Line Of Discipline One fine day, my friend Sneha came to me complaining about her inefficiency in inculcating discipline in her two kids. Having her parent in laws is one major reason as they always interfere in between mother and kids, so children started taking advantage of this situation, so play accordingly. This is a typical scenario in joint families, but in most of cases, disciplining kids has become a tough task, even though theirs is nuclear families. Here are few steps, to instil discipline in children: * Try to fix time on a regular basis to do something fun with your child. *  Never ever disagree about discipline in front of the children. *  Never give an order, request, or command without being able to enforce it at the time. *  Agree on what behavior is desirable and not desirable; and also agree on how to respond to undesirable behavior. *  Make it very clear on what the child is to expect if he or she performs the undesirable behavior. Be specific on things which are deviating from the set norms. *  Once you have stated your position and the child attacks that position, do not keep defending yourself. Just restate the position once more and then stop responding to the attacks. *  Look for gradual changes in behavior. Don’t expect too much. Acknowledge when you see development in child’s behavior. * Most important point to be remembered is that, your behavior serves as a model for your children’s behavior. *  If, one of you is disciplining a child and the other enters the room, then also refraining from the argument in progress is must. *  Discipline won't come overnight; it requires constant effort with patience. If you understand this secret, your journey becomes easy. - Bhavana  

Other Side Of Expectations   “If someone is feeling more heavy than they actually are, it could be due to the burden they are carrying based on xpectations. And of course, children are not exempted from this”- say experts. In an interview of Sachin Tendulkar after his hundredth ton, he had said that although he never played for milestones, the way that eluded him coupled with speculations and expectations of an entire nation got to him at some level (for I too am human, he said), so that when it eventually happened, the relief he felt was far greater than the excitement of the achievement. But why he alone? They are so many kids who are suffering from such baggage of expectations from parents and society. When a child starts taking his/her first meal mother tries to increase the quantity, variety of food and throws challenge on child in the name of increasing appetite. From there, it goes to their studies. When kids score 70% , then bar will be raised to 80% and it goes on up to cent percent. But in this process, parents put so much of pressure on kids, in result kids don't get to enjoy their journey towards success, just because of the burden they have of achieving the GOAL. Referring to our parenting patterns, I heard a guru saying “ don't break a child to create a child”. How true.. We always run behind an imaginary picture of child we have created for ourselves and forget to recognize or feel proud the way they actually are. Have you ever seen any child who scores 55% to 60% is asked to raise himself to 90%?? No. Right? This is just because, you know that you can't get the result from them in the way you want. In other words, children who perform, are forced to carry this baggage of expectations. Because, we have developed a belief system in such a way that, kids will perform when you put pressure on them. Of course, we have given beautiful names to this process for our convenience like coaching, training etc. But according to psychologists, kids who are underdogs(so called), are very lucky; they get to be very creative, they explore themselves in the way they want and widen their opportunities. This always brings out the best in children..And remember, no one will be remained underdog for long. When there are no expectations, no stress on their mind then they will raise for sure and sky will be limit. But if you want to raise the bar of your expectations, kids will undergo too much of stress to achieve that set target and will be disappointed a lot if they fail to deliver the results as expected. Nevertheless, you can make them upgrade, perform under pressure more and more in studies, co curricular activities or in jobs in future but when comes to relationships, you can't . If more is expected from people who do, then there is no saturation point for them. Bar of expectations will be raised higher and higher and it might become burden for them, eventually, that bond won't lasts for long...instead, try to be contended on what others can offer. Let them be your kids .. Learn to respect their capacity and limit your expectations. -Bhavana

Are you Ready?? You remember those olden days when, we were busy in schooling, studies, coaching and exams? When we looked at people who were working by then, we used to look at them with lot admiration and envy at times, as they have no exam pressure above all have their own earnings.. We literally used to wait to become “big”. But, when we actually grew big, we want to go back to our golden olden days and want our childhood back. Cause, we now know that, this promotion of growing big has a responsibility attached to it. Indeed, every elevation in life, right from being a student, employee, becoming life partner to someone, entering in to parenthood and so on will bring a responsibility along with it. Among the stated above, promotion of a “parent” is little more challenging where in you have to not only up bring your child but have to construct next generation, which is a social responsibility as well. According to a recent survey, most of the couple are earning good, financially strong now, yet weak emotionally. When any couple can't handle their emotional ups and downs, will they be able to take up responsibility of a child? Answer is “yes” and “no”. As we all know that, there is no specific formula of raising kids. It differs from child to child. What works for your first child in the family, may not be workable for your fifth child; irrespective of your experience, concern here will be uniqueness of each kid. Are you ready for taking up such responsibility of understanding your child and raise them accordingly? An infant touching your life is an amazing experience. It calls for more celebrations, followed by so much of joy and happiness. This is only visible to the outside world, but where in actual package is different like, foregoing your sleep, physical and psychological stress and work pressures will become part of your routine. Are you still ready to accept this responsibility of parenting? If your answer is yes, then you have so many hospitals and counseling centers, who are creating awareness in would be parents and preparing them for child birth. But if any couple is not ready yet, due to various reasons, then never push them in to role of parents. Because, on this screen called life, we have to play so many roles and need to justify. When we are able to give our hundred percent then only its worth; perhaps, raising a child demands two hundred percent of yours. So, when you are ready to give this, your “bundle of joy”, actually brings happiness in your new elevated role of parents. When you aim for a promotion, remember that, it comes with greater and greater responsibility. Are you ready?? - Bhavana

  Its All About Cultivation..  “Parenting is a big challenging task in current scenario” is what most of the people feel. So much of research and development is happening on this subject and people are trying to understand parenting by using science and technology. However in olden days there was no specific formula for raising kids. There was no conscious act like parenting or no theory to follow. It used to happen in a very natural way. Now this situation is gone due to various changes and developments took place in the evolution of life. But if you observe keenly, parenting is so very similar like cultivation; its like farming. Nevertheless, its not only about, advanced irrigation system you have, hybrid seeds you scatter or timely used fertilizer ureas etc but its all about the soil you have prepared for cultivation. In parenting, the above said mechanism is similar like things you facilitate to your children and needs of them which you meet... But, the soil is nothing but the values you inculcate and environment you create and thought process you provoke in them. When we do this groundwork of parenting, farming happens automatically. Most important point to be remembered here is, during this cultivation process, one should only focus on harvesting and not on results. When you follow the process, your returns are assured.What are the values ? Ethics? Believes? If parents are stuck at this level, its an alarm, at which they need to stop for a while and find answers to themselves... As a parent what are the qualities we have and what are the expectations we have from children, and the aspirations we have for the next generation; when we have clarity on this, we are almost there in our achievement. Because, clarity is power. So when one is empowered with clarity of thought and ethics and values in heart, they are ready for cultivation which yields results of wonderful generation which can fill the whole world with happiness and peace. - Bhavana

When Parents Fight I came across a eight year old kid who will close his ears the moment he hears a loud voice. Initially I never paid attention on his act assuming that its no very natural, but over a period of time, I observed this boy becoming very panic whenever he comes across any two shouting and yelling at each other. when me and that little kid became friends, one day I asked him why can't he take it when anyone yells or shouts. To my surprise, he said his parents keep fighting at home by shouting at each other. That's the reason, he doesn't like when any two shout or yell. But, are we having any homes, where there are no fightings between parents? I don't think so. We all must have grown up in a very natural enviroespecting each other. When children witness this drama, disrespectful tone and lannment, where mom and dad used to disagree on so many things; however, impact of this on kids varies from one family to other. Couples may have great marriages and great understandings, they might be fighting and patching up later; however, for kids this so very complicated thing to understand the relationships. When two fight, unknowingly, they will be uttering words criticising each other or may use words which are disrguage used by parents bother them a lot. Couple maybe thinking that they fight for the moment and patch up later, but from children's point of view, it is their mother not respected by father and their father not respected by mother. This will create lot of insecurities in children when they grow big and they will have to pay for this in future too. According to psychologists, most of the adults who have broken marriages due to their behaviour patterns is because, they carry emotional baggage from their childhood. When, kids grow up in an environment where marriage is nothing but contempt and disregard between two, this can make them be uncertain and develop lack of confidence in people around or even with their intimates. So, one small fight between parents influences a child to form opinion about marriage and relationships. One small fight between wife and husband will leave a child with lack of self confidence and eventually their own life will be in trouble. We are not saying that wife and husband have to stop fighting; you will be definitely having issues where you need to raise your voice; but be equally honest and aggressive when you have to extend appreciation to your spouse for the qualities he/she has. Raise your voice when you don't like things your wife/husband does, but also speak big, when you have a chance to praise her/his qualities. When you make so, your kid will take your fights subjective. And your appreciation for each other helps your child to build trust and respect for others. When parents are more positive , that gives emotional stability to any child. Remember, parenting is all about creating “Emotional stability in children”. That's your responsibility too. - Bhavana

  Good parenting ?? “Good or Efficient Parenting” is a word which is the most talked about these days in many family gatherings. People also try and pass judgments on others if they are good parents or not. But the truth is there is no yard stick to measure the goodness of parenting as such. As we know every child is different and so is his/her parent. Every parent has his/her own way to handle their own child. So when we say Good parenting it doesn’t have rules and regulations, it just has some suggestions which can be maneuvered according to the child’s thought process. One such suggestion is don’t ever impose rules on a your child, just put in suggestions in front of them which will make them think, rather than to rebel. A rule will make them search ways and means to break it, where as a suggestion will make them think pros and cons of any issue. By doing this you are giving them a weapon called proper thinking which will be helpful throughout their life. Parents say that “a child cant think right at a young age hence these rules” But this will make the child dependent on parents for ever in their life. So start this from a very young age for Eg: like buying a toy, tell him/her what is good and what is bad in buying it and leave the decision to them and see… Do remember that you need to give them chances too. As they are young they are bound to make mistakes and take wrong decisions some times, and its perfectly ok. Let them learn from their mistakes and soon you will be able to see that the number of mistakes they do goes down gradually. Is it not better to have a thinking child than creating a rebellious one?? Think about it… - Bhavana

  అబ్దుల్ కలాం అయినా ఓ అమ్మ కొడుకే   అబ్దుల్ క‌లామ్ జీవిత చ‌రిత్ర‌ను త‌ర‌చి చూస్తే, త‌ల్లి ఆషియ‌మ్మ‌తో ఆయ‌న‌కు ఉన్న అనుబంధానికి క‌ళ్లు చెమ్మ‌గిల్లుతాయి. త‌న ఆత్మ‌క‌థ ప్రారంభంలోనే, త‌ల్లిని పాఠ‌కుల‌కు ప‌రిచ‌యం చేస్తారు క‌లాం. పేద‌రికంలో మ‌గ్గుతున్న‌ప్ప‌టికీ, త‌న త‌ల్లి ఇంటికి వ‌చ్చిన అతిథుల భోజ‌న మ‌ర్యాద‌ల‌కి ఏమాత్రం లోటురాకుండే చూసేద‌ని చెబుతారు. బ‌హ‌దూర్ అనే గొప్ప బిరుదు సాధించిన వంశంలోంచి త‌న త‌ల్లి వ‌చ్చింద‌ని ఒకింత గ‌ర్వ‌ప‌డ‌తారు. త‌న తండ్రి నుంచి క్ర‌మ‌శిక్ష‌ణ‌, నిబ‌ద్ధ‌త నేర్చుకున్న‌ప్ప‌టికీ... మంచిత‌నం, జాలి, క‌రుణ లాంటి స‌ద్గుణాలు త‌న త‌ల్లి నుంచే అల‌వడ్డాయంటారు. ఆమె నోటి నుంచి మ‌హ‌మ్మ‌ద్ ప్ర‌వ‌క్తకి చెందిన క‌థ‌ల‌తో పాటు రాముని వీర‌గాథ‌లు విన్న క‌లాం ప‌ర‌మ‌త స‌హ‌నాన్ని అల‌వ‌ర్చుకున్నారు.  ఆమె చెప్పిన క‌థ‌ల్లోని తాత్విక‌తా, విచ‌క్ష‌ణ‌లు జీవితంలో ఎన్నో స‌మ‌స్య‌ల‌ను నిబ్బ‌రంగా ప‌రిష్క‌రించేందుకు తోడ్ప‌డ్డాయి. ఆ రోజుల్లో రెండో ప్ర‌పంచ యుద్ధం జ‌రుగుతోంది. మ‌రోప‌క్క క‌లాం ఇంట్లోని ఆర్థిక ప‌రిస్థ‌తులు బాగోలేవు... అయినా హైస్కూల్‌ చ‌దువుల కోసం రామ‌నాధ‌పురానికి చేరుకున్నాడు క‌లాం. చ‌దువుకోవాల‌ని మ‌న‌సులో ఎంతగా త‌ప‌న ఉన్నా... త‌న త‌ల్లినీ, ఆమె చేతి వంట‌నూ మ‌ర్చిపోలేక‌పోయేవాడు. ఎప్ప‌డు వీలు చిక్కుతుందా, ఎప్పుడు అమ్మ ఒడిలో వాలిపోయి ఆమె చేసే పిండివంట‌లు తిందామా అని ఉబ‌లాటప‌డిపోయేవాడ‌ట! క‌లాం తుంబా (కేర‌ళ‌)లో శాస్త్ర‌వేత్త‌గా విజ‌యాల సాధిస్తుండ‌గా ఆయ‌న తండ్రి చ‌నిపోయారు. అయినా క‌లాంతోపాటు తుంబాకు వెళ్ల‌కుండా, త‌న చివ‌రి శ్వాస వ‌ర‌కు రామేశ్వ‌రంలోనే ఉండేందుకు నిశ్చ‌యించుకున్నారు ఆషియ‌మ్మ‌. అన్న‌ట్లుగానే మ‌రికొద్ది రోజుల‌కి ఆమె చ‌నిపోయారు. ఆ విష‌యం తెలిసి ప‌రుగులెత్తుకుంటూ రామేశ్వ‌రాన్ని చేరుకున్నారు క‌లాం. త‌న తల్లి ఎడ‌బాటు క‌లాంకు భ‌రింప‌రానిద‌య్యింది. ఆ బాధ‌ని మ‌ర్చిపోయేందుకు, మ‌ర్నాడు మ‌సీదుకి వెళ్లారు. అక్క‌డ త‌న త‌ల్లితండ్రుల‌ గురించి ఆ భ‌గ‌వంతుని ప్రార్థిస్తుండ‌గా... `నేను వారికి నియ‌మించిన బాధ్య‌త‌ల‌ను వారు ఎంతో శ్ర‌ద్ధ‌తో, నిజాయితీతో, నిబ‌ద్ధ‌త‌తోనూ నిర్వ‌ర్తించి తిరిగి న‌న్ను చేరుకున్నారు. వాళ్లు ఇంత అద్భుత‌మైన విజ‌యాన్ని సాధించిన ఈ సంద‌ర్భంలో నువ్వు బాధ‌ప‌డుతున్నావెందుక‌ని?  నీ ముందున్న బాధ్య‌త‌ల‌ను చ‌క్క‌గా నిర్వ‌ర్తించి నా మ‌హిమ‌ను లోకానికి తెలియ‌చేయి` అన్న మాట‌లు వినిపించాయంటారు క‌లాం. వినిపించిన మాట‌లు భ్ర‌మ కావ‌చ్చునేమో కానీ వాటిలో వాస్త‌వం లేక‌పోలేదు క‌దా! త‌ల్లి ప్ర‌భావం క‌లాం మీద గాఢంగానే ఉన్న‌ట్లు తోస్తుంది. 2013లో హైద‌రాబాదులో చేసిన దుర్గాబాయ్ దేశ్‌ముఖ్ స్మార‌క ఉప‌న్యాసంలో `స్త్రీలు సాధికార‌త‌ని సాధించిన‌ప్ప‌డు కుటుంబ‌మూ, స‌మాజ‌మూ, దేశ‌మూ అభివృద్ధి చెందుతాయి. స్త్రీ సంతోషంగా ఉంటేనే, కుటుంబం సంతోషంగా ఉంటుంది. కుటుంబం సంతోషంగా ఉంటేనే స‌మాజ‌మూ, స‌మాజం సంతోషంగా ఉంటే రాష్ట్ర‌మూ, రాష్ట్రం సంతోషంగా ఉంటే దేశ‌మూ సుభిక్షంగా ఉంటుంది.`అని చెప్పారు. రాష్ట్ర‌ప‌తిగా ఉన్న కాలంలో కూడా క‌లాం, స్త్రీల‌కు సంబంధించి ఓ సాహ‌సోపేత‌మైన నిర్ణ‌యాన్ని తీసుకున్నారు. బెంగాల్‌కు చెందిన ధ‌నుంజ‌య్ ఛ‌టర్జీ అనే వ్య‌క్తి ఒక ఆడ‌పిల్ల‌ని అత్యాచారం చేసి చంపేశాడు. ఆ కేసులో అత‌నికి ఉన్న‌త న్యాయ‌స్థానం ఉరిశిక్ష‌ను ఖ‌రారు చేసింది. త‌న‌కు క్ష‌మాభిక్ష‌ను ప్ర‌సాదించ‌మ‌ని ధ‌నుంజ‌య్, క‌లాంను వేడుకున్నారు. సున్నిత మ‌న‌స్కుడైన క‌లాం, ఆ శిక్ష‌ను ర‌ద్దు చేస్తార‌నుకున్నారంతా! క‌నీసం ఆ ఉత్త‌ర్వును తాత్కాలికంగా నిలుపుద‌ల చేస్తార‌నుకున్నారు. కానీ ఆయ‌న నిర్ద్వంద్వంగా ఆ క్ష‌మాభిక్ష‌ను తిర‌స్క‌రించారు. ఎన్నో ఏళ్ల క్రిత‌మే త‌న త‌ల్లికి దూర‌మైన‌ప్ప‌టికీ, ఆమె అనురాగానికి దూరం కాలేదు క‌లాం. త‌న‌కు ప‌ద్మ‌భూష‌న్ వ‌చ్చింద‌న్న వార్త తెలియ‌గానే, త‌న గ‌దిని బిస్మిల్లాఖాన్ సంగీతంతో నింపివేశారు. ఆ సంగీతం త‌న‌ని వేరే లోకానికి తీసుకువెళ్లింద‌ని చెబుతారు క‌లాం! ఆ లోకంలో క‌లాం త‌ల్లిని హ‌త్తుకుని ఉన్నారు. క‌లాం తండ్రి త‌న మునివేళ్ల‌తో ప్రేమ‌గా క‌లాం జ‌త్తుని స్పృశిస్తున్నారు. క‌లాం గురువైన జ‌లాలుద్దీన్ ఈ క‌బురుని న‌లుగురితో పంచుకునేందుకు హ‌డావుడి ప‌డుతున్నాడు... దేశంలోని ప్ర‌జ‌లంతా జేజేలు ప‌లుకుతున్నారు.  క‌లాం ఊహించిన ఈ క‌ల ఇప్ప‌డు నిజ‌మైంది. స్వ‌ర్గ‌మ‌నేది ఉంటే అందులో అల‌సిసొల‌సిన అబ్దుల్ క‌లాం త‌న త‌ల్లిదండ్రుల చెంత సేద‌తీరుతూ ఉండి ఉంటారు. కాక‌పోతే తేడా అల్లా ఇప్ప‌డు దేశంలోని ప్ర‌జ‌లంతా బాధ‌లో మునిగి ఉన్నారు. -nirjara

Become Attractive There were days where kids in the family used to be so scared of Father and their whole communication with him used to happen through Mother only. Later it changed to an extent, where Father was happy in giving little bit access to daughters as they get married and go to some other family; however Fathers maintained (May be they were asked to behave so) little distance with boys till the time they cross teenage. This could be due to the fear that, if you pamper your kid, that leads to indiscipline which may spoil the child. But was this formula working for the parents, especially dads? May be yes, may be no, only sometimes or only for few. This means, every child is different and unique so as your parenting skills. Parents need to upgrade themselves in terms of their abilities in upbringing children and this has to happen depending upon child’s psychology. For example, if elder child is responding to one parenting model it is not compulsory that this model is workable for the second kid as well. To be precise, “Parenting” is an art and one has to master it to win your child’s heart. They are so many techniques owned by people since ages and still lot of Research work is going on this; nevertheless, “Being friendly with your child” is the most tested and trusted method so far as it transformed the whole idea of Parenting. The kind of bond developed between parents and kids now, is the result of this change only. Creating a strong friendship with your child does wonders in your relationship than trying to be superior or boss to your child. Once, I heard very beautiful lines from a “ Sadguru” that, “Parents should never sit on a higher pedestal and tell the child what they should do. Rather, they should place themselves below the child so that it’s easy for them to talk”. In, most of the families, we see parents telling kids that they should respect mother and father. We also use various adjectives to address fathers but mothers are exempted from this to some extent. It so happen that, in few families, mothers are blamed if child, is not addressing their father in a respective way. But remember, respect is not something you seek from your child. Since parents are older or they have come to this planet few years early than their kids, they have no right to demand respect from child. Rather, parents must invest their time in loving their kids as much as possible and try to become child’s first priority, whenever kid wants to share any kind of information or experience he/she comes across. In current scenario, child has so many attractive things like TV, Internet, Friends, different life style and many more. Instead of stopping child from getting attracted to these things, parents should become a joyous, wonderful, enthusiastic and interesting human beings so that child won’t seek any company outside but gets attracted to their parents only. If parents genuinely want to bring up their children with values, then instead of striving for bringing change in child, parents should first transform in to a peaceful and loving persons. - Bhavana 

 Homemade Fruit Pops for Kids !     The hotter months bring along a variety of fruits and thirst too. Cooling off should not be damaging the health. Instead of using store bought sugary drinks or icecreams, Fruit Pops can be made at home....we dont need bulky Ice Molds....even if we have simple Ice cube trays at home, just blend in some ripe fruit and pour into the molds, pop into the freezer and Wallah...they are ready!! I always have these ready in my freezer, just to keep my child happy. Why should she feel bad that she isn't getting treats, or why should i give her those store bought sugar filled cold calories?! Infact, my homemade icepops are interesting to pop into the mouth for adults too....make a cold fruit salad with a variety of ripe fruits, or just drop a few of these colorful ones into a glass of plain water for the guests on a summer afternoon, or keep the kids busy trying to finish their icepops.... Almost every grocery store is selling BPA free, Silicon icecube trays and Small Muffin trays and Icepop molds. Crayola's products are interesting and safe. Making these fruit pops can be a fun kitchen project for the kids, give them this job and they will love it, both Making and Slurping ! They will learn a new job and also gulp those fruits they usually avoid eating. Let the fun be safe and healthy with these homemade Fruit pops!! - Prathyusha Tallari

 Arts-Crafts and their purpose Kids arts and crafts projects can be so creative, anything and everything from the utensils amd kitchen accesories can be used to make one. Starting from juice straws, tissue papers, toothpicks, forks, macaroni pasta, noodles, crayons, etc ., can be used to kick off a new craft project. With the help of parents or teachers, under their supervision, using hair dryers, iron presses , many innovative art pieces can be thought of. Based on age groups, a few science projects can be planned too. Elementary schools these days are actively teaching their young students quite good number of interesting science based facts...using balloons, soft balls and cardboard, they create solar systems...with few other materials, the facts behind volcanic erruptions, how caterpillars turn into butterflies, how rainbow forms, sound patterns using a set of straws...these are just examples i could recall. They also teach kids how to repurpose waste items and be responsible citizens. No doubt, children these days are exploring new arenas and learning about the world and life sciences at an early age...what i intend to convey is that arts and crafts are not just to keep kids busy, they have always helped them develop...there are still some parents who think crafty time is a waste,..infact,its time to realise that they are wrong!!   - Prathyusha talluri

నాన్న పాత్ర మారిపోయింది..ఒకప్పుడు గంబీరంగా ..ఇంటి పెద్ద అనే పాత్రలో నిలబడిన నాన్న , ఈ రోజు అమ్మలా లాలించటం నుంచి స్నేహితుడుగా పక్కన నిలిచే దాక తన పాత్ర పోషణ ఎంతో మారిపోయింది. మారిన జీవన శైలి నాన్ ని అమ్మ పాత్రలోకి తెస్తే, అమ్మా, నాన్న పాత్రల సమన్వయంలో నాన్న కొంచె౦ ఇబ్బంది పడుతున్నట్టు అధ్యయనాలు చెబుతున్నాయి. అందుకు కారణం అమ్మలు అని కూడా గోషిస్తున్నాయి .    తను పిల్లలకి దగ్గరగా లేని సమయం లో పిల్లల ఆలనా పాలన భర్త కి అప్పచెప్పి నప్పుడు ఆ పనులు అతని వీలుగా చేయనివ్వకుండా ,  పిల్లలకి ప్రతి ఒక్కటి తను చేసి నట్టే , అతను కూడా చేయాలనీ, వాళ్ళని తను డీల్ చేసినట్టే చేయాలని కోరుకోవటం, అతనికి పదే పదే అదే చెప్పటం తో అటు తండ్రిగా పిల్లలతో కొంచం గట్టిగా ఉంటూనే, తల్లిగా మారి వారితో అనుబందం కొనసాగించే క్రమం లో వత్తిడి కి గురి అవుతున్నట్టు చెబుతున్నారు అద్యయన కర్తలు.   అందుకే అమ్మలకి ఒక సూచన చేస్తున్నారు. నాన్నలని , నాన్నలుగా వుండ నివ్వండి, మీరు చేసే పనులు చేసినా , అది వారి స్టైల్ లో వారు చేస్తే ..అమ్మకి , నాన్నకి వుండే తేడా పిల్లలు చక్కగా అర్ధం చేసుకుంటారు. లేదంటే పాత్ర పోషణలో నాన్న వత్తిడి ప్రభావం పిల్లల మీద కూడా పడే అవకాసం వుంది. అది తండ్రి, పిల్లల అనుబంధాన్ని ప్రబావితం చేస్తుంది. అంటున్నారు వారు.    అమ్మలూ ...నాన్న కి పిల్లలకి మద్య ఏ మాత్రం వెళ్ళకుండా , వారిని అలా వదిలేయటమే వారిమధ్య అనుబందం పెరగటానికి మీరు చేయవలసిన పని . అని ముక్త కంఠం తో చెబుతున్నారు అద్యయన కర్తలు. సో Happy Father's Day రోజున మీ శ్రీవారికి తండ్రిగా స్వేచ ని బహుమతి గా ఇచ్చేయండి. .......రమ

Know your teen Its universally agreed fact that,the most challenging process in child upbringing process is to bring them up in teenage. It is a transforming stage for kid and parents as well because kid will be trying to feel as grown up where as parents need to put their foot down and try to be friendly with their kids. To sail through this stage smoothly, here are few steps to help  parents of every teenager. Be honest and direct with your teen when talking about sensitive subjects such as choosing their friends circle and life style habbits and changes. Make out time to meet your teen’s friends often and get to know. Show an interest in your teen’s school life by checking their curricular and extracurricular activities in school. Help your teen make healthy choices while encouraging them to make their own decisions. Respect your teen’s opinions and take into account her/his thoughts and feelings. It is important that she/he knows you are listening to her. When there is a conflict, first become a listener to know their feelings then be clear about goals and expectations (like getting good grades, and showing respect to elders, good manners, personal hygiene etc), but allow your teen input on how to reach those goals then support them to reach their goals. Bhavana

Let them be As parents, most of us want to give the best to our kids. In pursuing the same, we try to live their live, try to choose the way they should move forward in life; we filter few experience for them and add few. Overall, we try to bring them up in the way we want to. However, Experts say that, it’s always reasonable in letting your children to become whatever they have to become. They also request Parents, not to try to mold their kids as per their understanding of Life. Though he/ she is your child, it does not mean that they need not do the things which their parents didn’t try in their life. Sometimes, Its very important for every child to experience the heat of a hot vessel, coldness of the ice cubes, brightness of the candles; they have every right to enjoy the moon, the rain, the heat wave, cold breeze indeed everything under the sky. As a parent, one should only tell their children about these things they come across in life and let your child decide whether to experience it or not. When children are something very different from their parent generation and do something different which you as parent can’t even dare to think in your life, then only this world will move towards progress. Bhavana

మీది ఏ స్టైలో చూసుకోండి 1) పిల్లలతో మనం ప్రేమగా ఉన్నామా లేదా ? మన పేరెంటింగ్ స్టైల్ ఏంటి ? ఈ ప్రశ్నలకి ఎవరైనా సమాధానం చెబితే బావుంటుంది అనిపిస్తోంది కదా ! పోస్టర్ క్లైన్, జిమ్ఫే అనే ఇద్దరు చైల్డ్ సైకాలజిస్టులు ఈ విషయంపై పరిశోధన చేసి తల్లిదండ్రులు పిల్లలతో వ్యవహరించే తీరు బట్టి వారి పెరెంటింగ్ స్టైల్ నిర్ణయించటం ఎలాగో చెప్పారు. సో మన పేరెంటింగ్ స్టైల్ ఏంటో తెలుసుకుని, దాని పర్యవసానం ఏలా వుంటుందో గుర్తించి తీసుకోవాల్సిన జాగ్రతలు గురించి అలోచించి తీరాలట. అలా పోస్టర్ క్లైన్, జిమ్ఫే ఇద్దరూ, 3 రకాల పేరెంటింగ్ స్టైల్స్ ని  గురించి చెబుతున్నారు అవే డ్రిల్ సార్జంట్ పేరెంట్, హెలికాఫ్టర్ పేరంట్స్ , కోచింగ్ పేరంట్స్ పేర్లు వెరైటీగా ఉన్నాయి కదా ! 2)  డ్రిల్ సార్జంట్ పేరెంట్స్ పేరు వింటుంటే అర్ధమయి పోతోంది కదా! ఈ పేరంట్స్ పిల్లలతో కమాండింగ్ గా వ్యవహరిస్తారు. ఏం చెప్పినా అర్డర్ లా వుంటుంది. పిల్లల అల్లరి, వాళ్ళు చేసే చిన్న చిన్న పొరపాట్లుని వీళ్ళు సహించరు. చిన్నతనంలో కంట్రోల్ లో పెట్టకపొతే పిల్లలు పెద్దయ్యాక కంట్రోల్ కారని నమ్ముతారు వీళ్ళు. పిల్లలు చిన్న పొరపాటు చేసినా, పెద్ద పొరపాటు చేసినంత హంగామా చేస్తారు. పనిష్మెంట్లు, బెదిరింపులు, సహజంగా ఉంటాయి. ఈ పేరంట్స్ పెంపకంలో పిల్లలను బెదిరించో, బహుమతుల ఆశా చూపో దారిలో పెట్టాలని ప్రయత్నిస్తారు. ఒక్క మాటలో చెప్పాలంటే డ్రిల్ మాస్టర్లులా ఎప్పుడూ బెదిరించిన చూపులతో కఠినంగా వ్యవహరిస్తారు. నిజానికి ఈ పేరంట్స్ కి పిల్లలంటే  ప్రేమ లేక కాదు, కాని క్రమశిక్షణ పేరుతొ వీళ్ళు కాస్త కఠినంగా వ్యవహరిస్తారు. మరి ఇలాంటి తల్లిదండ్రుల పెంపకంలో పెరిగిన పిల్లలు ఎలా వుంటారు అంటే నిపుణల సమాధానం ఏంటో తెలుసా ? తిరగాబాడటానికి అలవాటు పడతారట పిల్లలు, ఎదురు చెప్పటం, అబద్ధాలు చెప్పటం, అతిగా భయపడటం, తనపై తనకి నమ్మకం లేకపోవటం వంటి లక్షణాలు పిల్లల్లో కనిపిస్తే పేరెంట్స్ తన ప్రవర్తన తీరు ఎలావుందో చెక్ చేసుకోవాలి. 3)   డ్రిల్ సార్జంట్ పేరంట్స్ ప్రవర్తన తీరు, పిల్లలపై దాని ప్రభావం గురించి చెప్పుకున్నం కదా,  రెండో రకం పేరంట్స్ ' హెలికాఫ్టర్ పేరంట్స్ '. వీళ్ళకి పిల్లలే లోకం, పిల్లల ప్రతీ అవసరాన్ని ముందుగా గుర్తించి తీర్చటానికి ప్రయత్నిస్తారు.  అంతే కాదు పిల్లలకి ఏం ఇబ్బంది కలగకూడదని భావించి ప్రతీ విషయంలో సలహాలు, సూచనలు ఇస్తుంటారు. ఒక్కమాటలో చెప్పాలంటే పిల్లల్ని ప్రతినిమిషం వేలుపెట్టుకుని నడిపించటానికి ప్రయత్నిస్తారని చెప్పచ్చు.  ఈ హెలికాఫ్టర్ పేరెంట్స్ పిల్లలని అతిగా ప్రేమించటం, వాళ్ళే లోకంగా భావించటం, వాళ్ళని కళ్ళలో పెట్టుకుని చూడటం వీరి లక్షణాలు. ఈ తరహ పేరంట్స్ పెంపకంలో పెరిగిన పిల్లల్లో ఆత్మవిశ్వాసం పాళ్ళు కాస్త తక్కువే వుంటాయి అని చెప్పచ్చు. పైగా  ప్రతి విషయానికి ఆధారపడటం అలవాటయి పోతుంది వీళ్ళకి. కొత్త చాలెంజ్లని ధైర్యంగా ఎదుర్కోలేరు. సరైన నిర్ణయాలు తీసుకోవటం ఇబ్బందిగా వుంటుంది ఈ పిల్లలకి. 4)   పిల్లలని అతి క్రమశిక్షణతో పెంచటం, లేదా అతి గారాబం చేసి అన్ని తానై చూసుకోవటం ఈ రెండింటికి మధ్యస్థంగా పిల్లలతో వ్యవహరించే తీరులో ప్రేమ, గౌరవం, నమ్మకం చూపిస్తూ వారి వ్యక్తిత్వాన్ని గౌరవిస్తూ నేర్చుకుంటూ ఎదిగేలా పిల్లల్ని ప్రోత్సహించే పేరంట్స్ ని " కోచింగ్ పేరంట్స్" అంటారు. ఈ పేరంట్స్ పిల్లల నిర్ణయాన్ని గౌరవిస్తారు. పిల్లలకి ఆప్షన్స్ ,చాయిస్ ఇచ్చి నిర్ణయం పిల్లల మీదే  వదిలేస్తారు. పిల్లలు తీసుకునే నిర్ణయం ఏదైనా దాని నుంచి వచ్చే ఫలితాలకి పిల్లలు బాధ్యత వహించటం నేర్పుతారు. పిల్లలు ఎదుగుతూ నేర్చుకుంటారు, నేర్చుకుంటూ ఎదుగుతారు. వీరి పెంపకంలో పెరిగిన పిల్లలు  అత్మవిశ్వాసంతో, నిండైన వక్తిత్వంతో కనిపిస్తారు. ఆ పిల్లలని చూడగానే వాళ్ళ తల్లిదండ్రుల పెరంటింగ్ స్టైల్ ఏంటో ఇట్టే చెప్పెయ్యచ్చు. ఒక్కమాటలో చెప్పాలంటే చరిత్ర సృష్టించే విజయాలు సాధించటం ఈ తరహా పేరంట్స్ పెంపకంలో పెరిగిన పిల్లలకి ఎంతో సులువు. 5)   మన పెరెంటిగ్ స్టైల్ ఎలా వుండాలో ప్రత్యేకంగా చెప్పుకోనక్కర లేదు కదా ! మన పిల్లలు ఎలా పెరగాలో కోరుకునేటప్పుడు అందుకు మన ప్రవర్తన తీరు ఎలావుండాలో చూసుకోవాలి. అంటే ' ఫలితం' ఒకటి కోరుకుని ప్రయత్నం ఇంకోటి చేయకూడదు. మనం కమాండింగ్ గా వుంటూ పిల్లలు మనతో ప్రేమగా ఉండాలని కోరుకోవటం కరెక్టు కాదు. మన పిల్లలు మనపై ప్రతి విషయానికి ఆధారపడేలా చేస్తూ వారు అత్మవిశ్వాసంతో ఉండాలని కోరుకోకూడదు. అంటే పిల్లలు ఎలా ఎదగాలో వారి వ్యక్తిత్వం ఎలా వుండాలో కోరుకునేటప్పుడు మనల్ని మనం చెక్ చేసుకు తీరాలి, మనం నాటే విత్తు బట్టే మొక్క కాదంటారా ! -రమ

వాళ్ల ఫిర్యాదులు పట్టించుకోండి 1)  పిల్లల విషయంలో తల్లిదండ్రులు ప్రతి చిన్నా అంశాన్ని ఎంతో సునిశితంగా గమనించాల్సి వుంటుంది. అ ఏముంది? మామూలే కదా అని పెద్దవాళ్ళుతీసిపారేసే విషయాలు పిల్లలకి పెద్ద సమస్యలుగా కనిపిస్తాయి. వాటిని పదే పదే చెబుతుంటారు దానికి పెద్దవాళ్ళు ఉరికే సతాయించకంటూ విసుక్కుంటారు. ఇలా ఓ రెండు మూడు సార్లు జరిగాక ఇక పిల్లలు తల్లిదండ్రులుతో ఏ విషయాలు చెప్పరు. ఇక్కడితో పెద్దవాళ్ళు సమస్య తీరిపోయింది. కాని మరి పిల్లలకో ! సమస్య ఇంకా పెద్దదయ్యింది. తనకి తానుగా దానిని ఎదుర్కోవాలి,  ఎలా ! ఈ ప్రశ్న పిల్లల వ్యక్తిత్వంపై రకరకాలుగా ప్రభావాన్ని చూచిస్తుందిట. కొంత మందిలో ధైర్యాన్ని, మొండితనాన్ని కలిగిస్తే, మరికొందరిలో అధైర్యాన్ని, భయన్ని కలిగిస్తుందిట. 2)  పిల్లలున్న ప్రతీ ఇంట్లో అమ్మలు సాధారణంగా ఎన్నో ఫిర్యాదులు వింటుంటారు. పక్కపిల్లాడు కొట్టాడనో, తన బెంచీలో కూర్చునే అబ్బాయి పుస్తకం చింపాడనో, స్నేహితులు తనని ఆడించటం లేదనో, లేదా క్లాసులో పిల్లలు తనని ఏడిపిస్తున్నారనో, ఇలా ఎన్నో రకాలుగా ఉంటాయి పిల్లల ఫిర్యాదులు. ఇవన్ని విన్నప్పుడు మీరెలా రియాక్ట్ అయ్యారో ఒకసారి గుర్తుచేసుకోండి. అ ఏముంది పిల్లలు, పిల్లలు చూసుకుంటారు. చిన్నతనంలో ఇవన్ని మామూలే అని కొట్టిపారేసి "ఊరికే అందరి మీద చాడీలు చెప్పకు" అని కొంతమంది తల్లిదండ్రులు పిల్లల మాటల్ని తేలికగా తీసుకుంటే, మరికొందరు ఇలా చెయ్యి, అలా చెయ్యి అంటూ ఎదురుతిరగమని పిల్లలకి చెబుతారు, మరికొందరు వాళ్ళే స్వయంగా రంగంలోకి దిగి ఏడ్పించే పిల్లలని బెదిరిస్తారు. ఈ రియాక్చన్స్ అన్ని మన స్థాయిలో, మనం తెసుకునే నిర్ణయాలు, కాని పిల్లల వైపు నుంచి ఆలోచిస్తే!  అసలు వాళ్ళా సమస్యకి పరిష్కారం ఏమనుకుంటున్నారు!  మన దగ్గర నుంచి వాళ్ళేం  ఆశిస్తున్నారు? వాళ్లకేం కావాలి? అని ఎవరైనా అడుగుతారా? 3) పిల్లల ప్రపంచంలో వాళ్లకుండే సమస్యల గురించి మాట్లాడుకుంటున్నాం కదా. మొదట మనం చెప్పుకున్నట్టు. మనకి పిల్లలు చెప్పే సమస్యలు చాలా చిన్నవిగా, అసలు సమస్యలే కానట్టుగా కనిపిస్తాయి. కాని వాటిని ఎలా ఎదుర్కోవాలో, పక్కపిల్లాడు తనని ఏడిపిస్తుంటే,  అ ఉడుకుమోతు తనాన్ని ఎలా దాచుకోవాలో, తనని బెదిరించే పిల్లల నుంచి భయపడకుండా ఉండటం ఎలాగో వాళ్లకి తెలీదు. దాంతో ఆ ఒత్తిడంతా వారి వ్యక్తిత్వంపై పడుతుంది. వాళ్ళ ప్రవర్తనలో మార్పులు కనిపిస్తే, వయసుతో పాటు వచ్చే మార్పులనుకుని మనం తేలికగా తెసుకుంటాం. కాని వాళ్ళు  అ సమస్యలకి వాళ్లకి తోచినట్టుగా పరిష్కారాలు వెదుక్కునే తీరులో భాగమది అని గుర్తించం. అందుకే చైల్డ్ సైకాలజిస్టు 'డాక్టర్ పీటర్ హుక్'  ఓమాట చెబుతున్నారు, ప్రతీ రియాక్షన్ కి ముందు ఓ యాక్షన్ లాగా పిల్లల ప్రవర్తనలో వచ్చే ప్రతీ మార్పుకి ఓ కారణం వుంటుంది. అది గమనించాల్సిన భాద్యత తల్లిదండ్రులదే అంటారు ఈయన. 4)  మరి అసల పిల్లలు అలాంటి ఫిర్యాదులు చేసినపుడు తల్లిదండ్రులుగా మనం ఏంచేయాలి? ఈ ప్రశ్నకి సమాధానంగా చైల్డ్ సైకాలజిస్టులు ఏమంటున్నారంటే ముందు పిల్లలు చెప్పే ఏ విషయాన్ని అయినా కొట్టి పారెయ్యకూడదు వినాలి. మనం పిల్లలు చెప్పేవి వింటామన్న నమ్మకం కలగాలి వాళ్లకి, అది వాళ్లకి ధైర్యాన్ని ఇస్తుందిట. ఇక అతర్వాత ఇప్పుడు ఏం చేద్దాం ? ఈ ప్రశ్న వాళ్ళనడగగానే వాళ్ళు రకరకాల సమాధానాలు చెబుతారు,  అప్పుడు ప్రశంతంగా వినాలి. అ తర్వాత ఈ సారికి ఇలా చేద్దాం అంటూ మనం ఏమనుకుంటున్నామో చెప్పాలి,  వినటానికి ఇదంతా సిల్లీగా అనిపించినా ' పెరంటింగ్'  అంటే ఇదే అంటున్నారు సైకాలజిస్టులు. -రమ

  మీ ఇంట్లోనే సమ్మర్ క్యాంప్ సమ్మర్ హాలిడేస్‌లో పిల్లల్ని ఎలా హ్యాండిల్ చేయాలి అన్నది అమ్మలకి పెద్ద ఛాలెంజ్. ఎండలు మండిపోతుంటే బయటకి వెళ్ళి ఆడతాం అంటారు.  లేదా అస్తమానం టీవీ చూస్తామంటారు... అంటూ కంప్లయింట్ చేసే అమ్మకి మంచి ఆప్షన్స్ తెలిస్తే బావుంటుంది కదా. మా అపార్ట్‌మెంట్‌లో 10 ఫ్లాట్స్ వున్నాయి. సో, సమ్మర్ రాగానే అన్ని ఫ్లాట్స్‌లోని పిల్లల్ని ఓచోట చేర్చి, వాల్ళని ఎలా ఎంగేజ్ చేయాలి? ఏమేమి నేర్పించాలి అన్నది ముందే నిర్ణయించేస్తారు. సో ఇక హాలిడేస్ మొదలవగానే మా అపార్ట్‌మెంట్‌లో హడావిడి మొదలవుతుంది. మా పై ఫ్లోర్లో అరుణ దగ్గర పిల్లల బుక్స్ మంచి కలెక్షన్ వుంది. సో, తను వాళ్ళ పిల్లల రూమ్‌లో రెండు రాక్‌లు పెట్టి దానినిండా ఆ పుస్తకాలు సర్దిపెడుతుంది. ఓ లైబ్రరీలా చేసి, పిల్లలు అక్కడకి వచ్చి రీడింగ్ టైమ్‌ని స్పెండ్ చేసేలా చూస్తారు అరుణ. అలాగే పిల్లలు కొన్ని బుక్స్ ఇళ్ళకి తీసుకెళ్ళవచ్చు. అలాగే అక్కడే స్టోరీ అవర్ అని పిల్లలు ఒక్కొక్కరు తాము చదివిన పుస్తకాల్లోని కథలని మిగతా పిల్లలకి చెప్పాలి. దాని వలన పిల్లలు తాము తెలుసుకున్న విషయాలని అంతే చక్కగా అందరితో చెప్పడం ఎలాగో నేర్చుకుంటారు. అలాగే పిల్లలందరూ కలసి ఓచోట చేరి ఆ పుస్తకాలలోని విషయాలపై చర్చించుకుంటారు. అలాగే వాళ్ళని స్వంతగా కథలు రాసేలా ప్రోత్సహిస్తారు. ఇక పిల్లలకి కొత్తకొత్త ప్రాంతాలు, సంస్కృతి సంప్రదాయాలని పరిచయం చేయడం మా థర్డ్ ఫ్లోర్‌లో శారద డ్యూటీ. ఆమె ఈ నెలరోజుల్లో పిల్లలతో రకరకాల  సంప్రదాయాలని ప్రతిబింబించేలా డ్రస్సు చేయించడం, ఫ్యాన్సీ డ్రస్ పోటీలు ఇవన్నీ మా శారదగారు ఎంతో ఇష్టంగా చేస్తారు. ఎవరికి వారు వాళ్ళవాళ్ళ పిల్లల్ని ఒక్కరినే హ్యాండిల్ చేయడానికి ఎంత సమయం, సహనం కావాలో మరికొంతమంది పిల్లల్ని కూడా కలిపి వాళ్ళందరినీ చూడటానికి అంతే  సమయం పడుతుంది. పైగా పిల్లలందరూ ఓచోట చేరితో వాళ్ళు చాలా ఎంజాయ్ చేస్తారు కూడా. మా ఫస్ట్ ఫ్లోర్లో వుండే అనిత పిల్లలందరికీ డ్రాయింగ్, కుట్లు, అల్లికలు నేర్పిస్తారు. వాళ్ళ అత్తగారు సాయంత్రం అవగానే పిల్లలందర్నీ ఓచోట చేర్చి వాళ్ళకి తెలుగు పద్యాలు, పాటలు, స్తోత్రాల వంటివి నేర్పిస్తారు. ఇక ఈ హాలిడేస్‌లో పిల్లలకి ప్రతిరోజూ ఓ పిక్నిక్కే. ఎందుకంటే ప్రతీరోజు మధ్యాహ్నం లంచ్ ఎవరో ఒకరింట్లో వుంటుంది. పిల్లలకి నచ్చిన ఐటమ్స్ చేసి అందరినీ కలిపి బఫే పెడితే కబుర్లు, ఆటపాటలతో హాయిగా బొజ్జనిండా తింటారు పిల్లలు. ఇక పిల్లల్ని బయటకి తీసుకువెళ్ళడం గురించి చెప్పాలంటే సాయంత్రం అవగానే పిల్లల్ని వాళ్ళ ఫాదర్స్ ఆఫీసు నుంచి రాగానే దగ్గర్లోని పార్క్‌కి తీసుకువెళతారు.  అలాగే ఆదవారాలలలో దగ్గర్లోని ప్లేసెస్‌కి పిక్నిక్- ఇలా ఈ నెలరోజులు ప్రతి పిల్లాడూ అపార్ట్‌మెంట్‌లోని మిగతా పిల్లలతోపాటు పెద్దవాళ్ళతో కూడా కలవటం, మాట్లాడటం చేస్తాడు. సో, సోషలైజేషన్ అలవాటయిపోతుంది వీళ్ళకి. అందరూ కలసినప్పుడు బాగా ఎంజాయ్ చేస్తారు కూడా. ముఖ్యంగా 24 గంటలూ పిల్లల్ని ఎంగేజ్ చేయాలన్న భయం వుండదు. ఎందుకంటే ఒకోరోజు ఒకరు. అలాగే రోజు మొత్తంలో ఒకో సమయంలో ఒకోరు పిల్లల బాధ్యత తీసుకుంటారు కాబట్టి మిగతావాళ్ళకి రెస్ట్ దొరుకుతుంది. పిల్లలకి ఈ హాలిడేస్ జాలీడేస్‌లా అనిపించాలన్నా, వాళ్ళు బాగా ఎంజాయ్ చేయాలన్నా, ఎన్నో లైఫ్ స్కిల్స్‌ని నేర్చుకోవాలన్నా ఇలా ఓ గ్రూప్‌గా చేరడం ఎంతో ముఖ్యం. సో, మీ ఇంట్లో పిల్లలకి మీరే ఓ సమ్మర్ క్యాంప్ ఏర్పాటు చేసుకోవచ్చు.. ఆలోచించండి.. -రమ

  Here's some valueble suggessions to plan pregnancy... by Dr. Lakshmi Kiran.. Watch...    

జ్ఞాపకాన్ని బహుమతిగా ఇద్దాం.. పిల్లలకి ఎన్నో మంచి బహుమతులు ఇస్తుంటారు పేరెంట్స్. వాళ్ళు అడిగినవి, అడగనివి కూడా ఇచ్చి, పిల్లల కళ్ళలో కనిపించే సంతోషాన్ని చూసి పొంగిపోతారు. ఆ బహుమతులు ఏంతో అపురూపంగా చూసుకుంటారు పిల్లలు. అయితే బహుమతి ఎప్పుడూ వస్తువుల రూపంలోనే ఉండక్కరలేదు. జ్ఞాపకాలుగా కూడా ఇవ్వచ్చు. అలా జ్ఞాపకాలుగా ఇచ్చిన బహుమతి ఎన్నో ఏళ్ళు పిల్లల మనసులలో చెరగని ముద్ర వేసుకు కూర్చుంటుంది. ముఖ్యంగా తల్లితండ్రులు, పిల్లలకి మధ్య మంచి అనుభందం ఏర్పడటానికి దారితీస్తుంది. జ్ఞాపకాలని బహుమతిగా ఇవ్వటం అంటే ఎలా అంటే ...నిజానికి పేరెంట్స్ అందరూ  దానిని పాటిస్తూనే వుంటారు. కానీ ప్రత్యేకంగా దానిని గుర్తించరు అంతే.  మన చిన్నతనాన్ని గుర్తుచేసుకుంటే చాలు ఒకసారి, విషయం అర్ధం అయిపోతుంది . * "నాన్న కొని ఇచ్చిన పెన్ను, పెన్సిల్ వంటివి కంటే నాన్న రోజు ఆఫీస్ నుంచి రాగానే ఒకసారి నన్ను అలా స్కూటర్ మీద తిప్పి తెచ్చేవారు. ఏ రోజు మిస్ చేసే వారు కాదు", * " సెలవులు అనగానే తప్పకుండా ఓ ట్రిప్ ప్లాన్ చేసి తీసుకు వెళ్ళేవారు ".  * " మా పరీక్షలు మొదలు అయ్యేరోజు అమ్మ తప్పకుండా స్వీట్ చేసి పెట్టేది." * " నా పుట్టిన రోజున అమ్మ రోజంతా ఓ పండగలా చేసేది. ఆ రోజు ఓ ఫోటో తీయించేది. నా మొదటి పుట్టిన రోజునించి, వరసగా అన్ని పుట్టిన రోజు ఫోటోలు ఒక ఆల్బం చేసింది. " ఇలా మనలో చాలామందికి, ఇలాంటివే ఎన్నో జ్ఞాపకాలు, తీపిగా గుర్తుండిపోయి వుంటాయి. అవి ఎప్పుడు గుర్తుకు వచ్చినా ..ఆనందం తన్నుకు వచ్చేస్తుంది. పసిపాపగా మారిపోయి అమ్మా, నాన్నల చుట్టూ మన మనసు పరిగెడుతుంది. అదిగో అదే నేను చెప్పే బహుమతి. ఎన్ని ఏళ్ళు అయినా పాడవని బహుమతి. ఎప్పటికి మనతో వుండే బహుమతి. మనం కూడా అలాంటి బహుమతి పిల్లలకి ఇస్తే చాలు. అందుకు మనం చేయాల్సిందల్లా కొంచెం శ్రద్దగా ఆలోచించి ఆ బహుమతుల్ని నిర్ణయించుకోవటం . ఉదాహరణకి కొన్ని చెబుతా ..మీరు ఇంకా అలోచించి మంచి బహుమతుల్ని సిద్దం చేయండి మీ పిల్లలకి. 1. పిల్లల పుట్టిన రోజుని ఎంత ప్రత్యేకంగా చేస్తామో కదా. అయితే పిల్లల చిన్నప్పటి నుంచి ఆ పుట్టిన రోజున పాటించే కొన్ని విధానాలని నిర్ణయించుకుని ఎప్పటికి, వాటిని తుచ తప్పక పాటించాలి. ఆ రోజు ఉదయాన్నే నిద్ర లేపే ముందు వాళ్ళ మంచం నిండా  బెలూన్లు వుంచటం. వాళ్ళకి కొన్న బహుమతుల్ని అక్కడక్కడా దాచి వెతుక్కోమనటం, ఇలా ...చిన్న చిన్న విషయాలనే చాలా ముఖ్యమైనవిగా ప్రతి సంవత్సరం పాటించటమే మనం పిల్లలకి ఇచ్చే బహుమతి. అంటే ఓ ఆచారం అంటారు చూసారా, తప్పక పాటించి తీరేది అలా వుండాలి కొన్ని కొన్ని . 2. పుట్టిన రోజున పిల్లలకి ఏంతో ప్రత్యేకం గా వుంటుంది. ఎందుకంటే వాళ్ళకి నచ్చిన బహుమతులు, ఇంకా మనం చేసే హడావుడి .ఇవన్నీ ఆ రోజుని ప్రత్యేకమైనవిగా మారుస్తాయి. అలాంటి రోజులు ఇంకో రెండు అయినా వుండాలి. పిల్లలు స్కూల్ మొదలయ్యే రోజు. అలాగే పెద్ద పరీక్షలు అయిపోయిన ఆఖరి రోజు. పరీక్షలు అయిపోయే ఆఖరి రోజున పిల్లల స్కూల్ కి వెళ్లి, వాళ్ళ ఫ్రెండ్స్, టీచర్స్ తో పిల్లల కి ఫోటో లు తీయటం, ఫ్రెండ్స్ అందరికి వీళ్ళతో చిన్న చిన్న బహుమతులు, లేదా చాక్లెట్స్ ఇప్పించటం. అలాగే ఆ రోజున వాళ్ళని బయటకి తీసుకు వెళ్ళటం. ఎగ్జామ్స్ కి బాగా చదివారని గిఫ్ట్స్ ఇవ్వటం. ఇవన్నీ ఆ రోజుని ప్రత్యేకం గా మారుస్తాయి. పిల్లలు ఆ రోజు కోసం ఎదురు చూసేలా చేస్తాయి. అదే మనం పిల్లలకి ఇచ్చే విలువైన బహుమతి. " జ్ఞాపకాలు. " 3. అలాంటి జ్ఞాపకాలు పిల్లలకి ఇంకా ఎన్నో ఇవ్వచ్చు. రోజు వారి జీవితం లో కూడా. ఒక్కసారి అలోచించి చూడండి. పిల్లలని నిద్రలేపటం నుంచి, రాత్రి పడుకునే ముందు కథ చెప్పటం దాకా.. ఒకరోజు చేసి, ఒక రోజు చేయక కాదు. పిల్లలకి తెలియాలి, అమ్మ ఇప్పడు ఇలా చేస్తుంది అని. దాని కోసం వాళ్ళు ఎదురు చూడాలి. " ఈ రోజు ఆదివారం, అంటే నాన్న నాకు అన్నం తినిపిస్తాడు. " అనే చిన్న జ్ఞాపకం పిల్లలకి ఎంతో ప్రత్యేకం గా వుంటుంది. ఇలా ఎన్నో, ఎన్నో... మన కంటి పాపలకి మనం ఇవ్వగలిగే అపురూప మైన బహుమతులు  శ్రమ లేనివి, ఖర్చు లేనివి.. కాని ఎంతో విలువైనవి. ప్రేమని ఓ బహుమతి గా మార్చి ఇద్దాం. అది జ్ఞాపకం గా వారి గుండెల్లో నిలిచిపోయి వారికి జీవితాంతం సంతోషాన్ని అందిస్తుంది. అమ్మ, నాన్నలుగా మనం కోరుకునేది కూడా అదేగా. ఎప్పటికి మన పిల్లలకి సంతోషాన్ని ఇవ్వగలగాలి, మన జ్ఞాపకాలు వారికి బరోసా కావాలి. పసితనం వారి గుండెల్లో బంది కావాలి. అందుకే జ్ఞాపకాలని బహుమతిగా అందిద్దాం. మన ప్రేమని చేతలలో చూపిద్దాం. -రమ