్రీట్కు చాలా ముఖ్యమైనది, కేవలం సైద్ధాంతిక కారణాల వల్ల మాత్రమే కాదు, యుద్ధ సమయంలో మరియు ఆ తర్వాత అమెరికన్ బ్యాంకులు మిత్రరాజ్యాలకు పెద్ద మొత్తంలో రుణాలు ఇచ్చాయి కాబట్టి కూడా. ఫ్రాన్స్ మరియు బ్రిటన్, న్యూయార్క్కు ఉన్న తమ యుద్ధ రుణాలను తీర్చడానికి జర్మన్ నష్టపరిహారాలపై ఆధారపడ్డాయి; ఒకవేళ జర్మనీ ఆర్థిక వ్యవస్థ విఫలమైతే, నష్టపరిహారాలు నిలిచిపోతాయి, ఇది అట్లాంటిక్ ఆవలి ఆర్థిక వ్యవస్థలో వరుస సంక్షోభానికి దారితీస్తుంది.

అధ్యాయం 3
డావెస్,  యంగ్ ప్రణాళికలు.. భవిష్యత్ యుద్ధానికి నిధులు సమకూర్చడం

1924లో, అమెరికన్ ఆర్థికవేత్తలు జర్మనీని స్థిరీకరించడానికి జోక్యం చేసుకున్నారు, అది మానవతా దృక్పథంతో కాదు, వారి సొంత బ్యాలెన్స్ షీట్లను కాపాడుకోవడానికి. జర్మన్ నష్టపరిహారాలపై అంతర్జాతీయ కమిటీకి అధ్యక్షత వహించిన అమెరికన్ బ్యాంకర్ మరియు మాజీ ఆర్మీ జనరల్ అయిన చార్లెస్ డావెస్ పేరు మీద రూపొందించబడిన డావెస్ ప్రణాళికే దీనికి ప్రధాన సాధనం. జనరల్ ఎలక్ట్రిక్ ఎగ్జిక్యూటివ్ మరియు వాల్ స్ట్రీట్ ప్రముఖుడు అయిన ఓవెన్ యంగ్తో సహా డావెస్ మరియు అతని సహచరులు, జర్మనీ యొక్క తక్షణ చెల్లింపులను తగ్గించారు, విదేశీ పర్యవేక్షణలో రీచ్స్బ్యాంక్ను పునర్వ్యవస్థీకరించారు, మరియు ముఖ్యంగా, జర్మన్లు పెద్ద ఎత్తున రుణాలు తీసుకోవడానికి అమెరికన్ మూలధన మార్కెట్ను తెరిచారు. 1924 నుండి, బిలియన్ల కొద్దీ డాలర్లు అమెరికన్ పెట్టుబడిదారుల నుండి జర్మన్ ఆర్థిక వ్యవస్థలోకి దీర్ఘకాలిక బాండ్లు మరియు స్వల్పకాలిక రుణాల రూపంలో నిధులు ప్రవహించాయి. దశాబ్దం చివరి నాటికి, జర్మనీ సుమారు 29 బిలియన్ల రీచ్స్‌మార్క్‌ల విదేశీ రుణాలను పొందింది. ఇందులో జె.పి. మోర్గాన్ నేతృత్వంలోని అమెరికన్ బ్యాంకర్లు, జర్మనీకి అందిన విదేశీ మూలధనంలో దాదాపు 70 శాతాన్ని అందించారు. జర్మన్ పారిశ్రామిక ఉత్పత్తి ఎంత వేగంగా పెరిగిందంటే, 1929 నాటికి జర్మనీ ప్రపంచంలో రెండవ అతిపెద్ద పారిశ్రామిక ఆర్థిక వ్యవస్థగా అవతరించింది.

అయితే, ఈ మూలధనంలో గణనీయమైన భాగం పాఠశాలలు, ఆసుపత్రులు లేదా ప్రభుత్వ గృహనిర్మాణానికి నిధులుగా వినియోగించబడలేదు. దానికి బదులుగా, అది ఉక్కు కర్మాగారాలను ఆధునీకరించడానికి, రసాయన పరిశ్రమలను విస్తరించడానికి, మరియు తరువాత యుద్ధానికి పునరుపయోగించబడే సాంకేతికతలను మెరుగుపరచడానికి ఉపయోగపడింది. డావెస్ ప్రణాళిక, వెర్మాక్ట్ యొక్క పునరాయుధీకరణకు సమర్థవంతంగా ముందస్తుగా నిధులు సమకూర్చింది. ఈ ప్రణాళికలో నిధులు ఒక వలయంలా ప్రసరించాయి: యునైటెడ్ స్టేట్స్ జర్మనీకి డబ్బు అప్పుగా ఇచ్చింది; జర్మనీ ఫ్రాన్స్ మరియు బ్రిటన్‌లకు నష్టపరిహారం చెల్లించింది; ఆ దేశాలు అమెరికన్ బ్యాంకులకు తమ అప్పులను తీర్చాయి; మరియు వెర్సైల్స్ కూల్చివేయాలని కోరిన పారిశ్రామిక సామర్థ్యాన్ని జర్మనీ నిశ్శబ్దంగా పునర్నిర్మించింది.

1929లో, డావెస్ ప్రణాళిక స్థానంలో యంగ్ ప్రణాళిక వచ్చింది. దీనిని కూడా ఓవెన్ యంగ్ రూపొందించారు. ఇది జర్మన్ బాధ్యతలను మరింత తగ్గించి, తుది చెల్లింపు గడువును 1988 వరకు, అంటే దాదాపు ఆరు దశాబ్దాల భవిష్యత్తు వరకు పొడిగించింది. అదే సంవత్సరం, వాల్ స్ట్రీట్ పతనం అకస్మాత్తుగా రుణాల జారీని నిలిపివేసింది. జర్మన్ రుణాలు ఎండిపోయాయి, ఆర్థిక వ్యవస్థ తిరిగి మాంద్యంలోకి జారుకుంది, నిరుద్యోగం విపరీతంగా పెరిగింది, మరియు చాలాకాలంగా ఒక అట్టడుగు ఆందోళనకారుడిగా ఉన్న అడాల్ఫ్ హిట్లర్‌కు, అతని మాట వినడానికి సిద్ధంగా ఉన్న లక్షలాది మంది నిరాశ చెందిన ఓటర్లు అకస్మాత్తుగా దొరికారు. బ్యాంకర్లు హిట్లర్‌ను అధికారంలోకి తీసుకురావాలని ఉద్దేశించలేదు, కానీ అతని ఎదుగుదలను సాధ్యం చేసే ఆర్థిక పరిస్థితులను వారు నిర్మించారు.

అధ్యాయం 4 
చమురు మరియు రసాయనాల కార్టెల్స్..స్టాండర్డ్ ఆయిల్, ఐజీ ఫార్బెన్,  యుద్ధ సాంకేతికత

1930ల ప్రారంభం నాటికి, అమెరికా యొక్క అత్యంత శక్తివంతమైన చమురు సంస్థకు మరియు జర్మనీ యొక్క ఆధిపత్య రసాయన సమ్మేళనానికి మధ్య ఒక సంక్లిష్టమైన సంబంధం ఏర్పడింది. జాన్ డి. రాక్‌ఫెల్లర్ యొక్క అసలు సంస్థకు వారసురాలైన స్టాండర్డ్ ఆయిల్ ఆఫ్ న్యూజెర్సీ, 1920ల మధ్యకాలం నుండి జర్మనీ పారిశ్రామిక దిగ్గజమైన ఐజీ ఫార్బెన్‌తో ఒక గాఢమైన వాణిజ్య భాగస్వామ్యాన్ని కొనసాగించింది. ఐజీ ఫార్బెన్ కృత్రిమ రబ్బరు, రంగులు, పేలుడు పదార్థాలు, మరియు తరువాత నాజీ నిర్బంధ శిబిరాలలో ఉపయోగించిన వాయువైన జైక్లోన్ బిని ఉత్పత్తి చేసింది.

జర్మన్ పునరాయుధీకరణకు కీలకమైన రెండు సాంకేతికతల చుట్టూ ఈ భాగస్వామ్యం కేంద్రీకృతమై ఉంది: కృత్రిమ రబ్బరు మరియు కృత్రిమ విమాన ఇంధనం. జర్మనీలో సహజ రబ్బరు కొరత ఉన్నందున, సాయుధ వాహనాలు, విమాన టైర్లు మరియు సైనిక పాదరక్షల కోసం కృత్రిమ ఉత్పత్తిపై ఆధారపడింది; హైడ్రోజనేషన్ ద్వారా బొగ్గును గ్యాసోలిన్‌గా మార్చడం ద్వారా లభించే కృత్రిమ ఇంధనం లుఫ్ట్‌వాఫ్‌కు అత్యవసరం. ఈ ప్రక్రియలకు సంబంధించిన పేటెంట్లను స్టాండర్డ్ ఆయిల్ కలిగి ఉంది మరియు 1920ల చివరలో, 1930ల ప్రారంభంలో చర్చలు జరిపిన కార్టెల్ ఒప్పందాల ద్వారా వాటిని ఐజీ ఫార్బెన్‌తో పంచుకుంది, తద్వారా నాజీ యుద్ధ ఉత్పత్తికి వీలు కల్పించింది.

స్వాధీనం చేసుకున్న ఐజీ ఫార్బెన్ అంతర్గత మెమోరాండాలు, స్టాండర్డ్ ఆయిల్‌తో ఒప్పందాలు "ఖచ్చితంగా అవసరం" అని తరువాత అంగీకరించాయి. స్టాండర్డ్ యొక్క సాంకేతిక పరిజ్ఞానం మరియు ఆర్థిక మద్దతు లేకుండా, జర్మన్ యుద్ధ ఉత్పత్తిలోని కీలక అంశాలు సాధ్యమయ్యేవి కావని అవి పేర్కొన్నాయి. యుద్ధం ప్రారంభమైన తర్వాత, ఈ కార్టెల్ ఒప్పందాలను కొనసాగించినందుకు యునైటెడ్ స్టేట్స్ డిపార్ట్‌మెంట్ ఆఫ్ జస్టిస్, స్టాండర్డ్ ఆయిల్‌పై విచారణ జరిపింది. స్టాండర్డ్, జర్మనీకి సింథటిక్ రబ్బరు సాంకేతికతను అందించడమే కాకుండా, యు.ఎస్. నేవీతో సహా అమెరికన్ సైన్యానికి దానిని అందకుండా నిలిపివేసిందని సాక్ష్యాలు చూపించాయి.

1942లో సెనేటర్ హ్యారీ ట్రూమన్ కమిటీ ఈ లావాదేవీలను బహిర్గతం చేసినప్పుడు, న్యాయ శాఖ విచారణ జరుపుతామని బెదిరించింది. ఐజీ ఫార్బెన్ బోర్డులో కూడా సభ్యుడిగా ఉన్న స్టాండర్డ్ అధ్యక్షుడు వాల్టర్ టీగల్, దావా యుద్ధ ఉత్పత్తికి అంతరాయం కలిగిస్తుందని వాదిస్తూ, నేరుగా అధ్యక్షుడు ఫ్రాంక్లిన్ రూజ్‌వెల్ట్‌కు విజ్ఞప్తి చేశారు. 2 బిలియన్ల ఆదాయానికి గాను 50,000 డాలర్ల జరిమానా మరియు ఒక అధికారిక ప్రకటనతో ఈ విషయం పరిష్కరించబడింది; ఆ తర్వాత ఎటువంటి కార్యనిర్వాహక జైలు శిక్ష విధించబడలేదు. స్పెయిన్, స్విట్జర్లాండ్, మరియు విచీ నియంత్రిత కరేబియన్ భూభాగాలు వంటి తటస్థ దేశాలలోని మధ్యవర్తుల ద్వారా, స్టాండర్డ్ ఆయిల్ జర్మనీకి ఇంధనాన్ని సరఫరా చేస్తూనే ఉంది, స్పెయిన్ 1944 చివరి వరకు కూడా ప్రతి నెలా పదివేల టన్నుల అమెరికన్ చమురును జర్మనీకి తిరిగి ఎగుమతి చేస్తూ వచ్చింది.

అధ్యాయం 5
అంతర్జాతీయ పరిష్కారాల బ్యాంక్: వ్యూహంగా తటస్థత

ఈ కార్పొరేట్ ఏర్పాట్లకు సమాంతరంగా, స్విట్జర్లాండ్‌లోని బాసెల్‌లో గుర్తు తెలియని భవనం నుండి మరింత వివేకవంతమైన ఇంకా నిర్మాణాత్మకంగా శక్తివంతమైన ఒక సంస్థ పనిచేసేది: అదే అంతర్జాతీయ పరిష్కారాల బ్యాంక్ (BIS). 1930లో యూరోపియన్ మరియు అమెరికన్ సెంట్రల్ బ్యాంకులచే స్థాపించబడిన ఈ సంస్థకు జె.పి. మోర్గాన్ భాగస్వామి థామస్ లామాంట్ ఒక కీలకమైన అమెరికన్ రూపశిల్పిగా ఉన్నారు. BIS మొదట్లో యంగ్ ప్లాన్ కింద జర్మన్ నష్టపరిహారాలను నిర్వహించింది. అయితే, జాతీయ ప్రభుత్వాల పరిధికి అతీతంగా సెంట్రల్ బ్యాంకుల మధ్య సహకారాన్ని పెంపొందించడమే దీని లోతైన అధికార పరిధి.

బ్యాంకు వ్యవస్థాపక శాసనాలు, యుద్ధ సమయంలో కూడా దాని ఆస్తులను జప్తు చేయరాదని, అది స్వయం నిధులతో నడుస్తుందని, ఏ పార్లమెంటుకు, అధ్యక్షుడికి, లేదా రాజుకు జవాబుదారీ కాదని ప్రకటించాయి. ఆ సంస్థ ప్రభుత్వ లేదా రాజకీయ నియంత్రణ నుండి పూర్తిగా వేరుగా ఉందని తొలితరం అధ్యక్షులలో ఒకరు బహిరంగంగా గొప్పలు చెప్పుకున్నారు. 1939లో యుద్ధం చెలరేగినప్పుడు, BIS సవాళ్లను ఎదుర్కొంది.  కార్యకలాపాలను నిలిపివేయాలా వద్దా అనే ప్రశ్న తలెత్తగా; యుద్ధానంతర పునర్నిర్మాణానికి ఉపయోగపడే ఒక సంస్థను పరిరక్షించాలనే నెపంతో, తటస్థత ప్రకటన కింద దానిని తెరిచి ఉంచాలని దాని బోర్డు ఏకగ్రీవంగా నిర్ణయించింది.

ఆచరణలో, తటస్థత అంటే కొనసాగుతున్న సంఘర్షణ ఉన్నప్పటికీ అంతర్జాతీయ ఆర్థిక కార్యకలాపాలను కొనసాగించడమే. BIS బోర్డులో మిత్ర మరియు అక్షరాజ్యాల డైరెక్టర్లు ఇద్దరూ ఉన్నారు, వీరిలో రీచ్ ఆర్థిక మంత్రి వాల్టర్ ఫంక్; ఐజీ ఫార్బెన్ ముఖ్య కార్యనిర్వహణాధికారి హెర్మన్ ష్మిట్జ్; మరియు నాజీ ఆర్థిక నెట్‌వర్క్‌లతో సంబంధాలున్న ప్రైవేట్ బ్యాంకర్ బారన్ వాన్ ష్రోడర్ వంటి నాజీ అధికారులు కూడా ఉన్నారు. వీరందరూ తరువాత న్యూరెంబర్గ్‌లో యుద్ధ నేరాలకు పాల్పడినట్లు దోషులుగా నిర్ధారించబడ్డారు, అయినప్పటికీ యుద్ధ సమయంలో వారు BIS పాలనలో పాల్గొన్నారు.

అధ్యాయం 6 
దోచుకున్న బంగారాన్ని చట్టబద్ధం చేయడం

యుద్ధకాలంలో BIS పాత్ర కేవలం నిష్క్రియ సంరక్షణ కాదు..  ఆ బ్యాంకు నాజీ బంగారాన్ని చురుకుగా ప్రాసెస్ చేసింది. ఈ బంగారం బెల్జియం, నెదర్లాండ్స్, చెకోస్లోవేకియా కేంద్ర బ్యాంకుల నుండి మరియు హత్య చేయబడిన యూదుల వ్యక్తిగత ఆస్తుల నుండి దోచుకోబడింది. 1938లో జర్మనీ ఆస్ట్రియాను ఆక్రమించుకున్న తర్వాత, ఆస్ట్రియా బంగారు నిల్వలను దోచుకుని, BIS ఖాతాల ద్వారా రీచ్స్‌బ్యాంక్‌కు తరలించారు.

చెకోస్లోవేకియా ఆక్రమణకు గురైనప్పుడు, నాజీ SS అధికారులు చెక్ జాతీయ బ్యాంకు అధికారులను తుపాకీతో బెదిరించి, దేశ బంగారు నిల్వలను బదిలీ చేయమని బలవంతం చేశారు. ఈ నిల్వలను అంతకుముందు రక్షణ కల్పిస్తామనే హామీతో భద్రత కోసం BISకు తరలించారు. BIS ఈ నిల్వలను బెర్లిన్‌కు పంపింది. మొత్తం మీద, యుద్ధ సమయంలో ఈ బ్యాంకు రీచ్స్‌బ్యాంక్ నుండి 3.7 టన్నుల బంగారాన్ని పొందింది. యుద్ధానంతర దర్యాప్తులలో ఇది బెల్జియం మరియు నెదర్లాండ్స్ నుండి దోచుకున్నదని నిర్ధారణ అయింది. ఈ బంగారాన్ని చివరికి 1948లో మిత్రరాజ్యాల కమిషన్‌కు తిరిగి ఇచ్చేసినప్పటికీ, యుద్ధ సమయంలో ఇది నాజీ ఆర్థిక కార్యకలాపాలలో ఒక అంతర్భాగంగా పనిచేసింది.

ఈ నేపథ్యంలోనే థామస్ మెక్‌కిట్రిక్ BIS అధ్యక్షుడిగా పనిచేశారు. మే 1939లో నియమితులైన ఆయన, సెంట్రల్ బ్యాంకింగ్ అనుభవం లేని ఒక అమెరికన్ న్యాయవాది. కానీ ఆయనకు వాషింగ్టన్, వాల్ స్ట్రీట్, లండన్ మరియు బెర్లిన్‌లలో విస్తృతమైన పరిచయాలు ఉండేవి. BIS తటస్థ వైఖరితో కార్యకలాపాలను కొనసాగించాలని నిర్ణయించుకున్నప్పుడు, అతను ఆ వైఖరికి బహిరంగ ప్రతినిధిగా మరియు కార్యాచరణ రూపశిల్పిగా మారాడు.

 అధ్యాయం7
 నైతిక బాధ్యత కన్నా తటస్థ వైఖరికే ప్రాధాన్యత

మెక్‌కిట్రిక్  తటస్థత లో నాజీ ఆక్రమిత ఐరోపాలో తరచుగా పర్యటించడం, బెర్లిన్‌లోని రీచ్స్‌బ్యాంక్ అధికారులతో క్రమం తప్పకుండా సమావేశాలు నిర్వహించడం, మరియు నాజీ ప్రభుత్వం తరపున విదేశీ మారక ద్రవ్య లావాదేవీలు నిర్వహించడం వంటివి ఉన్నాయి. అతని నాయకత్వంలోని BIS, ఫ్రాన్స్, బెల్జియం, గ్రీస్ మరియు నెదర్లాండ్స్‌తో సహా పది ఐరోపా దేశాల నాజీ ఆక్రమణను మరియు విలీనాన్ని గుర్తించింది. ఆయా దేశాల BIS వాటాలను వాటి ఆక్రమణ ప్రభుత్వాలకు బదిలీ చేయడాన్ని అంగీకరించడం ద్వారా ఇది జరిగింది. యుద్ధం ఉధృతంగా ఉన్న సమయంలో, యాక్సిస్ నియంత్రణలో ఉన్న కేంద్ర బ్యాంకులు BIS ఓటింగ్ స్టాక్‌లో దాదాపు 67 శాతం వాటాను కలిగి ఉన్నాయి.

కాన్సంట్రేషన్ క్యాంపు బాధితుల నుండి దోచుకున్న "దంత బంగారాన్ని" నిర్వహించి, ఆ తర్వాత న్యూరెంబర్గ్‌లో దోషిగా తేలిన రీచ్స్‌బ్యాంక్‌కు చెందిన ఎమిల్ పుల్, రహస్యంగా BISను రీచ్స్‌బ్యాంక్ యొక్క ఏకైక నిజమైన విదేశీ శాఖగా పేర్కొన్నాడు. మెక్‌కిట్రిక్ స్వయంగా భావజాలపరంగా నాజీ కాదు మరియు నిర్మూలన శిబిరాలను అసహ్యించుకుని ఉండవచ్చు; అయినప్పటికీ, జాతీయ యుద్ధాలు, మానవ హక్కులు మరియు సాధారణ నైతిక బాధ్యతల కంటే అంతర్జాతీయ ఆర్థిక వ్యవహారాలకే ప్రాధాన్యత ఉంటుందని విశ్వసించే ఒక రకమైన బ్యాంకర్‌కు అతను ప్రతిరూపంగా నిలిచాడు. అతనికి జర్మన్ యుద్ధ ప్రణాళికలపై వివరణాత్మక గూఢచార సమాచారం అందుబాటులో ఉండేది, వాషింగ్టన్‌లోని తన పరిచయస్తులకు కొంత సమాచారాన్ని అందించాడు, తద్వారా అక్షరాజ్యాలకు ఆర్థిక సేవలను అందిస్తూనే, ఏకకాలంలో మిత్రరాజ్యాల గూఢచార ఆస్తిగా కూడా పనిచేశాడు.

1944 బ్రెటన్ వుడ్స్ సమావేశంలో, యునైటెడ్ స్టేట్స్ BIS రద్దు కోసం ఒత్తిడి చేసింది, మరియు ఆ మేరకు ఒక తీర్మానం ఆమోదం పొందింది. అయినప్పటికీ, ఆ తర్వాత సెంట్రల్ బ్యాంకర్లు ఆ చర్యను నిశ్శబ్దంగా విరమించుకున్నారు, మరియు ఆ రద్దు ఎన్నడూ జరగలేదు. మెక్‌కిట్రిక్ 1946లో BIS అధ్యక్ష పదవి నుండి వైదొలిగి, వెంటనే న్యూయార్క్‌లోని చేజ్ నేషనల్ బ్యాంక్‌లో విదేశీ రుణాలకు బాధ్యత వహించే ఉపాధ్యక్షుడిగా బాధ్యతలు స్వీకరించారు; అదే సంవత్సరం, అతను బెల్జియం ప్రభుత్వం నుండి రాయల్ ఆర్డర్ ఆఫ్ ది క్రౌన్‌ను అందుకున్నాడు. BIS ఇప్పటికీ బాసెల్ నుండి, అధికారిక జాతీయ అధికార పరిధికి వెలుపల, ప్రపంచంలోని అత్యంత శక్తివంతమైన ఇంకా అపారదర్శక ఆర్థిక సంస్థలలో ఒకటిగా తన కార్యకలాపాలను కొనసాగిస్తోంది.

(తరువాయి రెండో భాగంలో)

 -సీతారాం కంఠంనేని

ఈ విశ్లేషణ మీకు నచ్చినట్లయితే, దయచేసి https://www.teluguone.com పోర్టల్ ను  ఫాలో అవ్వండి. లైక్ చేయండి. షేర్ చేయండి. మీ విలువైన అభిప్రయాలను తెలియజేయండి.